Bestuurlijke indeling van Georgië
De bestuurlijke indeling van Georgië bestaat uit negen regio's, twee autonome republieken en de hoofdstedelijke regio. Binnen deze gebieden bevinden zich gemeenten die lokaal zelfbestuur hebben. De autonome republiek Abchazië en het gebied van de voormalige autonome oblast Zuid-Ossetië hebben eenzijdig de onafhankelijkheid uitgeroepen, maar worden slechts door enkele VN-lidstaten erkend. Deze gebieden zijn bestuurlijk ingedeeld in districten (rayons) met lokaal zelfbestuur, die binnen de Georgische wetgeving geen juridische geldigheid hebben.
Autonome republieken
.svg.png)
Abchazië en Adzjarië zijn twee autonome republieken die vastgelegd zijn in de Georgische grondwet. Deze autonome republieken hebben eigen regionale bestuursorganen, waaronder een volksvertegenwoordiging en een regering met voorzitter, die de leider is van de republiek.[1][2][3] De autonome regering van Adzjarië zetelt in Batoemi. Adzjarië is onderverdeeld in gemeenten die lokaal zelfbestuur hebben. Het gebied van de autonome republiek Abchazië is feitelijk in handen van de zelfverklaarde en door Georgië niet erkende Republiek Abchazië (zie beneden). De door de Georgische centrale regering erkende bestuurlijke organen van de Autonome Republiek Abchazië zetelen in ballingschap in Tbilisi.[4]
| Nr. | Autonome republiek | Hoofdstad |
|---|---|---|
| 1 |  Abchazië | Sochoemi |
| 4 |  Adzjarië | Batoemi |
Regio's
Naast de twee autonome republieken werd in de periode 1994-1996 de rest van het land per presidentiële decreten verdeeld in negen regio's (Georgisch: მხარე, mchare), die geen eigen bestuur hebben.[5][6] De functie van de regio is vooral om de communicatie van de gemeenten in de regio te coördineren met de centrale regering, met uitzondering van de gemeenten in de Autonome Republiek Adzjarië en de hoofdstad Tbilisi.
Aan het hoofd van de regio's staat een door de regering benoemde staatsvertegenwoordiger (Georgisch: სახელმწიფო რწმუნებული, sachelmtsipo rtsmoenebuli), informeel bekend als "gouverneur" (Georgisch: გუბერნატორი, goebernatori), met bevoegdheden die worden bepaald door de desbetreffende regeling van de regering.[7][9]
Deze territoriale eenheden komen min of meer overeen met de traditioneel belangrijkste historische en geografische gebieden van Georgië. De regionalisering van het bestuur werd ingegeven door de conflicten in het begin van de jaren negentig in het land, waarin separatisme in de historisch Georgische gebieden Abchazië en Zuid-Ossetië een grote rol speelde. Ook in andere regio's was er vrees voor potentieel separatisme, waaronder in Samtsche-Dzjavacheti en Kvemo Kartli. De oprichting van decentrale regio's had tot doel politieke stabilisatie en onderdrukking van separatistische bewegingen door een schakel te plaatsen tussen de lokale en nationale overheden.[5]
Gemeenten
.svg.png)
Zie Gemeenten van Georgië voor het hoofdartikel over dit onderwerp.Georgië was sinds 1930 onderverdeeld in 66 districten (Georgisch: რაიონი, raioni) en een aantal zelfstandig bestuurde steden, met binnen de districten ruim duizend gemeenten of (dorps)gemeenschappen. Het onafhankelijke Georgië nam in eerste instantie deze drielaags indeling van het lokale bestuur over van het Sovjet-tijdperk. In 2006 werden de districten die onder Georgisch centraal gezag stonden vervangen door een nieuwe bestuurslaag, de gemeenten (მუნიციპალიტეტი, moenitsipaliteti).[10]
Sinds januari 2019 zijn er in totaal 69 gemeenten in Georgië geregistreerd.[11] Vijf gemeenten liggen volledig in het afgescheiden Abchazië en Zuid-Ossetië, en worden sinds 2008 feitelijk niet bestuurd door Tbilisi. De overige 64 zijn verdeeld over vijf zelfstandig bestuurde steden en 59 (rurale) gemeenten. Iedere gemeente en zelfbestuurde stad heeft een voor vier jaar direct gekozen gemeenteraad (საკრებულო, sakreboelo), een direct gekozen burgemeester (meri) en een uitvoerend bestuur dat wordt voorgezeten door de burgemeester.
