Congo-Brazzaville

République du Congo
Kaart
Basisgegevens
Officiële taal Frans (Lingala, Kituba hebben het statuut van nationale taal)[1]
Hoofdstad Brazzaville
Regerings­vorm Republiek
Staatshoofd Denis Sassou-Nguesso
Regerings­leider Anatole Collinet Makosso
Religie Christelijk 50%,
inheems 48%,
islamitisch  2%.
Oppervlakte 342.000 km²[2] (3,3% water)
Inwoners 3.697.490 (2007)[3]
5.293.070 (2020)[4] (15,5/km² (2020))
Bijv. naamwoord Congolees
Inwoner­aanduiding Congolees (m./v.)
Congolese (v.)
Overige
Volkslied La Congolaise
Munteenheid CFA-frank (XAF)
UTC +1
Nationale feestdag 15 augustus
Web | Code | Tel. .cg | COG | 242
Voorgaande staten
Frans-Congo Frans-Congo
Midden-Congo Midden-Congo
Volksrepubliek Congo Volksrepubliek Congo
1891-1906
1906-1958
1969-1991
Portaal  Portaalpictogram  Landen & Volken

De Republiek Congo, ook bekend als Congo-Brazzaville, de Congolese Republiek of eenvoudigweg Congo, is een land gelegen aan de westkust van Centraal-Afrika, ten westen van de Kongorivier. De Republiek Congo is lid van de Afrikaanse Unie, de Verenigde Naties, La Francophonie, de Centraal-Afrikaanse Douane- en Economische Unie (UDEAC) en de Beweging van Niet-Gebonden Landen.

Geschiedenis

Zie Geschiedenis van Congo-Brazzaville voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Geografie

Het land grenst in het westen aan Gabon, in het noordwesten aan Kameroen, in het noordoosten aan de Centraal-Afrikaanse Republiek, in het zuidoosten aan de Democratische Republiek Congo en in het zuiden aan de Angolese enclave Cabinda. In het zuidwesten heeft het land een kustlijn van ongeveer 169 kilometer met de Atlantische Oceaan.[5]

Het hoogste punt van het land is Mont Nabemba, de top van deze berg ligt op zo'n 1020 meter.[5] Gemiddeld ligt het maaiveld op ongeveer 430 meter boven zeeniveau.

Bijna twee derde van het land is met bos bedekt en ongeveer een derde van het oppervlak is geschikt voor landbouw en veeteelt.[5]

De grootste rivier is de Ubangi, deze rivier is 1000 kilometer lang en vormt de grens tussen de Centraal-Afrikaanse Republiek en Congo-Brazzaville. Het is de belangrijkste zijrivier aan de rechteroever van de Kongo.

Grootste steden

Het land heeft een hoge urbanisatiegraad. Ongeveer de helft van de bevolking woont in twee steden, Brazzaville en Pointe-Noire. Met een bevolkingsdichtheid van 15 inwoners/km² is het land relatief dunbevolkt vergeleken met andere Afrikaanse landen.

De tien grootste steden van Congo-Brazzaville zijn op:[6]

Plaats Inw. 1984 Inw. 1996 Inw. 2007 Inw. 2023
Brazzaville585.812856.4101.373.3822.138.236
Pointe-Noire294.203455.131715.3341.398.812
Loubomo49.13479.85283.798n.b.
Nkayi36.54046.72771.620104.083
Owando16.021n.b.24.73648.642
Sibiti14.556n.b.22.95133.887
Mossendjo14.46916.458n.b.15.003
Ouesso11.93917.78428.17975.095
Madingou11.505n.b.25.71343.787
Impfondo11.229n.b.33.91138.240

Klimaat

Klimaatzones
Weerbeeld Brazzaville

Het land ligt dicht bij de evenaar en het klimaat is het hele jaar door constant. De jaarlijkse gemiddelde temperatuur is 24 °C, met kleine verschillen per maand. Er zijn drie klimaatzones, in het zuiden en uiterste noorden heerst een tropisch savanneklimaat (klimaatclassificatie van Köppen: Aw) en in het midden van het land een combinatie van tropisch regenwoudklimaat (Af) en moessonklimaat (Am). Er valt omstreeks 1000 millimeter neerslag per jaar in het zuiden terwijl in het midden de neerslag ongeveer tweemaal zo hoog uitkomt. De minste neerslag valt in de periode juni tot september.

