Sint-Bonifatiuskerk (Leeuwarden)

Sint-Bonifatiuskerk
De kerk in 2020
De kerk in 2020
Locatie
Land Vlag van Nederland Nederland
Plaats Leeuwarden
Adres Bonifatiusplein 20
Coördinaten 53° 12 NB, 5° 48 OL
Gewijd aan HH. Bonifatius en Gezellen
Status en tijdlijn
Gebouwd in 1882-1884
Monumentale status rijksmonument (7 juli 1976)[1]Bewerken op Wikidata
Monument­nummer 24436
Bouwkundige informatie
Architect(en) P.J.H. Cuypers
Stijl­periode neogotiekBewerken op Wikidata
Toren 85 m
Kerkprovincie en -genootschap
Denominatie katholicismeBewerken op Wikidata
Bisdom             Bisdom Groningen-LeeuwardenBewerken op Wikidata
Detailkaart
Sint-Bonifatiuskerk (Binnenstad)
Sint-Bonifatiuskerk
Afbeeldingen
Oostelijke pastorie
Oostelijke pastorie
Westelijke pastorie, Titus Brandsma Huis
Westelijke pastorie, Titus Brandsma Huis
Website
Portaal  Portaalicoon   Christendom
Voorstreek met de Bonifatiustoren
Beeld van Christus Koning op het plein

De Sint-Bonifatiuskerk in Leeuwarden is een rooms-katholieke kerk gewijd aan de HH. Bonifatius en Gezellen. Zij vormt een van de hoogtepunten uit de carrière van architect P.J.H. Cuypers. De kerk is eigendom van de Stichting Bonifatiustoren.

Geschiedenis

De kerk werd tussen 1882 en 1884 gebouwd. Zij is een grote driebeukige kruisbasiliek in neogotische stijl. De kerktoren wordt bekroond door een hoge houten spits naar voorbeeld van die van de Sint-Pancraskerk in Enkhuizen.[2] Op 3 januari 1976 brak de spits tijdens een zeer zware storm af. In 1979-1980 werd zij herbouwd volgens het originele ontwerp.[3]

Het koor heeft een bijzonder lage apsis met tentdak, omsloten door een smalle omgang. Deze constructie is zeer waarschijnlijk afgekeken van de Nidaros-domkerk in Trondheim, waarvan de restauratie juist in die tijd werd afgerond.

Toen de kerk werd gebouwd bestond er een kans dat Leeuwarden bisschopszetel zou worden; met het oog daarop werd er een bisschoppelijk paleis bij de kerk gebouwd. Toen de bisschopszetel naar Groningen ging werd dit paleis ingericht als ziekenhuis.

In 1938 werd ter gelegenheid van het zilveren priesterjubileum van pastoor Th.R. Holtmann op het plein voor de kerk een beeld van Christus Koning geplaatst, gemaakt door Wim Harzing.

De Sint-Vitusparochie heeft de huurovereenkomst met de Stichting Bonifatiustoren in december 2024 opgezegd, met ingangsdatum 1 januari 2026. De parochie wil verder met alleen de Sint-Dominicuskerk die haar eigendom is. Tot uiterlijk 2030 blijft de parochie gebruik maken van de Bonifatiuskerk. De restauratieplannen zijn in de toekomst moeilijk te verwezenlijken als de kerk geen functie meer heeft.[4] Er zijn momenteel echter geen plannen de kerk aan de eredienst te onttrekken of tot verkoop over te gaan.

Interieur

Orgels

Het hoofdorgel werd in 2021 door Adema gebouwd met gebruik van pijpwerk uit 1942 van het orgel van Verschueren, dat op haar beurt gebruik maakte van pijpwerk uit 1899 van Adema.[5] Het orgel is sinds 2014 een gemeentelijk monument.

Het koororgel werd in 1984 door Stichting Bonifatiustoren aangekocht en na restauratie door Verschueren in gebruik genomen. Het orgel werd in 1886 gebouwd door de Franse orgelbouwer Aristide Cavaillé-Coll voor het Sint-Willibrordus College in Katwijk. In 1945 werd het gekocht door Pels & Van Leeuwen en in 1971 door Tjibbe Heidinga.[6]

Beelden

Communiebank

De communiebank is gedecoreerd met acht heiligen.

Luidklokken

De kerk heeft in totaal vijf klokken, waarvan er vier in de toren hangen, en één in het vieringtorentje. Oorspronkelijk waren alle klokken gegoten in 1890 door klokkengieterij Petit & Fritsen. Maar tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn de klokken gevorderd door de Duitsers, en niet teruggekeerd naar de stad. Na de oorlog goot klokkengieterij Van Bergen vier nieuwe klokken voor de kerk. In 2007 werd daar een vijfde klok aan toegevoegd uit de inmiddels gesloten Johannes de Doperkerk. Deze klok werd gegoten in 1949 door Petit & Fritsen. De disposities van de klokken zijn Es1, F1, G1, Bes1, E2.

Overige afbeeldingen

Varia

  • De kerktoren staat ook afgebeeld op de cd-hoes 'Canta Slauerhoff' (2000) van de Portugese fadozangeres Cristina Branco en tevens was het deze kerk waarin ze de cd opnam en presenteerde.
  • Op 27 november 1947 raakte een vliegtuig de toren en verloor een stuk van zijn vleugel. Het vliegtuig kon veilig een noodlanding maken.[2]
Zie de categorie Sint-Bonifatiuskerk (Leeuwarden) van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.