Isabel Devos
| Isabel Devos | ||||
|---|---|---|---|---|
| Persoonsgegevens | ||||
| Geboortenaam | Isabel Devos | |||
| Geboren | Brussel, 1975 | |||
| Geboorteland | België | |||
| Opleiding en beroep | ||||
| Opleiding gevolgd aan | Koninklijke Academie voor Schone Kunsten van Gent | |||
| Beroep | Fotografe en ruimtelijk kunstenares | |||
| Werkveld | Rand van natuur en menselijke interventies | |||
| Oriënterende gegevens | ||||
| Bekende werken | Contemplative Landscapes | |||
| Werklocatie | Balegem | |||
| Website | ||||
| ||||
Isabel Devos (Brussel, 12 november 1975) is een Belgische fotografe en beeldend kunstenares. Veel van haar foto’s lijken op landschapsschilderijen, maar zijn in werkelijkheid foto's van kleine natuurfenomenen die een relatie hebben met menselijke ingrepen.
Isabel Devos is de partner van de kunstenaar Lieven Lefere. Zij is docent aan de Sint-Lucas Academie van Gent. Ze woont in Balegem en heeft haar atelier in Gent.
Stijl
Haar foto's zijn momentopnames van de realiteit zowel qua beeld en kleur. Zij gebruikt geen digitale beeldmanipulatie, de ingrepen beperken zich tot manuele verwerkingen zoals de kadrering waarmee ze details uit hun context haalt, kanteling, ongewone standpunten, het naast elkaar kleven van meerdere foto's of experimenten met de mogelijkheden van een fotocamera.[1] Ze gebruikt zowel moderne digitale camera's als oude technieken zoals polaroId of het wet plade collodiumprocedé. Kenmerkend voor haar werk zijn de diffuse (egale) verlichting en het ontbreken van voorwerpen, schaduwen en andere elementen die verwijzen naar plaats, tijd of omgeving.
In gans haar oeuvre speelt ze met de vaststelling dat foto's slechts een illusie van de werkelijkheid weergeven en maakt ze haar werken in functie van de perceptie in plaats van de feitelijke waarneming.[2][3] Haar thema's worden beheerst door onderzoek en experiment naar de interactie van de natuur op door de mens gemaakte constructies of ingrepen.[4] In haar overkoepelende reeks Contemplative Landscapes maakt ze van sedimentaties van algen, schimmels en residuen op sluispoorten, muren en kades foto's die op landschappen lijken. Andere menselijke ingrepen ziet ze onder andere in de bonsai waarmee ze in haar foto's de illusie van een bos weergeeft of in bloemetjesbehang waarmee ze appelbloesems suggereert. De marmerontginning is voor haar een inspiratiebron voor zowel fotografisch werk als ruimtelijke kunst met gestapelde marmerschijven. Naargelang het soort marmer kunnen voorstellingen van onder andere bergen of wolkenluchten waargenomen worden.[5]
Jeugd en opleiding
Isabel Devos is de dochter van de Belgische tenor en dirigent Louis Devos. Haar moeder Bernadette Degelin was een Belgische soprane en docente aan het Conservatorium van Antwerpen.[3]
Devos ging op haar 15 jaar naar de Sint-Lukas kunsthumaniora in Brussel, waar ze de richting "vrije grafiek" volgde. Hier maakte ze kennis met meerdere technieken zoals etsen, zeefdruk en fotografie en leerde ze hoe associatief denken aanleiding kan geven tot creatief werk.[3]
Na haar humaniora studeerde ze fotografie aan het KASK in Gent. In haar derde jaar volgde ze gedurende 6 maanden een uitwisselingsprogramma Erasmus aan de Academie Minerva in Groningen waar ze gebruik kon maken van ateliers uit verschillende kunstdisciplines en waar ze vrij kon experimenteren. Haar afstudeerproject als master aan het KASK bestond uit een experimentele projectie van portretten van geschminkte vrouwen. Na deze studies volgde ze nog een jaar lerarenopleiding.[3]
Functionele fotografie
Na haar studies werd Devos in 2000 fotografe op zelfstandige basis. Ze was vooral actief in de theatersector, zoals theater Arca en theater De Kopergietery (van 2008 tot 2018) in Gent. Ze maakte er affiches, portretten en foto’s van de theatervoorstellingen. Ze werd in die periode mede-eigenaar van de arthouse bioscoop Sphinx in Gent. Devos werkte enige tijd als assistente bij haar vroegere studiegenoot, de kunstenaar Jan De Cock. De manier waarop Jan De Cock in zijn werk beelden en fotografie integreerde en zijn verwijzingen naar de kunstgeschiedenis had een beslissende invloed op haar verdere carrière.[3]
Naast haar professionele activiteiten maakte Devos tevens vrij werk. In 2018 werd ze professioneel kunstenares en docente aan de Sint- Lucas Academie in Gent.