Abchazië
%252C_administrative_divisions_-_Nmbrs_-_colored.svg.png)
Zie Abchazië voor het hoofdartikel over dit onderwerp.De Autonome Republiek Abchazië is de jure nog verdeeld in districten (raioni) in plaats van gemeenten zoals in de rest van Georgië, hangende het herstel van het centrale gezag over Abchazië. Bij de lokale hervorming in 2006 werd de tijdelijke gemeente Azjara (Opper-Abchazië) gevormd op gebied van de districten Goelripsji en Otsjamtsjire. Deze gemeente lag in de Kodorivallei in het noordoostelijk berggebied van Abchazië, dat de Georgische overheid destijds nog tot augustus 2008 controleerde.
Feitelijk is het territorium van de Autonome Republiek Abchazië in handen van de separatistische 'Republiek Abchazië'. De bestuurlijke indeling daarvan bestaat uit rajons (Abchazisch: араион, araion ; Russisch: район). Deze districten zijn verdeeld in steden (город, gorod), nederzettingen met stedelijk karakter (посёлок городского типа, posjolok gorodskogo tipa) en landelijke administraties (сельский администраций, selskij administratsjij). Ten opzichte van de oorspronkelijke Georgische en Sovjet-indeling werd in 1995 het district Tkvartsjeli gevormd vanuit delen van de districten Otsjamtsjire en Gali (nummer 6 in de afbeelding).
Zuid-Ossetië
.png)
Zie Zuid-Ossetië voor het hoofdartikel over dit onderwerp.
De status van de voormalige autonome regio Zuid-Ossetië wordt betwist tussen Georgië en de separatistische regering, die door Rusland gesteund en erkend wordt. De Republiek Zuid-Ossetië claimt het gebied van de voormalige Zuid-Ossetische Autonome Oblast (1922-1990), wat voor het grootste deel overeenkomt met het noordelijke deel van de Georgische regio Sjida Kartli plus enkele delen van omliggende regio's. Zuid-Ossetië wil zich, tegen de zin van de Georgische regering, bij het Russische Noord-Ossetië voegen. De de facto republiek Zuid-Ossetië is verdeeld in vier rajons en twee stedelijke districten. Zie afbeelding rechts.[13]
Bestuurlijke indeling volgens Georgië
Naast de bestuurlijke indeling gehanteerd door de afscheidingsrepubliek Zuid-Ossetië, is er ook een wettelijke Georgische. Bij de vorming van de Georgische regio's in 1995 werd het territorium van de in 1990 afgeschafte Zuid-Ossetische Autonome Oblast verdeeld over de nieuwe regio's, volgens de grenzen van de bestuurlijke eenheden (mazra) zoals die vóór 1922 bestonden. Het territorium van Zuid-Ossetië was in 1991 al deels herverdeeld over de Georgische rajons (districten). Twee districten lagen geheel in de geclaimde republiek Zuid-Ossetië: Achalgori en Dzjava. De overige delen waren aan districten toegevoegd die voor het grootste deel buiten de voormalige autonome regio liggen: Gori, Kareli, Satsjchere en Oni.
