Waterschapsverkiezingen 2015

Nederlandse politiek
	; Statuut; Grondwet; Monarchie (lijst); Willem-Alexander; •; Minister-president (lijst); Dick Schoof; Regering; Ministerraad (lijst); Kabinet-Schoof; Hoge Colleges van Staat; Eerste Kamer; Historische zetelverdeling; •; Verkiezingen; 2023 − 2027; •; Tweede Kamer; Historische zetelverdeling; •; Verkiezingen; 2025 − 2030; •; Raad van State; Algemene Rekenkamer; Nationale ombudsman; Hoge Raad der Nederlanden; Decentrale overheden; Provincies; Provinciale Staten; •; Verkiezingen; 2023 − 2027; •; Gedeputeerde Staten; Commissaris van de Koning; Kiescolleges; •; Verkiezingen; 2023 − 2027; Gemeenten; Gemeenteraad; •; Verkiezingen; 2022 − 2026; •; Wethouder; Burgemeester; Caribisch Nederland; Eilandsraad; •; Verkiezingen; 2023 − 2027; •; Bestuurscollege; Gezaghebber; Eilandgedeputeerde; Overig; Europees Parlement; •; Verkiezingen; 2024 − 2029; Waterschappen; •; Verkiezingen; 2023 − 2027; •; Dijkgraaf;
Portaal	Politiek ; Nederland

Waterschapsverkiezingen 2015
	Stembiljet voor het Hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard
Datum	18 maart 2015
Land	Nederland
Te verdelen zetels	444
Opkomst	43,5%
Resultaat
Grootste partij	Water Natuurlijk
Opvolging verkiezingen
Portaal	Politiek

De waterschapsverkiezingen 2015 waren verkiezingen waarbij de leden van het algemeen bestuur, in de categorie van ingezetenen, van 22 van de 24 waterschappen^[1] in Nederland voor de periode van 2015 tot 2019 werden gekozen.

Deze waterschapsverkiezingen vonden plaats op 18 maart 2015. Gelijktijdig werden ook de Provinciale Statenverkiezingen en in Caribisch Nederland de eilandsraadverkiezingen gehouden. Per waterschap konden alle stemgerechtigde ingezetenen, dat wil zeggen bewoners van het beheersgebied, hun stem uitbrengen.

De vorige keer dat er landelijk verkiezingen waren voor de waterschappen was in 2008. Daarna zijn er nog wegens fusies verkiezingen gehouden voor de nieuwe waterschappen Scheldestromen (2010) en Vechtstromen (2013). Vanwege de recent gehouden verkiezing deed Vechtstromen niet mee in 2015.^[2]

De verkiezingen in 2015 waren de eerste waterschapsverkiezingen die op dezelfde wijze worden gehouden als en gecombineerd met "gewone" verkiezingen zoals voor gemeenteraden, Provinciale Staten en Tweede Kamer. Hiertoe werd in 2014 een wet, de Wet aanpassing waterschapsverkiezingen, vastgesteld die de Waterschapswet en de Kieswet wijzigde. Bij de eerste verkiezingen voor partijen kon men tussen 13 en 25 november 2008 stemmen per post. De regering stelde dit andere systeem voor omdat bij vorige verkiezingen de opkomst laag en het aantal ongeldig ingevulde stembiljetten hoog was.^[3] De verkiezingen zouden eigenlijk in 2012 gehouden worden, maar waren door de discussie en aanpassingen uitgesteld tot 2015. De gemeenten zijn verantwoordelijk voor de organisatie van de verkiezingen. Doordat de grenzen van de waterschappen en van de gemeenten niet gelijk lopen, kon er in sommige gemeenten in verschillende wijken voor verschillende waterschappen gestemd worden.^[4]

Naast de zetels voor de categorie ingezetenen, de meerderheid, zijn er in de algemene besturen ook zogenaamde "geborgde" zetels voor groepen met specifieke belangen zoals de grondbezitters oftewel ingelanden. Deze bestuursleden worden niet gekozen, maar benoemd door de Land- en Tuinbouworganisatie (LTO), de Kamer van Koophandel en de Vereniging van Bos- en Natuurterreineigenaren (VBNE).

Opkomst

	2008		2015
	# stemmen	%	# stemmen	%
Kiesgerechtigden	12.952.510		12.814.042
Niet opgekomen	10.014.964	77,32^[5]	7.239.722	56,50^[5]
Opkomst	2.937.546	22,68^[5]	5.574.320	43,50^[5]
Ongeldige stemmen	284.549	9,69^[6]	44.833	0,80^[6]
Blanco stemmen	284.549	9,69^[6]	146.053	2,62^[6]
Geldige stemmen	2.652.997	90,31^[6]	5.383.434	96,58^[6]

Uitslagen per waterschap naar partij

In totaal waren bij deze verkiezingen 444 zetels in 22 waterschappen verkiesbaar.^[7] Deze werden als volgt verdeeld:^[8]^[9]

