Kamer van volksvertegenwoordigers (samenstelling 2003-2007)

De lijst van leden van de Belgische Kamer van volksvertegenwoordigers van 2003 tot 2007, volgend uit de verkiezingen van 18 mei 2003. De Kamer van volksvertegenwoordigers telt 150 leden. Het federale kiesstelsel is gebaseerd op algemeen enkelvoudig stemrecht voor alle Belgen van 18 jaar en ouder, volgens een systeem van evenredige vertegenwoordiging op basis van de methode-D'Hondt, gecombineerd met een districtenstelsel en met een kiesdrempel van 5 %. De legislatuur begon op 5 juni 2003 en eindigde op 26 april 2007.

Deze legislatuur controleerde de werking van de regering-Verhofstadt II: een regering bestaande uit VLD, PS, sp.a-spirit en MR. De oppositiepartijen tijdens deze legislatuur waren dus CD&V, Vlaams Blok/Vlaams Belang, cdH, Ecolo, FN en N-VA.

In de 51ste zittingsperiode (2003-2007) vonden vijf zittingen plaats. Van rechtswege kwamen de Kamers ieder jaar bijeen op de tweede dinsdag van oktober.

De Kamers werden van rechtswege ontbonden door de verklaring tot herziening van de Grondwet van 1 mei 2007.

De officiële uitslag van de verkiezingen voor de 51ste legislatuur van de kamer van volksvertegenwoordigers is te vinden op hier.

Het totale aantal kiesgerechtigde personen in deze verkiezing was 7.570.637. Het totale aantal uitgebrachte stemmen was 6.936.801. Hiervan waren 6.572.189 stemmen, geldig uitgebrachte stemmen, en 364.612 stemmen, ongeldig uitgebrachte of blanco stemmen.

Van de 6.572.189 geldige uitgebrachte stemmen (100,00 %) waren er 6.316.467 stemmen (95,57 %) uitgebracht op partijen met verkozenen in de kamer en 255.722 stemmen (4,43 %) uitgebracht op partijen zonder verkozenen in de kamer.

Het stemmenaantal is een eerste bepalende factor voor de zetelverdeling. Het kiesstelsel is een tweede bepalende factor voor de zetelverdeling. Het kiesstelsel voorziet geen verhoudingsgewijze zetelverdeling op basis van de totale stemmenaantal binnen één nationale kiesomschrijving, waarbij elke uitgebrachte stem een gelijke waarde heeft in de bepaling van de zetel-sterkte van de deelnemende kieslijsten. Dit gebeurt via een getrapt systeem van regionale kieskringen of kiesarrondissementen. Deze kieskringen krijgen elk een te verdelen aantal zetels toebedeeld, op basis van het aantal inwoners (inclusief minderjarigen en niet-Belgen die niet stemgerechtigd zijn). Zo zijn er momenteel 11 kieskringen voor federale parlementsverkiezingen (kamer). Voor de verkiezingen van 2003 was de verdeling als volgt:

• kiesarrondissement Antwerpen: 24 zetels
• kiesarrondissement Brussel-Halle-Vilvoorde: 22
• kiesarrondissement Oost-Vlaanderen: 20 zetels
• kiesarrondissement Henegouwen: 19 zetels
• kiesarrondissement West-Vlaanderen: 16 zetels
• kiesarrondissement Luik: 15 zetels
• kiesarrondissement Limburg: 12 zetels
• kiesarrondissement Leuven: 7 zetels
• kiesarrondissement Waals-Brabant: 5 zetels
• kiesarrondissement Namen: 6 zetels
• kiesarrondissement Luxemburg: 4 zetels

Op de provincie Vlaams-Brabant en het extra provinciale gebied bestaande uit Brussel en de 18 omringende gemeenten na, lopen de grenzen van de kiesarrondissementen voor de kamer gelijk met die van de provincies. Daardoor zijn enkel Brussel-Halle-Vilvoorde en Leuven aparte kieskringen:

