Politiek in Groningen (provincie)
De provincie Groningen wordt bestuurd vanuit het provinciehuis in de hoofdstad Groningen.
Provinciale Staten
| Uitslagen van de verkiezingen voor Provinciale Staten vanaf 2007 | ||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Partij | 2007 | 2011 | 2015 | 2019 | 2023 | |||||||
| % | Zetels | % | Zetels | % | Zetels | % | Zetels | % | Zetels | |||
| BoerBurgerBeweging | - | - | - | - | - | - | - | - | 23,54 | 12 | ||
| Partij van de Arbeid | 26,21 | 12 | 24,88 | 12 | 12,30 | 6 | 11,99 | 5 | 9,98 | 5 | ||
| GroenLinks | 7,61 | 3 | 7,23 | 3 | 6,50 | 3 | 12,49 | 6 | 9,65 | 5 | ||
| ChristenUnie | 10,26 | 4 | 7,59 | 3 | 8,75 | 4 | 9,45 | 4 | 6,31 | 3 | ||
| Groninger Belang | - | - | - | - | 6,57 | 3 | 7,27 | 3 | 6,04 | 3 | ||
| Volkspartij voor Vrijheid en Democratie | 11,69 | 5 | 13,17 | 6 | 9,15 | 4 | 8,46 | 4 | 5,66 | 2 | ||
| Socialistische Partij | 15,91 | 7 | 12,83 | 6 | 16,19 | 8 | 8,68 | 4 | 5,54 | 2 | ||
| Democraten 66 | 2,60 | 1 | 7,79 | 3 | 9,70 | 4 | 6,55 | 3 | 5,37 | 2 | ||
| Partij voor de Dieren | 2,16 | 1 | 2,13 | 1 | 3,76 | 2 | 4,08 | 1 | 5,01 | 2 | ||
| Partij voor de Vrijheid | - | - | 7,73 | 3 | 8,01 | 3 | 5,98 | 2 | 4,68 | 2 | ||
| Christen-Democratisch Appèl | 19,38 | 9 | 11,96 | 5 | 11,25 | 5 | 8,08 | 3 | 4,07 | 2 | ||
| Volt Nederland | - | - | - | - | - | - | - | - | 3,80 | 1 | ||
| Partij voor het Noorden | 3,64 | 1 | 3,15 | 1 | 2,14 | 1 | 4,12 | 2 | 2,90 | 1 | ||
| Forum voor Democratie | - | - | - | - | - | - | 10,22 | 5 | 2,44 | 1 | ||
| 50PLUS | - | - | 1,54 | 0 | 1,98 | 0 | 2,21 | 1 | 1,44 | 0 | ||
| overige partijen[1] | 0,54 | 0 | - | - | 3,70 | 0 | 0,42 | 0 | 3,56 | 0 | ||
| totaal | 100 | 43 | 100 | 43 | 100 | 43 | 100 | 43 | 100 | 43 | ||
| opkomstpercentage | 51,01 | 58,22 | 53,01 | 56,07 | 62,48 | |||||||
Gedeputeerde Staten
René Paas (CDA) is sinds 2016 commissaris van de Koning.[2]
Provinciesecretaris is Hans Schrikkema.[3]
2011-2015
Het college van Gedeputeerde Staten berustte op een coalitie van PvdA, VVD, D66 en ChristenUnie en bestond uit de volgende zes gedeputeerden:
- Marianne Besselink (PvdA)
- Mark Boumans (VVD)
- Yvonne van Mastrigt (PvdA) (opvolger van Wilma Mansveld die staatssecretaris werd)
- William Moorlag (PvdA)
- Henk Staghouwer (ChristenUnie) (opvolger van Wiebe van der Ploeg, nadat GroenLinks uit de coalitie was gestapt en de ChristenUnie was toegetreden)
- Bote Wilpstra (D66) (opvolger van Piet de Vey Mestdagh)
2015-2019
Het college van Gedeputeerde Staten berustte op een coalitie van SP, CDA, D66, ChristenUnie en GroenLinks en bestond uit de volgende vijf gedeputeerden[4]:
- Patrick Brouns (CDA)
- Eelco Eikenaar (SP)
