Gairaigo
Gairaigo (Japans: 外来語 [ɡa̠i̯ɾa̠i̯ɡo̞]; Hepburn: gairaigo; Nederlands: Van buiten komende taal) is een taalkundige term voor leenwoorden in het Japans die afkomstig zijn uit andere talen dan het Chinees. Talen waaruit het Japans heeft geleend, zijn onder andere: Portugees, Nederlands, Frans, Duits, Italiaans, Russisch, Koreaans, Sanskriet, en Engels. Tevens zijn er twee subcategorieën: wasei-eigo (和製英語, Engels gemaakt in Japan) en wasei-kango (和製漢語, Chinees gemaakt in Japan). Het zijn 'Engelse' en 'Chinese' woorden die zijn gevormd in Japan. Ze worden in het Engels of Chinees niet - of niet met dezelfde betekenis - gebruikt, maar zijn wel op die talen gebaseerd. Gairaigo worden meestal geschreven in het lettergrepenschrift katakana.[1][2][3]
Japanse woordenschat onderverdeeld
De totale Japanse woordenschat kan worden verdeeld in drie categorieën, deze vormen gezamenlijk de belangrijkste lexicale lagen van het Japans.[2]
Etymologie
Het woord gairaigo is de rōmaji-transliteratie van de kanji 外来語 [gairaigo], is onderverdeeld in 5 morae: [ga.i-ra.i-go]. Het is een samenstelling bestaande uit: het bijvoeglijk naamwoord: 外 [gai] (buiten) in de on-lezing; het werkwoord: 来 [rai] (komen) ook in de on-lezing; en het zelfstandig naamwoord: 語 [go] (taal) eveneens in de on-lezing. Gairaigo kan worden vertaald in het Nederlands als: Van buiten komende taal óf Buitenlandse taal.
Voorbeelden van gairaigo
| Japans | Uitspraak | Vertaling | Opmerking | Herkomsttaal |
|---|---|---|---|---|
| スマホ | sumaho | smartphone | Verkorte vorm van 'smartphone' | Engels |
| インターネット | intānetto | internet | Vaak verkort tot 'netto' | Engels |
| ゲーム | gēmu | game | Gebruikt voor games en spelletjes | Engels |
| コンピューター | konpyūtā | computer | - | Engels |
| コーヒー | kōhī | koffie | - | Engels |
| チョコレート | chokorēto | chocolade | Vaak verkort tot 'choko' | Engels |
| アイスクリーム | aisukurīmu | roomijs | Vaak verkort tot 'aisu' | Engels |
| ケーキ | kēki | taart | - | Engels |
| Tシャツ | T-shatsu | T-shirt | Wordt met hoofdletter T geschreven | Engels |
| ジーンズ | jīnzu | spijkerbroek | - | Engels |
| アルバイト | arubaito | werk | Van het Duitse 'arbeid' | Duits |
| テレビ | terebi | televisie | Verkorte versie | Engels |
| パーティー | pātī | feest | - | Engels |
| チケット | chiketto | ticket | Toegangskaartje | Engels |
| ホテル | hoteru | hotel | - | Engels |
| バス | basu | bus | Ook gebruikt voor touringcar | Engels |
| タクシー | takushī | taxi | - | Engels |
| トイレ | toire | toilet | Vaak gebruikt i.p.v. het Japanse 便所 [benjo] | Engels |
| エレベーター | erebētā | lift | - | Engels |
| エスカレーター | esukarētā | roltrap | - | Engels |
| サラリーマン | sararīman | kantoormedewerker | ‘Salary man’, voorbeeld van wasei-eigo | Engels |
| レストラン | resutoran | restaurant | - | Frans |
| バー | bā | bar | - | Engels |
| ビール | bīru | bier | - | Duits |
| ワイン | wain | wijn | - | Frans |
| ミルク | miruku | melk | Gebruikt voor koffiemelk, gewone melk is 牛乳 [gyūnyū] | Engels |
| ジュース | jūsu | sap, frisdrank | Kan ook vruchtensap betekenen | Engels |
| ハンバーガー | hanbāgā | hamburger | - | Engels |
