Gouvernement Koetais

Belangrijke vervoersverbindingen in en door het gouvernement werden in deze periode tot stand gebracht. De eerste Georgische spoorlijn opende in 1872 tussen Tiflis en Poti, waarna in 1883 ten behoeve van olietransport uit Bakoe naar de Zwarte Zeehavens een aftakking tussen Samtredia en Batoemi opende. Kort daarna openden ook spoorlijnen naar de mijnbouwsteden Tsjiatoera en Tkiboeli.^[3] De spoorverbindingen naar de havens van Batoemi en Poti waren belangrijk voor de export van lokale producten en de olie uit Bakoe.

Na decennia aanleg opende in 1889 de Osseetse Militaire Weg tussen Alagir (Noord-Ossetië, Rusland) en Koetaisi via de 2820 meter hoge Mamisonpas als alternatief voor de Georgische Militaire Weg. Het Georgische segment van deze weg is tegenwoordig de nationale route Sh16.

Koetais was in de 19e eeuw het dichtstbevolkte gebied van Transkaukasië en was voornamelijk agrarisch met een slecht ontwikkelde industrie.^[3] Het land was sterk verkaveld en behaalde dankzij de goede landbouw hoge prijzen op de markt. De belangrijkste gewassen waren maïs, tarwe, gerst, bonen, rogge, hennep, aardappelen en tabak. Daarnaast was er wijnbouw en kwamen er boomgaarden van olijfbomen, moerbeibomen en andere fruitbomen voor, ook exotische planten als eucalyptus, kurkeik, camelia en thee. Maïs, wijn en hout werden grotendeels geëxporteerd.^[1]

Mangaanerts was het belangrijkste mineraal en werd met name in Tsjiatoera in grote hoeveelheden gewonnen voor de export. Eind 19e eeuw opende daarvoor een smalspoorlijn vanaf Sjorapani aan de centrale spoorlijn. In het gouvernement werd ook steenkool, lood- en zilvererts, koper, nafta, goud, lithografisch gesteente en marmer gewonnen. De havens van Batoemi en Poti waren de belangrijkste in de Kaukasus. Andere belangrijke handelscentra waren de Samtredia en en Choni.^[3]

Het gouvernement Koetais was multi-etnisch, maar had ten opzichte van het Oost-Georgische gouvernement Tiflis verschillende accenten. De Kartveliërs vertegenwoordigden de drie kwart van de bevolking. Hieronder bevonden zich verschillende Georgische regionale etnografische minderheden, waaronder de Adzjaren, Goerianen, Imeretiërs, Mingreliërs en Svaneten. Zij woonden voornamelijk in hun respectievelijke streken.

Een andere belangrijke regionale minderheid waren de Abchaziërs, die voornamelijk in het okroeg Soechoemi (Abchazië) woonden. De Osseten woonden vrijwel allemaal in het okroeg Letsjchoemi. De (Ottomaanse) Turken woonden vrijwel allemaal in Artvin, waar ook een groot deel van de bevolking Adzjaars was. Ondanks dat de Russen vanaf 1810 de belangrijkste kerndelen van het gouvernement controleerden, nam het aantal Russen pas aan het eind van de 19e eeuw significant toe.

In de volkstelling van 1897 gaf 85 procent aan tot een orthodoxe kerk te behoren (Russisch en Georgisch). Ruim elf procent was aanhanger van de islam en een kleine twee procent Armeens-apostolisch. Kleinere religieuze denominaties waren het jodendom (0,8%), de Armeens-Katholieke Kerk (0,5%) en Rooms-Katholieke Kerk (0,4%).^[12]

De vorstendommen Abchazië, Mingrelië (Samegrelo) en Svanetië waren in de eerste helft van de 19e eeuw protectoraten van het Russische Rijk met vergaande autonomie. Na de Krimoorlog werd in Mingrelië en Svanetië lokaal verzet tegen het Russische gezag verslagen en werden de vorstendommen afgeschaft.^[14] Ze werden omgevormd naar het Russische bestuursmodel en ondergeschikt gemaakt aan het gouvernement Koetais met een aantal nieuwe provincies: Letsjchoemi, Senaki en Zoegdidi.^[15]

Met het einde van de Kaukasusoorlog in 1864 werd ook Abchazië als vorstendom afgeschaft. Het werd in 1866 het "Militair District Soechoemi", dat civiel onder het gezag van het gouvernement Koetais kwam. In 1883 werd het omgevormd in okroeg Soechoemi.^[16] Het oejezd Achaltsiche werd inclusief Achalkalaki in 1867 overgeheveld naar het gouvernement Tiflis. In 1883 kwam het zuidwestelijke oblast Batoemi onder het bestuur van Koetais, als de okroegen Batoemi en Artvin. Het gebied was in de Russisch-Turkse Oorlog (1877-1878) door de Russen op het Ottomaanse Rijk veroverd. Hiermee kreeg Koetais haar grootste omvang.

Gouvernement Koetais in maximale omvang 1883-1903. De nummers verwijzen naar de tabel.

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

Na de veranderingen in 1883 had Koetais zeven oejezden en drie okroegen met in totaal 35 oetsjastoks. Het totale gebied was met 31.245 werst² (36.176 km²) een flink stuk groter dan in 1846. Vanaf 1903 vielen Artvin, Batoemi en Soechoemi niet meer onder het gouvernement maar waren direct ondergeschikt aan de onderkoning van de Kaukasus. Artvin en Batoemi vormden gezamenlijk het oblast Batoemi.