Sint-Augustinuskerk (Nijmegen)

Illustratie van de kerk, gemaakt vóór 1900

De Sint-Augustinuskerk in het centrum van Nijmegen was een kerk die in 1886 gereedkwam aan de toen eveneens nieuw aangelegde Augustijnenstraat. De kerk was eerst van de orde der augustijnen, maar ging later over naar de karmelieten.

In de Tweede Wereldoorlog, tijdens het bombardement van 22 februari 1944 op de Nijmeegse binnenstad, werd het kerkgebouw grotendeels verwoest. De restanten zijn in 1947 volledig geruimd.

Geschiedenis

Op de plek waar eind 19e eeuw de Augustijnenstraat is aangelegd, liep voordien een kleinere "gas", genaamd het Kerkengasje.[1] De augustijnen hadden op deze plaats sinds 1674 een kleine kerk, die werd gebruikt als schuilkerk. In 1833 werd deze kerk verbouwd, maar deze bleef te klein en bovendien slecht bereikbaar. De gemeente kocht de kerk en pastorie in 1883 op voor 75.000 gulden, waarna werd besloten om een nieuwe, grotere kerk te bouwen.[2] Op 11 maart 1884 bood de architect Pierre Cuypers hiervoor zijn plan aan. In dezelfde tijd is ook de Augustijnenstraat zelf aangelegd, om genoeg ruimte te maken voor deze nieuwe kerk.[3]

De eerste steen voor de Sint-Augustinuskerk werd gelegd op 28 augustus, de gedenkdag van de heilige Augustinus van Hippo. Bouwpastoor was H. Evers. De voltooide kerk werd op 2 mei 1886 ingewijd door bisschop Adrianus Godschalk.[4][5]

Aan de westzijde van de kerk liep de Jodengas, een klein steegje dat de Houtstraat met de Stikke Hezelstraat verbond.[6]

In 1936 ging de kerk over naar de karmelieten. Inmiddels was de financiële situatie van de kerk verslechterd, doordat de Nijmeegse Benedenstad minder welvarend was geworden; het economische zwaartepunt lag nu veel meer in de Bovenstad.[7]

Tijdens het bombardement van 22 februari 1944, waarbij vooral de Nijmeegse Bovenstad vol werd getroffen, raakte ook de Sint-Augustinuskerk zwaar beschadigd. Onder meer de gehele torenspits en het complete dak waren na het bombardement verdwenen. Het schip stond nog deels overeind. In 1947 zijn alle overblijfselen van de kerk echter geruimd, onder meer vanwege het gevaar voor instorting. Daarnaast wilde men op deze plek in Nijmegen geen gebedshuizen meer, de Augustijnenstraat moest vanaf dat moment helemaal als een winkelstraat gaan fungeren.

Vervangende kerk

Aan de Doddendaal werd in 1950-1951 een nieuwe karmelietenkerk gebouwd, ter vervanging van de Sint-Augustinuskerk. Deze nieuwe kerk is echter maar tot 1978 in gebruik geweest. Ook dit gebouw is inmiddels weer verdwenen.[8]

Architectuur

De kerk werd door Cuypers ontworpen in neogotische stijl. Cuypers moest rekening houden met een beperkt oppervlak en omringende huizen, maar ontwierp toch een ruim gebouw, met een lengte van 53,35 meter. Het koor was georiënteerd op het noordoosten.

De kerk had een vieringtoren met een opengewerkte spits. De toren reikte met zijn 72,20 meter hoger dan de nabijgelegen Sint-Stevenstoren.

Zie de categorie Augustinuskerk (Nijmegen) van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.

Dit artikel is uitgegeven door Wikipedia. De tekst is beschikbaar onder Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0, tenzij anders vermeld. Voor de mediabestanden kunnen aanvullende voorwaarden gelden.