Kamafugitische serie
De kamafugitische serie of kamafugiet is een groep zeldzame soorten stollingsgesteente met een ultramafische, silica-onderverzadigde samenstelling rijk in kalium. De drie belangrijkste soorten gesteente in de serie zijn katungiet, mafuriet en ugandiet. Kamafugitisch gesteente komt vaak samen voor met carbonatiet. De silica-arme samenstelling duidt op herkomst uit de diepere delen van de mantel en komt voor bij vulkanisme bij intercontinentale rifts.
Alle kamafugitisch gesteente bevat olivijn en meestal komen daarbij een of meerdere veldspaatvervangers voor. Mafuriet bestaat uit olivijn, clinopyroxeen en de veldspaatvervanger kalsiliet, maar bevat geen leuciet of meliliet. Dit is wel het geval bij katungiet, dat alle drie de veldspaatvervangers bevat maar geen pyroxeen. Ugandiet tenslotte bestaat uit clinopyroxeen, leuciet en olivijn, maar bevat geen kalsiliet of meliliniet. Als de normale systematiek van de IUGS-classificatie van stollingsgesteente gevolgd werd zou kamafugitisch gesteente onder melilitiet, kalsilitiet of leucitiet vallen. Vanwege de bijzondere herkomst raadt de IUGS echter aan de eigen naamgeving te gebruiken.
Kamafugitisch gesteente komt voor rond het Kivumeer in de westelijke Grote Slenk van Oost-Afrika. Het is op nog enkele plekken ter wereld aangetroffen, zoals vulkanen in Lazio en Terni in de centrale Apennijnen in Italië.
Bronnen en verwijzingen
- (en) Gill, R., 2010: Igneous Rocks and Processes, A Practical Guide, Wiley-Blackwell, ISBN 978-1-4443-3065-6.
- (en) Le Maitre, R.W. (ed.); Streckeisen, A.; Zanettin, B.; Le Bas, M.J.; Bonin, B.; Bateman, P.; Bellieni, G.; Dudek, A.; Efremova, F.; Keller, J.; Lameyre, J.; Sabine, P.A.; Schmid, R.; Sørensen, H. & Woolley, A.R., 2002: Igneous Rocks, A Classification and Glossary of Terms, Recommendations of the International Union of Geological Sciences Subcommission on the Systematics of Igneous Rocks (2nd ed.), Cambridge University Press, ISBN 978-0-521-66215-4.