Scarlatti (familie)
De familie Scarlatti (oudere spelling: Scarlata, Sgarlata) was een Italiaanse muzikale familie. Diverse leden van deze familie oefenden in de 17e en 18e eeuw een grote invloed uit op het Europese muziekleven.
Herkomst
De familie was afkomstig uit Sicilië en heette oorspronkelijk Scarlata. De oudste vermeldingen van deze familienaam dateren reeds uit begin 15e eeuw. In de loop van de 17e eeuw heeft de familie de spelling van de achternaam gewijzigd in Scarlatti; waarschijnlijk wilden ze daarmee een verwantschap suggereren met de aanzienlijk Toscaanse familie Scarlatti.[1]
Pietro Scarlata en Eleonora d'Amato
Het oudst bekende lid uit de muziekfamilie was Pietro Scarlata, geboren in Trapani. Op 5 mei 1658 trouwde Pietro te Palermo met Eleonora d'Amato.[2] Het echtpaar kreeg in 1659 hun eerste kind, Anna Maria Antonia Diana, maar het meisje overleed al op jonge leeftijd.
Het is niet bekend welk soort werk vader Pietro deed. Het is aannemelijk dat hij in de muziek actief was, want van zijn in totaal acht kinderen kregen er maar liefst vier een loopbaan in de muziek:[2]
- Alessandro (1660-1725): componist.
- Anna Maria (1661-1703): zangeres.
- Francesco (1666-1741): violist en componist.
- Tommaso (1669/1672-1760): tenor.
Dochter Melchiorra (†1736) had geen muziekcarrière. Zij huwde overigens in 1688 wel met een musicus, namelijk Nicolo Pagano.
Vertrek uit Sicilië
Het gezin Scarlatti vertrok in 1672 uit Palermo. Mogelijk was vader Pietro reeds overleden. Francesco en Tommaso kwamen terecht in Napels, Alessandro, Anna Maria en Melchiorra in Rome.[3]
Francesco eindigde zijn carrière ziek en berooid in Dublin; zijn zonen waren nooit de muziek in gegaan en werkten als bedienden bij Italiaanse aristocraten.[3]
Tommaso had succes als tenor en werkte voornamelijk in Napels. Mogelijk zijn Giuseppe (1718-1777) en Rosa Scarlatti (1727-1775) zijn kinderen. Beide kinderen waren actief in de muziek: Giuseppe als operacomponist en Rosa als operazangeres.
Anna Maria werkte enige tijd als zangeres, maar werd vooral bekend door enkele schandalen.
De meest succesvolle uit het gezin Scarlatti was Alessandro. Hij zou zich ontwikkelen tot een befaamde componist met een groot repertoire.
Pietro en Domenico Scarlatti
Van de tien kinderen van Alessandro Scarlatti en Antonia Anzalone traden Pietro Filippo (1679-1750) en Domenico (1685-1757) in het voetspoor van hun vader. Pietro zou echter nooit meer worden dan een middelmatige componist, terwijl Domenico de beroemdheid van zijn vader zou evenaren. Beiden kregen een aantal kinderen, maar die streefden geen muziekloopbaan na of ze bleven onbekend.
Stamboom
Hieronder volgt een vereenvoudigde weergave van de stamboom van de familie Scarlatti. Alleen de familieleden die zich beroepsmatig met muziek bezighielden, staan hierin opgenomen.
| Pietro Scarlata | Eleonora d’Amato | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Antonia Anzalone | Alessandro Scarlatti (1660-1725) | Anna Maria Scarlatti (1661-1703) | Francesco Scarlatti (1666–1741) | Tommaso Scarlatti (1669/1672-1760) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Pietro Filippo Scarlatti (1679-1750) | Domenico Scarlatti (1685-1757) | Cathalina Gentili (†1739)[4] | Giuseppe Scarlatti (1718/1723–1777) | Rosa Scarlatti (1727–1775) | Francesco Uttini (1723-95) | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Alessandro Scarlatti | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
- (en) Roberto Pagano; Malcolm Boyd, Edwin Hanley, Eva Badura-Skoda, Christopher Hair, Gordana Lazarevich, Scarlatti family. Grove Music Online (17 januari 2018).
- (en) Kirkpatrick, Ralph (21 juli 2020). Domenico Scarlatti. Princeton University Press, pp. 327-328. ISBN 978-0-691-21614-0.
- ↑ (en) Vlaardingerbroek, Kees, Vivaldi & Others: Alessandro and Domenico Scarlatti—Two Very Different Geniuses (10 september 2023). Geraadpleegd op 1 januari 2026.
- 1 2 (en) Kirkpatrick, Ralph (21 juli 2020). Domenico Scarlatti. Princeton University Press, p. 5. ISBN 978-0-691-21614-0.
- 1 2 Dent, Edward J. (1926). New Light on the Scarlatti Family. The Musical Times 67 (1005): pp. 982–983. ISSN:0027-4666. DOI:10.2307/913470.
- ↑ (en) Beryl Kenyon de Pascual, Domenico Scarlatti and His Son Alexandro's Inheritance, januari 1988