Stationsstraat 25 (Assen)

Stationsstraat 25
Aanzicht in 2024.
Aanzicht in 2024.
Locatie
Plaats Stationsstraat 25, Assen
Adres Stationsstraat 25, AssenBewerken op Wikidata
Coördinaten 52° 100 NB, 6° 57 OL
Status en tijdlijn
Start bouw 1896
Oorspr. functie Herenhuis
Architectuur
Stijlperiode Neorenaissance
Bouwkundige informatie
Architect(en) Geert Stel
Prijzen en erkenningen
Monumentstatus Gemeentelijk monument
Monumentnummer GM1_073
Lijst van gemeentelijke monumenten in Assen
Portaal  Portaalicoon   Civiele techniek en bouwkunde
De twee panden Stationsstraat 23 en 25 naast elkaar.

Stationsstraat 25 is een monumentaal herenhuis in de Drentse hoofdstad Assen. Het pand werd in 1896 gebouwd in een aan de neorenaissance verwante bouwstijl en is aangewezen als gemeentelijk monument.

Inleiding

Het in 1896 gebouwde woonhuis is van het type herenhuis. Het is gebouwd in een aan de neorenaissance verwante bouwstijl en vormt een visuele en typologische eenheid met het buurpand met nr. 23. De panden zijn met elkaar verbonden door middel van een in 1922 gebouwd tussenlid. Het huis heeft een kantoorfunctie sinds 1919, toen het in gebruik werd genomen door de Raad van Arbeid.

Geschiedenis

Het herenhuis werd op 10 september 1896 aanbesteed in opdracht van Alex Engers, naar een ontwerp van architect Geert Stel. Op 16 augustus 1897 liet zijn zwager, Meijer Coenraad Lezer, direct naast dit herenhuis eveneens een herenhuis bouwen (nr. 23), eveneens ontworpen door Geert Stel. Hoewel de twee panden grotendeels gelijkend zijn, zijn er verschillen in de uitvoering: de vorm van de balkons is verschillend en er zijn afwijkingen in de details van de ornamentiek. Zo bevinden zich op nr. 25 gebeeldhouwde vrouwenhoofdjes, terwijl op nr. 23 gebeeldhouwde mannenhoofdjes zijn aangebracht. In 1922 zijn de panden bouwkundig met elkaar verbonden en dienden zij gezamenlijk als kantoor voor de Raad van Arbeid.

Omschrijving

Het huis heeft een verdieping onder een met pannen gedekt afgeknot schilddak. De gevels zijn voorzien van een gepleisterde plint met profielrand, speklagen, rechtgesloten vensters met hoekstenen en een entablement met gecanneleerde klossen die de geprofileerde gootlijst ondersteunen. De symmetrische, vijf-assige voorgevel heeft een drie traveeën breed middenrisaliet. De entree hierin bestaat uit een hardstenen stoepje en een portiek met een getoogde afsluiting. Hierin staat een fraai bewerkte vleugeldeur met stolpnaald en smeedijzeren raamijzers onder een geprofileerd kalf en bovenlicht. De vensters aan weerszijden van de entree staan onder een latei. De vensters in de buitenste traveeën staan onder segmentbogen met aanzet- en sluitstenen (met diamantkop) en boogtrommels met kinderkopjes en vervaagde stucversieringen. Het voor drie terugliggende porte-brisées staande balkon heeft een voetplaat met geprofileerde rand en een smeedijzeren balustrade. Het balkon wordt gedragen door vier consoles die zijn versierd met eikels en leeuwenkopjes. De terugliggende porte-brisées en de gevelopeningen aan weerszijden staan onder keperbogen met gebeeldhouwde vrouwenhoofdjes in de sluitstenen, die zijn verbonden met de consoles op het entablement. Onder het verkropte deel van de gootlijst ligt een tandfries. Uit het dakschild hier recht boven steekt een bakstenen dakkapel met voluten in de vleugelstukken, speklagen, een entablement met geprofileerde kroonlijst en openslaand venster onder vlakke keperboog met sluit- en aanzetstenen. De linker gevel wordt aan het oog onttrokken door het tussenlid. De achtergevel bevat op de parterre twee porte-brisées en in het midden een aanbouw met plat dak. De verdieping is voorzien van drie openslaande vensters. Alle oorspronkelijke gevelopeningen in de achtergevel staan onder segmentboog en versierde boogtrommels. De rechter zijgevel bevat per bouwlaag twee openslaande T-vensters onder segmentbogen met gebeeldhouwde vrouwenhoofdjes in de sluitstenen en versierde boogtrommels en vensterbogen als die van de voorgevel.

Waardering

Het vrij gave, karakteristieke pand is een representatief voorbeeld van een in een aan de neorenaissance verwante stijl gebouwd, laat-negentiende-eeuws herenhuis en heeft daarom architectuurhistorische waarde. Het is het rechter van een tweetal panden dat een visuele en typologische eenheid vormt. Omdat het huis bovendien onderdeel is van de waardevolle laat-negentiende en vroeg-twintigste-eeuwse bebouwing aan de Stationsstraat heeft het bovendien ensemblewaarde.

Zie ook

Zie de categorie Stationsstraat 25, Assen van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.