Kunstenares
Onderzoek naar de perceptie van foto en schilderij
Isabel Devos werd in 2006 gefascineerd door een schilderij van Rudolf Stingel in de Neue Nationalgalerie in Berlijn dat tot in de kleinste details op een foto leek.[6] Deze verwarring in de perceptie tussen foto en schilderij was de start van haar onderzoek die haar verdere artistieke productie zou beheersen. In 2007 maakte ze met "A Younder Middle Age Boy", een foto die sprekend op een klassiek schilderij leek.[7]
Contemplative landscapes: foto's als landschapsschilderij
In 2010 maakte Devos vanop een hijskraan op een technische boot een reeks van drie frontale foto's met de titel "L'eau presse" van de opgetrokken reusachtige sluispoorten in het de tijsluis van Merelbeke. Ze focuste op de horizontale overgang van sedimentaties van algen, mos en schimmels op of onder de waterlijn naar het gedeelte boven de waterlijn. De foto's werden gekadreerd zonder enige verwijzing naar de omgeving. Het resultaat bleek verrassend door iedereen als een landschapsschilderij geïnterpreteerd te worden. Deze reeks was de start van haar overkoepelende reeks "Contemplative landscapes".[5]
Fotografie op de rand van natuur en menselijke ingrepen
In haar onderzoek naar het landschap in de geschiedenis van de schilderkunst stelde ze vast dat de mens in de laatste 150 jaar steeds meer ingrepen doet om controle over de natuur te krijgen.[1] De natuur reageert echter door sporen achter te laten op de menselijke constructies.[5] Devos begon foto's te maken waarvoor ze letterlijk de grens tussen menselijke interventie en natuur ging opzoeken, vooral op kaaien en muren niet alleen in België, maar ook in het buitenland aan de hand van een zorgvuldige selectie via Google Street View.[2]
In haar werk werden systematisch verwijzingen naar de schilderkunst geïntegreerd.[8] Zo maakte ze de reeks ”Porte-fenêtre à Collioure", geïnspireerd op de schilderijen van Henri Matisse die vanuit een raam zijn gemaakt; in tegenstelling tot de naam doet vermoeden was deze reeks in Rotterdam gemaakt op basis van de watergrens op een betonplaat langs de kade, waar bij eb de algen aan de onderkant zichtbaar werden.[3] De reeks "Cloud", gebaseerd op de bewolkte lucht in de werken van John Constable, werd gemaakt op een kanaalmuur in Venetië bij laagtij.[5] Deze werken stelde ze in 2012 tentoon op de tentoonstelling "Contrappozisione" in Alden-Biesen.[9]
Verdere experimenten met de contemplative landscapes aan de hand van kanteling, samenvoegingen en horizontale installatie
De kunstenaarsresidentie in K.I.K. Kolderveen in 2014 was een mijlpaal in de ontwikkeling van haar kunst. Ze liet er zich inspireren door het vlakke landschap met een hoge waterspiegel en zonder getijden, waar de mens de natuur controleert met sluizen en turfwinning en legde het verband met foto's van oesterkwekerijen die ze in Cancale had gemaakt.[7] Deze twee parallelle verhalen verwerkte ze in een installatie bestaande uit bakjes met kaders en foto's die horizontaal op de vloer gepresenteerd werden volgens geografische plan van de oesterbakken in Cancale. Deze werken werden in het K.I.K. tentoongesteld in de tentoonstelling Soilsample – Erasing nature met twee jaar later een vervolg in een groepstentoonstelling "Into nature" in Bargerveen.[10][11] In 2015 was ze laureate van de Urbanautica Institute's portfolio review award.[12]
Geïnspireerd op het werk van Mark Rothko maakte ze voor het eerst gekantelde werken.[5] Ze fotografeerde betonnen balken (zuilen) aan de haven van Rotterdam en kantelde die 90°.[7] In een volgdende fase hechtte ze verschillende van die foto's aan elkaar te hechten tot een werk. De tentoonstelling “Land in zicht in Casa Argentaurum in Gent in 2017 was haar eerste solotentoonstelling
Wet Plade Collodiumprocedé
In 2012 kreeg ze naar aanleiding van de tentoonstelling Contrappozisione In Alden Biesen van de glaskunstenaars Suzanna en Marina Sent uit Murano, die ook aan de expositie deelnamen, een voorstel voor een solotentoonstelling in Venetiê. De voorbereiding nam 7 jaar in beslag.
