Loge L'Amitié

L'Amitié
Vrijmetselaarsloge
Obediëntie	Grootoosten van België
Logenummer	20
Geschiedenis
Constitutie	1906
Structuur
Zetel	Kortrijk
Ledenaantal	90
Officiële website
Portaal    Vrijmetselarij

Loge L'Amitié is een gemengde, tweetalige vrijmetselaarsloge in Kortrijk, die behoort tot het Grootoosten van België. L'Amitié is de oudste nog actieve loge in Kortrijk.

L'Amitié werd opgericht in 1803 onder het Franse bewind. De toenmalige Kortrijkse burgemeester Grégoire Le Camus was een van de stichters. De loge bleef functioneren tot de eerste jaren na de onafhankelijkheid van België. In 1833 is L'Amitié een van de stichtende loges van het Grootoosten van België. Maar door de conflicten tussen Orangisten en Belgicisten sterft de werkplaats kort daarna een stille dood.

In 1903 werd een nieuwe broederkring opgericht op initiatief van liberaal gezinde ondernemers uit het Kortrijkse. De kring ging in 1906 over tot een nieuwe loge onder dezelfde naam L'Amitié. Van de 43 stichtende leden woont iets meer dan de helft in Kortrijk terwijl de andere stichters uit de bredere omgeving Zuid-West-Vlaanderen en een stukje Henegouwen komen. In 1907 neemt de loge haar intrek in de lokalen aan de Houtmarkt 18, waar ze nog steeds gevestigd is.

In het begin van de twintigste eeuw leeft een sterk antiklerikalisme in de West-Vlaamse vrijmetselarij. Kortrijk is "une vallée d’obscurantisme et de réaction”, zo luidt het tijdens de installatiezitting van L’Amitié in mei 1907. Verschillende logebroeders zijn betrokken bij de oprichting van vrijzinnige scholen in West-Vlaanderen en bij de uitbouw van het Kortrijkse vrijdenkersgenootschap ‘Cercle de Libre Pensée’.

Bij het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog moet L’Amitié de deuren sluiten. Pas in februari 1919 wordt de loge opnieuw actief. Hierna verbreedt de loge haar maatschappelijke horizon. In 1927 wordt Joseph Vandevelde het eerste socialistische lid van L’Amitié.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog verbiedt de Duitse bezetter elke maçonnieke activiteit. Alle goederen van de loge worden verbeurd verklaard. De archieven van L’Amitié kunnen veilig geborgen worden, maar de nazi’s stellen de deuren van de lokalen voor het publiek open om uiting te geven aan hun anti-maçonnieke gevoelens. Tijdens de bezetting verdwijnen een achttal broeders van L’Amitié achter de tralies. Twee van hen zullen sneuvelen of in een kamp omkomen.

L’Amitié telt in 1960 een tachtigtal leden. Op dat moment verlaat een vijfde van de leden de werkplaats om de loge Concorde et Tolérance op te richten. Dit is een nieuwe loge die zich aansluit bij de Grootloge van België, die zich kort voordien afscheurde van het Grootoosten van België.

De voertaal in L’Amitié blijft Frans tot de werkplaats op het einde van de jaren ’60 opteert voor tweetaligheid. De werkplaats is nog steeds tweetalig, met een overwicht voor het Nederlands.

Na de statutaire opening van het Grootoosten van België voor vrouwen in 2020, besluit L’Amitié in 2022 om verder te werken als gemengde loge.

In 2025 telt L'Amitié ongeveer 90 leden.

L’Amitié ziet zich als een laboratorium van ideeën, waaraan in de loop van de tijd verschillende individuele initiatieven zijn ontsproten. Talrijke leden engageren zich maatschappelijk. Dat gebeurt voornamelijk via de inzet voor het officieel onderwijs, de promotie van de Vrije Universiteit Brussel, de steun aan de vereniging voor crematie en dienstverlening als vrijwillige moreel consulenten.

De werkplaats steunt ook vrijzinnige verenigingen, zoals de Cercle Ferrer/Libre Pensée, Oudervereniging voor de Moraal en het Humanistisch Verbond. In de thuisregio steunt L'Amitié vrijzinnige centra zoals Mozaïek (Kortrijk) en De Bezatse (Menen), net als Feesten van de Vrijzinnige Jeugd.

• Alain Cornet, Grootmeester van het Grootoosten van België (2020-2024).^[1]
• Herman Deponthière (1943-2021), advocaat en gemeenteraadslid voor de SP in Ieper.^[2]
• Joseph Vandevelde (1880-1962), socialistische burgemeester van Moeskroen.^[3]

• Grootoosten van België

• Website L'Amitié

• Het Laatste Nieuws, 15 september 2025, 'We zijn geen sekte, wel een zeer respectabele oude dame'.
• Het Nieuwsblad, 31 maart 2007, Amicitia Fortior voor één keer open Kortrijk 100 jaar vrijmetselarij tentoon.
• De Standaard, 26 januari 2007, 100 jaar vrijmetselarij L'Amitié.
• De Kortrijkse vrijmetselaarsloge L' Amitié 1803 - 1833, Andries van den Abeele. Volume 31 van de Leiegauw, 1989.