| サンドイッチ | sandoicchi | sandwich | Vaak afgekort tot サンド [sando] | Engels |
| ノート | nōto | schrift | Kan ook ‘notitie’ betekenen | Engels |
| ペン | pen | pen | - | Engels |
| ドア | doa | deur | - | Engels |
| メール | mēru | - | Engels | |
| アプリ | apuri | app | Verkorte vorm van アプリケーション [apurikēshon] | Engels |
| スポーツ | supōtsu | sport | - | Engels |
| ニュース | nyūsu | nieuws | - | Engels |
| エネルギー | enerugī | energie | - | Duits |
| アレルギー | arerugī | allergie | - | Duits |
| ノイローゼ | noirōze | zenuwinzinking / neurose | Soms gebruikt in de psychologie | Duits |
| カルテ | karute | medisch dossier | Afgeleid van 'Karte' | Duits |
| リュックサック | ryukkusakku | rugzak | - | Duits |
| パン | pan | brood | Afgeleid van 'pão' | Portugees |
| ボタン | botan | knop, knoop | Afgeleid van 'botão' | Portugees |
| ビードロ | bīdoro | glaswerk | Afgeleid van 'vidro' (zeldzaam) | Portugees |
| カルタ | karuta | kaartspel | Afgeleid van 'carta' | Portugees |
| コンペイトウ | konpeitō | suikergoed | Afgeleid van 'confeito' | Portugees |
| アバンチュール | abanchūru | avontuur, romantische affaire | Afgeleid van 'aventure' | Frans |
| アトリエ | atorie | atelier, werkplaats | - | Frans |
| コンクール | konkūru | wedstrijd, competitie | Afgeleid van 'concours' | Frans |
| コンクリート | konkurīto | beton | Afgeleid van 'concret' | Frans |
| デッサン | dessan | schets, tekening | Afgeleid van 'dessin' | Frans |
| コラボ | korabo | samenwerking | Afgeleid van 'collaboration' | Frans |
| レジュメ | rejume | samenvatting | Afgeleid van 'résumé' | Frans |
| ビール | bīru | bier | - | Nederlands |
| ドイツ | doitsu | Duits | - | Nederlands |
| ドンタク | dontaku | zondag | - | Nederlands |
| ドロンケン | doronken | dronken | - | Nederlands |
| ハム | hamu | ham | - | Nederlands |
| ヘット | hetto | vet | - | Nederlands |
| インキ | inki | inkt | - | Nederlands |
| カンテラ | kantera | kandelaar | - | Nederlands |
| カルキ | karuki | kalk | - | Nederlands |
| キルク / コルク | kiruku / koruku | kurk | - | Nederlands |
| コーヒー | kōhī | koffie | - | Nederlands |
| コック | kokku | kok | - | Nederlands |
| コンパス | konpasu | kompas | - | Nederlands |
| マドロス | madorosu | matroos | - | Nederlands |
| メス | mesu | mes | - | Nederlands |
| ペスト | pesuto | de pest / zwarte dood | - | Nederlands |
| サフラン | safuran | saffraan | - | Nederlands |
| シロップ | shiroppu | siroop | - | Nederlands |
| ズック | zukku | doek | - | Nederlands |
Externe links
- (en) Tofugu - Yamato Kotoba: The real Japanese language - Informatief artikel over Yamato Kotoba en Gairaigo.
- (en) Tofugu - Japanese: The borrower language - Informatief artikel over Wago, Kango, en Gairaigo.
· 
· 
.png)
- ↑ (en) Selft Taught Japanese - Why does Japanese have so many loan words? (外来語, “gairaigo”) selftaughtjapanese door: locksleyu 06-02-2015; geraadpleegd: 07-05-2025
- 1 2 (en) Liñgö Pie - Japanglish: 26+ Japanese English Words You Can Easily Learn lingopie.com door: Genine Torres 13-06-2025; geraadpleegd: 07-05-2025
- ↑ (en) Japanese: The borrower language - Where the Japanese language came from, twisting words, and why they do it tofugu.com; door: Sarah W 25-06-2013; geraadpleegd: 03-09-2025