In 2006 zijn bij de bestuurlijke hervormingen door Georgië vier (tijdelijke) gemeenten gevormd om de nederzettingen in Zuid-Ossetië te besturen die toen nog onder gezag van Georgië stonden. Dit waren Achalgori, Eredvi, Koerta en Tigva. Eredvi en Koerta werden van Gori afgesplitst en Tigva van Kareli. In de periode mei 2007 tot 1 januari 2026 vielen deze gemeenten onder de 'Provisionele Territoriale Eenheid Zuid-Ossetië' die bestuurd werd door de door Georgië erkende Zuid-Osseetse Administratie.[14] Deze regering was in eerste instantie gevestigd in Koerta.[15] Na de Russisch-Georgische Oorlog van 2008 werd deze constructie vooral een papieren kwestie. De Zuid-Osseetse Administratie behartigde sindsdien vanuit Tbilisi voornamelijk de belangen van de Georgische vluchtelingen die in speciale nederzettingen in de omgeving van Zuid-Ossetië en andere delen van Georgië wonen. Per 1 januari 2026 werd deze regering en de provisionele eenheid ontbonden. De bijzondere gemeenten bleven wel binnen de Georgische wet bestaan.
Zie ook
Referenties
- ↑ (en) Division of Powers - Georgia. European Union Commission of the Regions. Geraadpleegd op 21 november 2021.
- ↑ (ka) About the Autonomous Republic of Adjara. The Legislative Herald of Georgia (19 oktober 2017). Geraadpleegd op 21 november 2021.
- ↑ (ka) The Bill "On Changes to the Constitution of the Autonomous Republic of Abkhazia". The Legislative Herald of Georgia (15 mei 2013). Geraadpleegd op 21 november 2021.
- ↑ (en) Regering van de Autonome Republiek Abchazië. Geraadpleegd op 1 mei 2022.
- 1 2 (ka) Rusadze, Nana, საჯარო მმართველობის ეფექტიანობის ამაღლების ძირითადი მიმართულებები (იმერეთის რეგიონის მაგალითზე) (Belangrijkste richtingen voor het verhogen van de efficiëntie van het openbaar bestuur (aan de hand van het voorbeeld van de regio Imereti)) (pdf). Georgische Technische Universiteit pp.96-97 (2018). Geraadpleegd op 16 januari 2026.
- ↑ (ka) საქართველოს ადმინისტრაციულ-ტერიტორიულ ერთეულებში საქართველოს პრეზიდენტის სახელმწიფო რწმუნებულის დებულების დამტკიცების შესახებ (Over de goedkeuring van het statuut van de staatsvertegenwoordiger van de president van Georgië in de administratief-territoriale eenheden van Georgië). Legislative Herald of Georgia (8 juni 1999). Geraadpleegd op 16 januari 2026.
- ↑ (ka) ტერიტორიული მოწყობა და მმართველობა (Territoriale organisatie en bestuur). Administration of the President of Georgia - Saakashvili Archive. Gearchiveerd op 25 april 2025. Geraadpleegd op 16 januari 2026.
- ↑ (en) Constitution of Georgia - consolidated version 2020. Legislative Herald of Georgia (24 augustus 1995). Geraadpleegd op 16 januari 2026.
- ↑ Artikel 54.7, Grondwet.[8]
- ↑ (de) Zentralisieren durch Dezentralisierung, University of Potsdam, Jürgen Ehrke, 2007, blz. 4 e.v., geraadpleegd op 18 november 2021.
- ↑ (ka) Registry of Municipalities. National Agency of Public Registry. Geraadpleegd op 12 maart 2023.
- ↑ (ru) Статистический сборник за январь-декабрь 2021 г. (Statistische samenvatting voor januari-december 2021). Ministerie van Staatsstatistieken van de Republiek Zuid-Ossetië (29 maart 2022). Geraadpleegd op 4 april 2022.
- ↑ Statistische samenvatting 2021, Staatsstatistieken van de Republiek Zuid-Ossetië, pagina 9, 13.[12]
- ↑ (ka) South Ossetian Administration. South Ossetian Administration. Geraadpleegd op 29 april 2022.
- ↑ (ka) On the Establishment of the Administration of the Temporary Administrative-Territorial Unit on the Territory of the Former South Ossetian Autonomous District, the Rules and Scope of its Activities. The Legislative Herald of Georgia (10 mei 2007). Geraadpleegd op 29 april 2022.
· 
· 
· ·