Voor deze tentoonstellingen maakte Devos gebruik van het “wet plate collodium", een fotografische techniek van rond 1850 op basis van het lichtgevoelige collodium laag op een glasplaat. Devos werkte met een historische camera met 16 minuten belichtingstijd, wat onscherpe beelden opleverde. Onder de glasplaat met het negatief plaatste ze zwarte Portugese leisteen.[4] Het resultaat gaf de indruk van foto's van een reusachtig gebergte, deze serie noemde ze "Rock Scales", naar de illusie van de schaalverhouding.[5] In een ander werk met collodium verbeeldde ze het mythologisch verhaal van Scylla en Charybdis met een tweeluik van een zwarte rots gevormd door Portugese leisteen en een witte rots gevormd door een in kalk afgegoten steen.[5] Deze foto werd gebruikt in 2019 op de tentoonstelling "landschappen voor Antropoceen" in Wielsbeke.
In Venetië exposeerde Devos op twee locaties, op het eiland Murano zelf en een in een kleine galerie in de buurt van het toeristische Campo San Vio, waar ze veel passanten over de vloer kreeg. Een van de bezoekers was de Taiwanese kunstconsultant Vermeer Chen van V&E Art met galerieën in Parijs en Taiwan. Zij stelde Devos een deelname aan de Young International Art Fair in Parijs voor. Na het succes van deze expositie nodigde Vermeer Chen haar uit voor een solotentoonstelling in haar galerie in Taiwan.
Invloed van Taiwan en Japan
Devos verbleef in 2020 enige tijd in Taiwan om er ter plaatse haar foto's te ontwikkelen en af te drukken en tegelijk aan nieuwe projecten te werken. Ze maakte er een reeks contemplative landscapes op basis van beelden van verroeste poorten die ze printte op mica. Deze mica's werden op lichtbakken geplaatst als verwijzing naar de alomtegenwoordige lichtreclame in Taipe.[7] De montage was qua compositie en inkadering geïnspireerd op de architectuur van Taiwan, gekenmerkt door een opmerkelijk gebruik van kaders en lijnen.[7] Dit gaf aanleiding tot haar reeks “That's how the light get in”, waarmee ze solotentoonstellingen had in Venetië, Gent en het consulaat van Taïpe.[5]
Onder invloed van de Japanese schilderkunst en de Chinese taoïstische Yin (zwart) en Yang (wit) traditie ging Devos meer belang hechten aan witte gedeelten in haar werk. Zij maakte de reeks “What if the world was the dark site” met in Taiwan genomen foto's, waarvan ze het negatief gebruikte.[5] Een andere inspiratiebron was de populariteit van de bonsai in Taiwan en Japan, een boompje dat alles in zich heeft om een grote boom te worden, maar klein gehouden wordt door menselijke ingrepen.[5] Ze fotografeerde de bonsai alsof het over grote bomen in een bos ging, een speling met schaal. Daarvan maakte ze uitvergrootte prints die ze opnieuw fotografeerde in een soort wazig polaroid beeld voor haar reeks "Fully Grown".[7][4]
Marmerschijven als installatiekunst
Devos ging op zoek naar brokken Taiwanese natuursteen. De marmergroeven waren gesloten door de overheid om de berg te beschermen tegen overconsumptie, een oneerbiedig gebruik door de mens van de natuur.[5] In een natuursteenbedrijf vond ze een blok restgesteente van die groeve. Ze liet die in schijven verzagen, op de gebruikelijke manier van marmerverwerkende bedrijven. Ze stapelde die schijven op elkaar met telkens een gelijke tussenruimte en maakte hiervan foto's. De serie “Carara Queck” refereert naar het gebergte en drukt uit dat de berg bij elkaar blijft. De gestapelde schijven werden opgenomen in de expositie in de vorm van een driedimensionaal kunstwerk.
