Lummen

Lummen
Leume

Gemeente in België
(Details) (Details)
Geografie
Gewest	Vlaanderen
Provincie	Limburg
Arrondissement	Hasselt
Oppervlakte – Onbebouwd – Woongebied – Andere	53,7 km² (2023) 73,13% 11,51% 15,35%
Coördinaten	50° 59' NB, 5° 11' OL
Bevolking (bron: Statbel)
Inwoners – Mannen – Vrouwen – Bevolkings­dichtheid	15.347 (01/01/2025) 50,65% 49,35% 285,79 inw./km²
Leeftijdsopbouw – 0-17 jaar – 18-64 jaar – 65 jaar en ouder	(01/01/2025) 18,01% 57,97% 24,02%
Politiek en bestuur
Burgemeester	Luc Wouters (CD&V)
Bestuur	CD&V, N-VA
Zetels CD&V Team 3560 N-VA	25 12 10 3
Economie
Gemiddeld inkomen	24.014 euro/inw. (2022)
Werkloosheids­graad	4,76% (jan. 2019)
Overige informatie
Postcode 3560 3560 3560	Deelgemeente Lummen Linkhout Meldert
Zonenummer	013 - 011
NIS-code	71037
Politiezone	Limburg Regio Hoofdstad
Hulpverlenings­zone	Zuid-West Limburg
Website	www.lummen.be
Detailkaart
ligging binnen het arrondissement Hasselt in de provincie Limburg
Portaal    België

Lummen is een gemeente in de Belgische provincie Limburg. De gemeente telt ruim 15.000 inwoners en behoort tot het gerechtelijk kanton Hasselt 2 en kieskanton Herk-de-Stad.

De eerste vermelding van Lummen stamt uit 1200, als Lumm. Dit is afkomstig van het Germaanse woord lom, dat vochtig betekent.

Oorspronkelijk was dit een landgoed ("villa") van de Prins-bisschop van Luik. De kern hiervan (Lummen-Koersel) vormde tot 1180 één parochie. Van de 10e tot de 12e eeuw breidde het Graafschap Loon zich uit in noordelijke richting en nam ook de villa in beslag en de Graven stichtten er een allodium, doch in 1203 werd dit gebied weer aan de Prins-bisschop overgedragen en in leen genomen. Het werd in achterleen gegeven aan Lodewijk van Walcourt. In 1350 kwam Lummen in bezit van het Huis van der Mark-Arenberg. Deze familie bleef in bezit van de heerlijkheid tot aan de Franse tijd (1794). Ook de Hertogen van Brabant beweerden echter recht te hebben op een deel van Lummen, terwijl de (Loonse) vrijheren van Lummen soms poogden een vrijstaat te stichten in het gebied, waarbij de Hertogen van Brabant meerdere malen hun rechten aan deze Loonse heren trachtten te verkopen. Overigens bezaten de Heren van Lummen ook het patronaatsrecht van de parochies in hun gebied, dat ook Linkhout en Koersel, en vanaf 1260 ook Schulen omvatte.

Op 17 augustus 1943 haalde een Duits jachtvliegtuig een Amerikaanse B-17-bommenwerper van de 94ste Bomb Group neer boven Lummen. De brokstukken van het vliegtuig kwamen terecht in de omgeving van de huidige Kanadastraat. Zes bemanningsleden sneuvelden, twee werden als krijgsgevangenen overgebracht naar Duitsland en twee konden ontkomen. Op de parking van het Oosterhof, in de buurt van de crash, werd op 17 augustus 2013 een gedenkteken onthuld. Op 21 februari 1945 stortte in de Goeren in Linkhout een Avro Lancaster-bommenwerper van de Royal Australian Air Force neer nadat hij beschoten werd door een Duitse nachtjager. Slechts de piloot Alex Jenkins overleefde de crash, de overige zes bemanningsleden kwamen om. Op de plaats van de crash staat nu een gedenkteken.

Lummen ligt op het kruispunt van diverse streken: geografisch heeft Lummen kenmerken van het Hageland, Haspengouw en voornamelijk de Kempen. Doorheen de gemeente Lummen stromen de rivier de Demer, de Mangelbeek en de Zwarte Beek.

Aangrenzende gemeenten

Aangrenzende gemeenten
Diest (Vl-Br)		Beringen
Halen				Heusden-Zolder
		Herk-de-Stad		Hasselt

Zie Lijst van onroerend erfgoed in Lummen voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