Bestuurlijke indeling

Zie Departementen van Congo-Brazzaville voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Congo-Brazzaville is verdeeld in twaalf departementen, waarvan er twee uit een gemeente bestaan, de hoofdstad Brazzaville en Pointe-Noire. De departementen zijn verder ingedeeld in 46 districten en gemeenten.

Politiek

Politieke partijen zijn de Parti Congolais du Travail (PCT) en de Union panafricaine pour la Démocratie sociale (UPADS). Van 1969 tot 1990 was de PCT de enige toegelaten partij van het land. De partij was op marxistisch-leninistische leest geschoeid. In 1990 werd een meerpartijenstelsel ingevoerd.

In 1992 werd er een tweekamerparlement ingesteld. Het hogerhuis draagt de naam Senaat (Sénat) en het lagerhuis draagt de naam Nationale Vergadering (Assemblée nationale). Het hogerhuis telt 72 leden en het lagerhuis 151 leden. In beide huizen van het parlement van Congo-Brazzaville domineert de PCT.

Tijdens de presidentsverkiezingen van maart 2021 won zittend president Denis Sassou-Nguesso al in de eerste ronde.[7] Zijn partij, de PCT kreeg hierbij 88,5% van de uitgebrachte stemmen. De president was op dat moment 77 jaar oud en hij was al vanaf 1979, dat is 36 jaar, president van het land. Zijn termijn heeft een duur van vijf jaar.

Bevolking

Talen

De talen in Congo-Brazzaville zijn Frans, Kikongo, Kituba en Lingala. De meest verspreide taal is het Kikongo.[8]

Economie

Het land had in 2024 een bruto binnenlands product (bbp) van US$ 15,6 miljard of bijna US$ 2500 per hoofd van de bevolking.[9] In 2022 had iets meer dan de helft van de bevolking aansluiting op het elektriciteitsnet.

De landbouw is de belangrijkste sector wat betreft werkgelegenheid, maar ook de energiesector maakt een groot onderdeel uit van de economie. Een groot deel van het bbp en de staatsinkomsten zijn hieraan gerelateerd. In 1973 kwam de aardolieproductie op gang en in de periode 2007-2024 lag de productie gemiddeld op zo'n 300.000 vaten olie per dag. Met de bekende reserves van 1,8 miljard vaten in 2023 is dit productieniveau nog zo'n 16 jaar vol te houden. In maart 2017 nam Total SA het offshore olieveld Moho Nord in productie.[10] Het veld ligt 75 kilometer voor de kust van Pointe-Noire en heeft een productiecapaciteit van 100.000 vaten per dag. Total heeft 53,5% van de aandelen, Chevron 31,5% en de Société Nationale des Pétroles du Congo, de nationale oliemaatschappij in handen van de staat, de laatste 15%. In Pointe-Noire staat de enige raffinaderij van het land met een capaciteit van 18.000 vaten olie per dag, dit is ruim voldoende om de binnenlandse vraag te voorzien.

Op 22 juni 2018 is het land lid geworden van de OPEC.[11] De olie-inkomsten zijn niet altijd even nuttig besteed en andere sectoren als de land- en bosbouw zijn in de verdrukking gekomen. In 2023 was twee derde van de exportinkomsten het resultaat van de uitvoer van olie en olieproducten.

De belangrijkste spoorweg in het land is de Congo-Oceaanspoorlijn (Frans: Chemin de fer Congo-Océan). Deze spoorlijn kwam omstreeks 1934 in gebruik. Met een lengte van 502 kilometer ligt deze tussen de Atlantische havenstad Pointe-Noire en de hoofdstad Brazzaville. De spoorlijn passeert de stroomversnellingen in de benedenloop van de Kongo rivier en vanuit Brazzaville kunnen rivierboten verder stroomopwaarts varen. In 1962 werd een aftakking aangelegd naar Mbinda, tegen de grens met Gabon, om mangaanerts naar Pointe-Noire te transporteren. Luchthaven Maya-Maya is de internationale luchthaven in Brazzaville.[12]

Armoede

Volgens het Ontwikkelingsprogramma van de Verenigde Naties leefde aan het begin van de 21e eeuw in Congo-Brazzaville 42,3% van de bevolking onder de armoedegrens.[13]

Bibliografie

  • Maria Petringa Brazza, A Life for Africa, 2006, ISBN 978-1-4259-1198-0
Zie de categorie Republic of the Congo van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.