Geïnspireerd door haar Taiwanees werk ging Devos soortgelijke werken maken met andere soorten, waaronder marmer met wolkerige tekeningen waarvan ze foto's maakte die op wolken leken. Dit gaf aanleiding tot haar reeks "That's how the light gets in” die tentoongesteld werd in Casa Argentum in Gent en op meerdere tentoonstellingen in Taîpe en Venetië.[4]
Appelbloesems
In het kader van een tentoonstelling in het kasteel van Hingene in 2022 liet Devos zich inspireren door het behangpapier dat er volledig uit textiel met bloemenprints bestaat. Ze maakte in een verlaten textielfabriek foto’s van resten beschadigd en verkleurd bloemetjesbehang waarvan ze het negatief als beeld gebruikte en haar reeks "The swallows" met de illusie van appelbloesems ontstond. De volgende jaren bleef ze verdere experimenteren rond deze appelbloesems met onder andere oud fotopapier of verschillende negatieven boven elkaar.[2]
Tentoonstellingen
Solotentoonstellingen
- 2024: That’s How The Light Gets In, 2024—2027, Belgisch consulaat, Taipei
- 2024: Contemplative Landscapes Venice, Dorsoduro, Murano, curator Marina and Susanna Sent
- 2020: Contemplative Landscapes ,Taipei, curator Vermeer Chen
- 2020: That’s how the light gets in ,Venetië, curator Marina en Susanna Sent
- 2020: That’s how the light gets in, Casa Argentaurum, Gent[4]
- 2019: Contemplative Landscapes, dubbeltentoonstelling Venetië en Murano
- 2017: Contemplative Landscapes, Casa Argentaurum, Gent
Groepstentoonstellingen (selectie)
- 2025: Kunstenaar in huis, vzw Amarant, Koolkapperstraat, 9000 Gent
- 2025: Steen, in de diepte van de tijd, De Egelantier, Otegem, curator Ann Desmet
- 2025: Giannina Urmeneta Ottiker & Isabel Devos, Cecilia Jaime Gallery, Kraanlei 55, 9000 Gent
- 2025: Knokke Art Fair vertegenwoordigd door V&E Art
- 2025: Underground #10, Kortrijksesteenweg 245—251, Gent
- 2025: DARK ’n STORMY, Scheldewindeke
- 2024: Bloei, De Egelantier, Otegem, curator Ann Desmet[13]
- 2024: Vitrines des Voisins, Begijnengracht, Gent
- 2024: Salve, De Egelantier, Otegem
- 2024: Eb en vloed, 2023-2027, Belgische Ambassade, Den Haag[14]
- 2024: 21ste Biennale Hedendaagse Kunst, Kasteel van Poeke, Poeke, curator Wim Lambrechts and Els Wuyts[15]
- 2024: Kijk de wolken! Regardez les nuages!, Emile Verhaerenmuseum, Sint-Amands, curator Dr. Rik Hemmerijckx
- 2024: Voorbijtrekkend landschap, De Egelantier, Otegem, curator Ann Desmet
- 2024: Atelier in Beeld, Nucleo Lindelei 38, Gent
- 2022: Begga Benefiet, Nucleo, Lindelei 38, Gent
- 2022: 350 jaar bloemen op textiel, Kasteel D’Ursel, Hingene
- 2022: The Contemplatives, München
- 2021: La Montagna. Immagini e disincanto, Lab27, Treviso, curator Steve Bisson
- 2021: Print & Paint, 350 jaar bloemen op katoen, Kasteel d’Ursel, curator Veerle Moens[16]
- 2021: Internationaal fotofestival Oostende, Oostende, curator Stéphane Verheye
- 2021: Brugge Foto Festival, Gezellenhuis, Brugge, curator Luc Robbay
- 2021: BA&DF, Floraliënhal, Gent, curator Daan Rau
- 2020: Art Future, V&E Gallery, Taipei
- 2020: Zomersalon 2020 Buy Local, Kunsthal, Ghent
- 2020: Steengoed, Oosterzele Kunstroute, curator Nadine Prieels and Luc Barbier
