Lauriergracht

Voor een artikel over het gelijknamige schip, zie: Lauriergracht (schip).
Lauriergracht
Lauriergracht (2009)
Lauriergracht (2009)
Geografische informatie
Locatie Amsterdam
Stadsdeel Centrum
Wijk Jordaan
Begin Prinsengracht
Eind Lijnbaansgracht
Postcode 1016
Algemene informatie
Aangelegd in 17e eeuw
Detailkaart
Locatie Lauriergracht (in donkerblauw)
Locatie Lauriergracht (in donkerblauw)
Lauriergracht (2012)

De Lauriergracht is een gracht in de Jordaan in Amsterdam, tussen de Prinsengracht en Lijnbaansgracht (ter hoogte van nr. 157). Ten zuidwesten van de Marnixstraat, naast Europarking, loopt de gracht nog een klein stukje door naar de Singelgracht.

De gracht is vernoemd naar laurier. In de Jordaan zijn meerdere grachten en straten naar bloemen en heesters vernoemd.

Gebouwen

Lauriergracht bij de Prinsengracht (2022). In het midden Lauriergracht 4-6. Links daarvan nr. 8, waar de schilder Breitner woonde.

Er staan 36 rijksmonumenten aan de Lauriergracht. Daarnaast zijn vijf panden aangewezen als gemeentelijk monument, waaronder Lauriergracht 15-17.

Aan Lauriergracht 4-6 vormde de gemeente Amsterdam in 1959 een lagere school om tot een ateliergebouw voor kunstenaars.[1]

Lauriergracht 23 (gebouwd in 1658) is een typisch 17e-eeuws voorbeeld van een halsgevel met een mens- of dierfiguur in de klauwstukken, in dit geval leeuwen.[2]

Lange tijd was Lauriergracht 37 onderdeel van het kloostercomplex van de Zusters van De Voorzienigheid. In de jaren negentig van de 20e eeuw werd het complex gerenoveerd en zijn er appartementen gerealiseerd. Naast de voordeur van Lauriergracht no 37 hangt een bord met de naam "Last&Co", het fictieve makelaarskantoor uit Max Havelaar van Multatuli. De eerste zin van dat boek luidt: "Ik ben makelaar in koffie, en woon op de Lauriergracht no. 37."

Aan Lauriergracht 49-65 ligt De Uylenburgh, een particulier verzorgingshuis in een deels monumentaal complex met 37 appartementen. Hier stond ooit het pakhuis voor de naastgelegen suikerraffinaderij Zweden. Daarna stonden de St. Josephschool van het Rooms-katholieke gesticht De Voorzienigheid en later de De Bascule, een academisch centrum voor kinder- en jeugdpsychiatrie op deze plek.

Aan Lauriergracht 116 bevindt zich een voormalig luthers weeshuis met hofje.

Bruggen

  • De Caetsbaanbrug (nr. 102) overspant de Lauriersgracht bij de Prinsengracht
  • De Batavus Droogstoppelbrug (nr. 111) overspant de Lauriersgracht halverwege, op de kruising met de Tweede Lauriersdwarsstraat / Hazenstraat
  • Brug 110 overspant de Lauriersgracht bij de Lijnbaansgracht
  • De Groentemarktbrug (nr. 156) overspant de Lauriersgracht bij de Marnixstraat

Geschiedenis

De Lauriergracht is, als onderdeel van de Jordaan, aangelegd na 1612 tijdens een van de grote Amsterdamse stadsuitbreidingen, de zogenaamde Derde Uitleg. Tot 1612 lag hier het Kaatsbaanpad met daaraan gelegen drie zeemleermolens, die moesten wijken voor de stadsuitbreiding.

Bij de bouw van de Jordaan werd het patroon van de oude poldersloten gehandhaafd. Bij de aanleg van de grachtengordel volgde men een patroon dat zich in een halve cirkel om de oude stadskern boog. Daardoor ligt de Lauriergracht schuin ten opzichte van de grachtengordel en sluit niet direct aan op de bruggen over de Prinsengracht.

Zes van de elf Jordanese grachten werden in de 19e eeuw gedempt. De Lauriergracht, de Egelantiersgracht, de Bloemgracht, de Looiersgracht en de Passeerdersgracht behielden de open waterverbinding tussen de Prinsengracht en de Lijnbaansgracht.

Bekende bewoners

Zie ook

Zie de categorie Lauriergracht, Amsterdam van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.