- Fleur Gräper-van Koolwijk (D66)
- Nienke Homan (GroenLinks)
- Henk Staghouwer (ChristenUnie)
2019-2023
Het college van Gedeputeerde Staten berustte op een coalitie van GroenLinks, PvdA, ChristenUnie, VVD, CDA en D66 en bestond uit zes gedeputeerden:[5]
- Patrick Brouns (CDA) (tot december 2019)
- IJzebrand Rijzebol (CDA) (vanaf 11 maart 2020)[6]
- Tjeerd van Dekken (PvdA)
- Fleur Gräper-van Koolwijk (D66)
- Nienke Homan (GroenLinks) (tot 1 december 2021)[7]
- Melissa van Hoorn (GroenLinks) (vanaf 26 januari 2022)[8]
- Henk Staghouwer (ChristenUnie) (tot 10 januari 2022)[9]
- Johan Hamster (ChristenUnie) (vanaf 26 januari 2022)[8]
- Mirjam Wulfse (VVD)
2023-2027
2023-2025
Het college van Gedeputeerde Staten berustte op een coalitie van BBB, PvdA, ChristenUnie en Groninger Belang en bestaat uit de volgende vijf gedeputeerden. De vier partijen leveren allemaal één gedeputeerde en er is één gedeputeerde zonder partij:[10][11]
- Henk Emmens (BBB)
- Tjeerd van Dekken (PvdA)
- Johan Hamster (ChristenUnie)
- Bram Schmaal (Groninger Belang)
- Susan Top (partijloos)
2025-2027
Het college van Gedeputeerde Staten berust op een coalitie van BBB, PvdA, GroenLinks en de VVD en bestaat uit de volgende zes gedeputeerden. De vijf partijen leveren allemaal één gedeputeerde en er is één gedeputeerde zonder partij:[12][13]
- Gouke Moes (BBB) (tot 5 september 2025)
- Marian van Dijken (BBB) (sinds 29 oktober 2025)[14]
- Leo Wenneger (BBB)
- Pascal Roemers (PvdA)
- Karin Dekker (GroenLinks) (tot 28 november 2025)[15]
- Nadja Siersma (GroenLinks) (sinds 14 januari 2026)[16]
- Erik Jan Bennema (VVD)
- Susan Top (partijloos)
Landelijke verkiezingen in de provincie Groningen
| Uitslagen van de verkiezingen vanaf 2006 (in percentages) | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Partij | TK2006 | EP2009 | TK2010 | TK2012 | EP2014 | TK2017 | EP2019 | TK2021 | TK2023 | EP2024 |
| PvdA | 31,03 | 18,32 | 27,60 | 35,32 | 13,18 | 8,31 | 22,27 | 9,06 | 20,18[17] | 27,45[17] |
| GL | 5,89 | 11,04 | 8,34 | 2,80 | 8,88 | 11,88 | 14,40 | 6,50 | ||
| PVV | 3,17 | 11,68 | 11,36 | 7,11 | 9,86 | 11,24 | 3,19 | 10,19 | 21,83 | 13,72 |
| VVD | 10,87 | 9,04 | 14,45 | 17,15 | 8,67 | 13,88 | 10,48 | 14,90 | 9,87 | 7,85 |
| CDA | 18,28 | 16,75 | 11,11 | 7,70 | 12,55 | 11,57 | 10,58 | 8,84 | 2,95 | 7,78 |
| D66 | 1,86 | 10,67 | 6,47 | 7,57 | 14,18 | 12,59 | 6,22 | 15,36 | 5,72 | 7,68 |
| BBB | - | - | - | - | - | - | - | 1,68 | 6,11 | 6,03 |
| PvdD | 1,63 | 3,46 | 1,46 | 1,99 | 4,72 | 3,63 | 4,67 | 4,38 | 2,69 | 5,67 |
| Volt | - | - | - | - | - | - | 1,76 | 2,88 | 1,94 | 5,02 |
| CU | 7,01 | 8,74[18] | 6,11 | 5,80 | 9,67[18] | 5,96 | 7,98[18] | 5,46 | 3,38 | 4,82 |
