Bij de Put (Leeuwarden)

Bij de Put
Bij de Put, westzijde (2025)
Bij de Put, westzijde (2025)
Geografische informatie
Locatie Leeuwarden
Wijk Binnenstad
Coördinaten 53° 12 NB, 5° 48 OL
Begin Breedstraat/ Sacramentsstraat, Slotmakersstraat/ Speelmansstraat
Eind Jacobijnerkerkhof, Monnikemuurstraat
Lengte 60 m
Postcode 8911GE/GG
Algemene informatie
Naam sinds 1533
Detailkaart
Bij de Put (Binnenstad)
Bij de Put
Bij de Put, in oostelijke richting (2021)

Bij de Put is een straat in de binnenstad van Leeuwarden in de Nederlandse provincie Friesland.

Op de brede oostzijde van Bij de Put komen vier straten uit. Op de noordhoek de Breedstraat en Sacramentsstraat en op de zuidhoek de Slotmakersstraat en de Speelmansstraat. Aan de westzijde bij de Grote of Jacobijnerkerk ligt aan de zuidkant het Jacobijnerkerkhof en aan de noordkant de Monnikemuurstraat.

Geschiedenis

Bij de Put werd genoemd als Bij die put (1533), Bij de grote nieuwe put bij de nieuwe breede straet op de predykers stede (1533), By den precaersput op den hoeck van den Heylich Sacramentsstege (1551), de olde ossenmerckt (1582), Bij die pudt (1609), Bij de Put (1760). De put werd in 1668, 1727 en 1780 totaal vernieuwd en in 1834 opgeruimd.[1] De straat ligt op de Nijehoveterp.

In 2024 werden de eerste zes Stolpersteine in Leeuwarden geplaatst op Bij de Put 36. In 2025 werden nog eens 36 struikelstenen geplaatst op andere adressen. Bij de Put was voor de Tweede Wereldoorlog het hart van de Joodse buurt.[2]

Monumenten

Bij de Put ligt binnen het Rijksbeschermd gezicht Leeuwarden. De straat telt zes bouwwerken die zijn aangewezen als rijksmonument (RM) en telt drie gemeentelijke monumenten (GM).

AdresBeschrijvingMonumentAfbeelding
Bij de Put 1Woonhuis, hoekpand Speelmansstraat in aanleg wel 17e eeuws, thans gepleisterd; rechte kroonlijst, pui XIX.RM 24118
Bij de Put 2/ Breedstraat 43Winkel (slagerij) met bovenwoning. Hoekpand gebouwd in 1923-'24 naar een ontwerp van architect D. Meintema.GM 0080/71
Bij de Put 3Pand onder zadeldak tegen gave achterpuntgevel. Voorzijde met schild waarvoor dakkapel. Gevelsteen.RM 24119
Bij de Put 4De winkelwoning dateert uit omstreek 1895 en is gebouwd in Hollandse neorenaissanceGM 0080/51
Bij de Put 13WoonhuisPand onder zadeldak, aan voorzijde afgeschuind met topschoorsteen en geblokte rechte kroonlijst.RM 24120
Bij de Put 14-14bvOnder- en bovenwoning en gasthuisrestantGM 0080/112
Bij de Put 15Woonhuis, pand met verdieping en zolderverdieping onder diep zadeldak tegen gepleisterde topgevel. 1619 (waarsch. ouder), 1730 verbouwing, 1927 restauratie door architecten H.H. Kramer en A. Baart sr.RM 24121
Bij de Put 17Woonhuis, pand met verdieping onder zadeldak met voorschildRM 24122
Bij de Put 36Vier traveeën breed pand waarvan de linkerhelft onderkelderd is XVII. Vier gevelstenen; zes zesruitsvenstersRM 24123

Zie de categorie Bij de Put, Leeuwarden van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.