Waterschap	Aantal zetels per partij
Waterschap	WN	CDA	VVD	PvdA	AWP	50+	WB	CU	SGP	PvdD	overig	totaal
Noorderzijlvest	4	2	2	2	1	0	-	2	-	1	2^[10]	16
Fryslân	3	3	2	2	-	0	-	2	-	1	5^[11]	18
Hunze en Aa's	4	2	2	2	2	1	-	1	-	2	-	16
Reest en Wieden	2	3	3	2	2	1	-	2	-	-	-	15
Groot Salland	5	3	2	-	1	-	-	3	1	-	2^[12]	17
Zuiderzeeland	6^[13]	2	2	-	2	2	-	1	1	-	2^[14]	18
Vallei en Veluwe	3	3	3	3	2	1	-	3	3	-	2^[15]	23^[16]
Rijn en IJssel	5	6	3	3	1	1	-	-	-	-	3^[17]	22
De Stichtse Rijnlanden	6	3	4	3	1	-	-	1	1	3	1^[18]	23
Amstel, Gooi en Vecht	4	3	5	5	0	1	-	0^[19]		3	2^[20]	23
Hollands Noorderkwartier	4	4	4	3	1	1	-	0^[19]		-	6^[21]	23
Rijnland	3	4	4	3	2	1	-	2^[19]		2	0	21
Delfland	3	3	4	3	4	1	-	1^[19]		2	-	21
Schieland en de Krimpenerwaard	4	3	4	3	1	2	-	2^[19]		-	2^[22]	21
Rivierenland	3	4	3	3	1	1	-	2	2	1	2^[23]	22
Hollandse Delta	2	3	2	2	1^[24]	1	-	1	2	-	7^[25]	21
Scheldestromen	2	4	3	2	1	1	-	1	3	-	6^[26]	23^[16]
Brabantse Delta	3	4	4	2	1	2	-	-	-	-	7^[27]	23^[16]
De Dommel	6	5	4	4	1	2	-	-	-	-	1^[28]	23^[16]
Aa en Maas	6	7	4	2	2	2	-	-	-	-	-	23^[16]
Peel en Maasvallei	3	-	1	-	-	1	11^[29]	-	-	-	-	16
Roer en Overmaas	3	-	1	-	-	1	11^[30]	-	-	-	-	16
totaal	84	71	66	49	27	23	22	19	13	15	50	444
totaal	84	71	66	49	27	23	22	5		15	50	444
t.o.v. 2008^[31]	-8	-2	+13	-4	0	+23	0	+2	-3	+7	-23	+8^[16]
t.o.v. 2008^[31]	-8	-2	+13	-4	0	+23	0	+3		+7	-23	+8^[16]

Een "-" in de tabel betekent dat de betreffende partij bij de verkiezingen van 2015 in het betrokken waterschap geen kandidatenlijst heeft ingediend.

Zie ook

Lijst van Nederlandse waterschappen

Bronnen

Kamerstuk 33719-3 Wet aanpassing waterschapsverkiezingen, Memorie van Toelichting (2013)
Waterschapsverkiezingen 18 maart 2015 op www.kiesraad.nl

Noten

↑ Het waterschap Blija Buitendijks had geen bewoners en deed daarom niet mee aan de verkiezingen. In het waterschap Vechtstromen werden geen verkiezingen gehouden, omdat daar in 2013 al herindelingsverkiezingen hadden plaatsgevonden.
↑ Ook is er sinds januari 2013 een nieuw waterschap Vallei en Veluwe, het algemeen bestuur hiervan werd echter samengesteld op basis van de stemresultaten uit 2008 van de beide erin opgegane oude waterschappen, Vallei en Veluwe deed in 2015 dan ook mee aan de verkiezingen.
↑ Memorie van Toelichting
↑ Wat zijn de waterschapsverkiezingen?, rijksoverheid.nl
1 2 3 4 % van het aantal kiesgerechtigden.
1 2 3 4 5 % van het aantal uitgebrachte stemmen.
↑ Onderstaande uitslagen zijn exclusief 20 zetels die in 2013 reeds verkozen waren in het waterschap Vechtstromen.
↑ Waterschapsverkiezingen 18 maart 2015, Databank Verkiezingsuitslagen, Kiesraad.
↑ Zetelverdeling bij de waterschappen 2015, Unie van Waterschappen, 23 maart 2015
↑ Betaalbaar Water
↑ Fryske Nasjonale Partij: 2, Lagere Lasten Burger: 2, Bedrijf, Boer en Burger: 1
↑ Sallandse Gemeentebelangen
↑ Water Natuurlijk wordt in Zuiderzeeland vertegenwoordigd door Water, Wonen en Natuur.
↑ Werk aan Water
↑ Lokaal Waterbeheer
1 2 3 4 5 6 In Brabantse Delta en Aa en Maas waren er twee zetels meer toegewezen aan de categorie ingezetenen dan in 2008, in De Dommel één. In Scheldestromen en in Vallei en Veluwe waren er twee resp. één zetel meer toegewezen aan de categorie ingezetenen dan bij de herindeling in 2011 resp. 2012.
↑ Vrienden van de Berkel: 2, Vereniging Kleine Kernen Gelderland: 1
↑ Waterschap@inwonersbelangen
1 2 3 4 5 Gezamenlijke lijst CU/SGP
↑ De Groenen: 1, Socialistische Waterschapsvereniging: 1
↑ Groen, Water & Land: 4, Boeren Burgers Waterbelang: 2
↑ DWLK & Schieland: 1, Veilig Vitaal Waterbeheer: 1
↑ Lokale Regiobelangen Rivierenland
↑ Deed mee als Inwonersbelang - AWP
↑ Waterschapspartij Hollandse Delta: 6, Hollandse Delta Natuurlijk: 1
↑ Waterschapspartij Zeeuws-Vlaanderen: 3, Partij voor Zeeland: 3
↑ Ons Water: 4, West-Brabant Waterbreed: 3
↑ Werken aan Water
↑ Land van Weert en Leudal: 4, Venray en Maasduinen: 3, Horst-Helden-Beesel: 2, Venlo: 2
↑ Parkstad: 4, Westelijke Mijnstreek: 2, Heuvelland: 2, Midden-Limburg: 2, Maastricht: 1
↑ Voor het waterschap Scheldestromen wordt vergeleken met de herindelingsverkiezingen van 2010 en voor Vallei en Veluwe met de zetelverdeling sinds de fusie op 1 januari 2013.