• het kiesarrondissement Leuven is tevens een gerechtelijk en een bestuurlijk arrondissement. Het ligt volledig in het Vlaams Gewest en behoort tot het eentalige gebied van de Vlaamse Gemeenschap.
• het kiesarrondissement Brussel-Halle-Vilvoorde is tevens een gerechtelijk arrondissement, dat is samengesteld uit twee bestuurlijke arrondissementen, namelijk:
  • het bestuurlijk arrondissement Brussel-Hoofdstad behoort tot het Brussels Hoofdstedelijk Gewest en volledig samenvalt met het tweetalige gebied Brussel-hoofdstad. Dit bestuurlijk arrondissement is het enige gebied in België dat niet tot een provincie behoort, maar wel beschikt over een gouverneur.
  • het bestuurlijk arrondissement Halle-Vilvoorde behoort tot het Vlaams Gewest en behoort tot het eentalige gebied van de Vlaamse Gemeenschap. De zes faciliteitengemeenten rond Brussel behoren integraal hiertoe. Het bestuurlijk arrondissement behoort verder tot de provincie Vlaams-Brabant.

Wijzigingen in fractiesamenstelling:

• Richard Fournaux (cdH) stapt in 2004 over naar de MR.

Van de 6.280.467 geldig uitgebrachte stemmen (100,00 %) op partijen met verkozenen, inclusief Agalev, in 2003, werden:

• 3.984.733 stemmen (63,44 %) uitgebracht op lijsten van partijen die behoren tot de Nederlandse taalgroep in de kamer.
• 2.295.734 stemmen (36,55 %) uitgebracht op lijsten van partijen die behoren tot de Franse taalgroep in de kamer.

De verhoudingen liggen echter anders, als men naar de zetelverdeling kijkt. Dan zijn de verhoudingen als volgt:

• lijsten die behoren tot de Nederlandse taalgroep: 88 van de 150 verkozenen (58,67 %) zetels)
• lijsten die behoren tot de Franse taalgroep: 62 van de 150 verkozenen (41,33 %)

Hieruit blijkt dat het gemiddeld aantal stemmen die nodig zijn om een zetel in de wacht te slepen verschillend is naargelang de lijst waarop gestemd wordt behoort tot de Nederlandse of Franse taalgroep. In de verkiezing van 2003 werden er:

• 88 personen verkozen door 3.984.733 kiezers, op lijsten die behoren tot de Nederlandse taalgroep, wat een gemiddelde betekent van 45.281 stemmen per verkozene.
• 62 personen verkozen door 2.295.734 kiezers, op lijsten die behoren tot de Franse taalgroep, wat een gemiddelde betekent van 37.028 stemmen per verkozene.

Dit is een verschil van gemiddeld 8.252 stemmen (18,02 %) voor het behalen van een zetel tussen de twee taalgroepen in de kamer. Wanneer de twee taalgroepen evenredig zouden vertegenwoordigd worden volgens het aantal stemmen zouden de Vlamingen geen 88 maar wel 95 zetels en de Franstaligen geen 62 maar wel 55 zetels in de kamer hebben.

Deze verschillen leiden ertoe dat een Vlaamse stem minder waarde heeft dan een Franstalige stem voor de zetelverdeling in de kamer, naargelang de kieskring partijen kent die behoren tot de Nederlandse taalgroep, of de Franse taalgroep. Dit verschil is enkel te verklaren vanuit de grote onevenredigheden die bestaan tussen enerzijds de bevolkingsdichtheid van de 11 verschillende kiesarrondissementen, en het aantal zetels die deze arrondissementen ter stemming werden toebedeeld. De kieskringen waar Franstalige partijen opkomen hebben meer zetels in verhouding tot de bevolkingsdichtheid van deze kieskringen. En de zetelverdeling heeft een rechtstreekse invloed op de machtsverhoudingen in de kamer. Dit verschil bestaat niet alleen voor de federale verkiezingen voor de kamer, maar ook voor de senaat en de verkiezingen voor het Europees Parlement.

• Officiële informatie m.b.t. verkiezingen 2003