- 2020: Platform, Avocado, Taipei, curator Kenny Lee
- 2019: Alsof, At-One, Gent, curator Ben Bennaouisse and Kurt Demunter
- 2019: Landschappen voor het Antropoceen, Wielsbeke, curator Lieven Lefere
- 2019: Be Factory, Ronse, curator Henry Claes
- 2019: BAD, Fair, Gent
- 2019: YIA Art Fair, V&E Gallery, Parijs
- 2018: Love, André Demedtshuis, Wielsbeke, curator Saskia Benoit
- 2017: Because its in my nature, Mi* Galerie, Parijs, curator Steve Bisson, Klaus Fruchtnis and Dieter Debruyne
- 2016: Into nature – Art expedition, Drente, curator Pim Trooster
- 2014: Soilsample - Erasing nature, KIK, Drente, curator Pim Trooster
- 2014: Photography in Dialoogue, ONE, Gent, curator Kurt Demunter
- 2013: Murmuration #1, Roeselare
- 2013: Murmuration #2, Brabantdam 54, Gent, curator Het Kwartier
- 2013: Wrapped n Packed, Cascolab, Apeldoorn, curator Nicolette Klerk
- 2012: Contrappozisione, Alden-Biesen, curator Pieter Coene[9]
- 2011: Re-destination, Apeldoorn, curator Nicolette Klerk
Algemene bronnen
- Isabel Devos - Contemplatieve schoonheid die verrast, Daan Rau, Openbaar Kunstbezit Vlaanderen, 2008
- In het hoofd van Isabel Devos, Kunstenaarslezing, DKO Academie Brugge, 21/12/2021
- Website van de kunstenaar
- 1 2 Debruyne, Dieter, Isabel Devos. Glass and pioneering years.. Urbanautica - The Journal of Visual Anthropology and Cultural Landscapes (1 mei 2019). Geraadpleegd op 26 november 2025.
- 1 2 3 De Meyer, Frederic (1 juni 2025). Isabel Devos, de drang om te worden in een beeld gevat. The ArtCouch 2025
- 1 2 3 4 5 6 Rau, Daan (1 november 2018). Isabel Devos - Contemplatieve schoonheid die verrast. OKV Openbaar Kunstbezit Vlaanderen 2018 - 6
- 1 2 3 4 5 Van Belle, Annelies (1 november 2020). ‘That’s how the light gets in’ – Expo van Isabel Devos in Gent. The ArtCouch 2020
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Bisson, Steve, Isabel Devos. Landscape and the sublime.. Urbanautica - Journal of Visual Anthropology and Cultural Landscapes (2020). Geraadpleegd op 26 november 2025.
- ↑ Bell, Kirsty, Surface Tension. Frieze (1 mei 2010). Geraadpleegd op 26 november 2025.
- 1 2 3 4 5 6 In het hoofd van Isabel Devos. DKO Academie Brugge (21 december 2021). Geraadpleegd op 26 november 2025.
- ↑ Isabel Devos. Nucleo. Geraadpleegd op 27 november 2025.
- 1 2 "Venetië in Alden Biesen", Het Nieuwsblad, 17 juli 2012. Geraadpleegd op 15 november 2025.
- ↑ SBLL, Soil Sample – erasing nature. 5 UUR (14 januari 2014). Geraadpleegd op 26 november 2025.
- ↑ Buitententoonstelling 2016. Into Nature (2 juli 2016). Geraadpleegd op 26 november 2025.
- ↑ Bisson, Steve, Urbanautica in Belgium to review portfolio. Urbanautica - The Journal of Visual Anthropology and Cultural Landscapes (2015-). Geraadpleegd op 25 november 2025.
- ↑ De Meyer, Frederic (2024). Vijf kunstenaars in bloei in Otegem. The ArtCouch 2024
- ↑ Sophie Wittemans, Ilse Dauwe, Eb en Vloed. FOD Buitenlandse Zaken (2023). Geraadpleegd op 26 november 2025.
- ↑ Geselecteerde kunstenaars: Isabel Devos. Biënnale Hedendaagse Kunst (1 september 2023). Geraadpleegd op 27 november 2025.
- ↑ (26 mei 2022). Print en Paint - 350 jaar bloemen op katoen. OKV Openbaar Kunstbezit Vlaanderen 2022