[1] Het waterschap Blija Buitendijks had geen bewoners en deed daarom niet mee aan de verkiezingen. In het waterschap Vechtstromen werden geen verkiezingen gehouden, omdat daar in 2013 al herindelingsverkiezingen hadden plaatsgevonden.

[2] Ook is er sinds januari 2013 een nieuw waterschap Vallei en Veluwe, het algemeen bestuur hiervan werd echter samengesteld op basis van de stemresultaten uit 2008 van de beide erin opgegane oude waterschappen, Vallei en Veluwe deed in 2015 dan ook mee aan de verkiezingen.

[3] Memorie van Toelichting

[4] Wat zijn de waterschapsverkiezingen?, rijksoverheid.nl

[kiesgerechtigden-5] 1 2 3 4 % van het aantal kiesgerechtigden.

[opkomst-6] 1 2 3 4 5 % van het aantal uitgebrachte stemmen.

[7] Onderstaande uitslagen zijn exclusief 20 zetels die in 2013 reeds verkozen waren in het waterschap Vechtstromen.

[8] Waterschapsverkiezingen 18 maart 2015, Databank Verkiezingsuitslagen, Kiesraad.

[9] Zetelverdeling bij de waterschappen 2015, Unie van Waterschappen, 23 maart 2015

[10] Betaalbaar Water

[11] Fryske Nasjonale Partij: 2, Lagere Lasten Burger: 2, Bedrijf, Boer en Burger: 1

[12] Sallandse Gemeentebelangen

[13] Water Natuurlijk wordt in Zuiderzeeland vertegenwoordigd door Water, Wonen en Natuur.

[14] Werk aan Water

[15] Lokaal Waterbeheer

[extra-2015-16] 1 2 3 4 5 6 In Brabantse Delta en Aa en Maas waren er twee zetels meer toegewezen aan de categorie ingezetenen dan in 2008, in De Dommel één. In Scheldestromen en in Vallei en Veluwe waren er twee resp. één zetel meer toegewezen aan de categorie ingezetenen dan bij de herindeling in 2011 resp. 2012.

[17] Vrienden van de Berkel: 2, Vereniging Kleine Kernen Gelderland: 1

[18] Waterschap@inwonersbelangen

[CU/SGP-19] 1 2 3 4 5 Gezamenlijke lijst CU/SGP

[20] De Groenen: 1, Socialistische Waterschapsvereniging: 1

[21] Groen, Water & Land: 4, Boeren Burgers Waterbelang: 2

[22] DWLK & Schieland: 1, Veilig Vitaal Waterbeheer: 1

[23] Lokale Regiobelangen Rivierenland

[24] Deed mee als Inwonersbelang - AWP

[25] Waterschapspartij Hollandse Delta: 6, Hollandse Delta Natuurlijk: 1

[26] Waterschapspartij Zeeuws-Vlaanderen: 3, Partij voor Zeeland: 3

[27] Ons Water: 4, West-Brabant Waterbreed: 3

[28] Werken aan Water

[29] Land van Weert en Leudal: 4, Venray en Maasduinen: 3, Horst-Helden-Beesel: 2, Venlo: 2

[30] Parkstad: 4, Westelijke Mijnstreek: 2, Heuvelland: 2, Midden-Limburg: 2, Maastricht: 1

[31] Voor het waterschap Scheldestromen wordt vergeleken met de herindelingsverkiezingen van 2010 en voor Vallei en Veluwe met de zetelverdeling sinds de fusie op 1 januari 2013.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

[14]

[15]

[16]

[17]

[18]

[19]

[20]

[21]

[22]

[23]

[24]

[25]

[26]

[27]

[28]

[29]

[30]

[31]