• De Duizendjarige Eik (stamomtrek: 640 cm; hoogte: 17m; leeftijd: circa 700 jaar oud) staat in het gehucht "Mellaer".
• Het Pakhuis en de lijnzaadmolen aan de Demer, op de grens met Schulen
• Het Schulensmeer ligt op het grondgebied van Herk-de-Stad, Halen en Lummen. Het Schulensmeer is een groot kunstmatig meer en zelfs het grootste binnenmeer van Vlaanderen. Het natuurgebied is een broedplaats voor veel watervogels. Er wordt aan kajak, windsurfen en zeilen gedaan.
• Grafkapel Van Willigen-Glavany.
• Gemeentehuis: Het gemeentehuis op het Gemeenteplein is opgetrokken in neorenaissancestijl. Het werd voltooid in 1899. In 1992 werd het gerenoveerd en met een nieuwbouw voorziene gemeentehuis in gebruik genomen. In 2013 startten de verbouwingen met aangrenzend een nieuw administratief centrum.
• Kapel van de Beukeboom: kluis en kapel gelegen op de top van de Willekensberg
• Kasteel De Burg: eind-15e-eeuws kasteel dat nu door de "Briers de Lumey" familie wordt bewoond.
• Kasteel Het Hamel: 18e-eeuws kasteel met boerderij. In de Tweede Wereldoorlog is het kasteel vernield en later afgebroken. De stallen en boerderij werden door de Moffarts herbouwd tot woning.
• Kasteel Lagendal (Saint-Paul): hier was tot 2005 een bekend sterrenrestaurant gehuisvest.
• Kasteel van Loye: 15e-eeuws kasteel in privébezit.
• Kiosk op het Gemeenteplein.
• Onze-Lieve-Vrouw Hemelvaartkerk: Kerk in neoromaanse stijl gelegen in de Kerkstraat.
• Vallei van de Zwarte Beek: natuurgebied en biotoop voor weidevogels.
• Wandelgebied Venusberg.

Lummen is gelegen op het Kempens laagplateau. Er zijn enkele getuigenheuvels, zoals de Willekensberg met aansluitend het Lummens Broek, en de Venusberg (61 meter).

Lummen kent diverse boscomplexen, waaronder domeinbossen van kastelen, zoals het Kasteel van Loye. Daarnaast zijn er tal van vijvers. Ten zuiden van Lummen stromen de Laambeek, de Mangelbeek en de Demer, en ten noorden van Lummen stroomt de Zwarte Beek, waarlangs zich het natuurgebied Vallei van de Zwarte Beek bevindt.

Ten oosten van Lummen loopt het Albertkanaal in noordwestelijke richting. Vrijwel parallel daaraan loopt de Europese weg 313, die weer wordt gekruist door de Europese weg 314. Bij deze kruising bevindt zich een grootschalig bedrijventerrein.

Door haar ligging aan zowel de E313 als de E314 en het Albertkanaal is Lummen een economische groeipool. Lummen telt vier industriezones: Zolder-Lummen, Lummen-Gestel, Lindekensveld en Genenbos-Kolenhaven. De totale oppervlakte aan bedrijventerreinen bedraagt 147,2 ha. Lummen behoort tot het Economisch Netwerk Albertkanaal. In het kader hiervan werden de regionale bedrijventerreinen van Lummen rechtstreeks met de E313 verbonden en werd ook het klaverblad omgebouwd tot een conflictvrije verkeersturbine. Deze werken werden afgerond in 2013. Het knooppunt is sindsdien veel veiliger.

Met een gemiddeld fiscaal inkomen van 14.189 euro (aanslagjaar 2006 - inkomsten over het jaar 2005) is Lummen de zevende rijkste gemeente van Limburg.

Lengte van het (verharde) wegennet, 2005: 305,5 kilometer.
De oude brug over het Albertkanaal werd te laag voor vierlaags containervervoer over het kanaal en werd in juni 2020 verwijderd. Na het bouwen van nieuwe brugpijlers kon 15 november 2020 een nieuwe stalen boogbrug van 123 meter lang, 18 meter breed en vanaf het wegdek gemeten 23 meter hoog worden geplaatst. Totale kosten zo'n 11 miljoen Euro.^[5]

• Willem II van der Marck Lumey: veroveraar, edelman (1542-1578)
• Henry Briers de Lumey (Georges Virrès): schrijver, burgemeester (1869-1946)
• René Carmans: voetballer (1945-2020)
• Rik Clerckx: atleet lange afstand, veldlopen (1936-1985)
• Annemie Coenen (AnnaGrace): zangeres, producer en songwriter
• Eric Clerckx: acteur (speelt o.a. "De Witte van Sichem")
• Stefan Everts: motorcrosser, tienvoudig wereldkampioen
• Kristien Maes: presentatrice VRT
• Nele Van Rompaey: actrice
• Eric Vanderaerden: wielrenner
• Marc Wauters: wielrenner
• Luc Wouters: burgemeester van Lummen en (inter)nationaal scheidsrechter in het voetbal
• Hilde Quintens: tweevoudig nationaal kampioen cyclocross bij de elite
• Robbe Ghys: Baan- en wegwielrenner. Gouden medaille op EK 2018, Bronzen medaille op WK 2019.
• DIKKE: Belgische rapper met Imazighen-Marokkaanse afkomst. Album "130 kilo" bovenaan de hitlijsten.
• Luc Van Gorp: voorzitter CM

• Gemeentelijke website

Zie de categorie Lummen van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.