| SP | 19,19 | 8,53 | 11,66 | 11,69 | 12,85 | 13,93 | 5,58 | 9,54 | 4,53 | 3,81 |
| NSC | - | - | - | - | - | - | - | - | 14,64 | 3,52 |
| FVD | - | - | - | - | - | 1,60 | 8,99 | 5,10 | 2,29 | 2,57 |
| SGP | 0,33 | [18] | 0,50 | 0,75 | [18] | 0,75 | [18] | 0,81 | 0,90 | 1,81 |
| 50Plus | - | - | - | 1,15 | 2,90 | 2,80 | 2,90 | 0,85 | 0,39 | 0,80 |
| JA21 | - | - | - | - | - | - | - | 1,60 | 0,55 | 0,48 |
| BIJ1 | - | - | - | - | - | - | - | 0,59 | 0,32 | - |
| DENK | - | - | - | - | - | 0,47 | 0,31 | 0,51 | 0,76 | - |
| overig[19] | 0,73 | 1,77 | 0,94 | 0,98 | 2,55 | 1,38 | 0,66 | 1,76 | 0,94 | 1,01 |
| opkomst | 81,28 | 36,62 | 75,20 | 75,53 | 37,82 | 81,28 | 41,31 | 78,10 | 78,54 | 46,35 |
Zie ook
Bronnen
- Verkiezingsuitslagen Provinciale Staten op www.verkiezingsuitslagen.nl
Noten
- ↑
2007: Nieuwe Communistische Partij-NCPN 0,54%
2015: Seniorenpartij Groningen 1,02%
Groningen Centraal! 0,90%
Grunnegers veur Stad en Ommelaand 0,62%
Verenigde Communistische Partij 0,51%
Partij voor Mens en Spirit 0,34%
Red het Noorden 0,17%
Vrij Mandaat 0,14%
2019: DENK 0,42%
2023: JA21 1,72%
Staatkundig Gereformeerde Partij 1,11%
Belang van Nederland 0,64%
Jezus Leeft 0,09% - ↑ Commissaris van de Koning op www.provinciegroningen.nl, geraadpleegd op 22 december 2018.
- ↑ Hans Schrikkema, provinciesecretaris op www.provinciegroningen.nl, geraadpleegd op 15 december 2020.
- ↑ Gedeputeerde Staten op www.provinciegroningen.nl, geraadpleegd op 22 december 2018.
- ↑ Nieuw college Gedeputeerde Staten officieel geïnstalleerd op www.provinciegroningen.nl, geraadpleegd op 11 juni 2019.
- ↑ Rijzebol geïnstalleerd als nieuwe gedeputeerde voor het CDA op www.provinciegroningen.nl, 11 maart 2020.
- ↑ Nienke Homan stopt als gedeputeerde op www.provinciegroningen.nl, 5 november 2021.
- 1 2 Melissa van Hoorn en Johan Hamster beëdigd als gedeputeerden op www.provinciegroningen.nl, 26 januari 2022.
- ↑ Ontslagverlening en benoeming kabinet op rijksoverheid.nl, 10 januari 2022.
- ↑ De provincie heeft een nieuw college, Provincie Groningen, 5 juli 2023.
- ↑ Gedeputeerde Staten, Provincie Groningen, geraadpleegd 8 juli 2023.
- ↑ Vergadering Provinciale Staten 19-03-2025, Provincie Groningen, 19 maart 2025. Gearchiveerd op 20 maart 2025.
- ↑ Nieuw college GS en nieuwe Statenleden, Provincie Groningen, 19 maart 2025. Gearchiveerd op 20 maart 2025.
- ↑ Mariam van Dijken benoemd tot gedeputeerde Website provincie Groningen, 29 oktober 2025
- ↑ Karin Dekker stapt per direct op als gedeputeerde, RTV Noord, 28 november 2025. Gearchiveerd op 29 november 2025.
- ↑ Nadja Siersema benoemd tot gedeputeerde Westerwolde actueel, 14 januari 2026
- 1 2 Gecombineerde lijst GL/PvdA.
- 1 2 3 4 5 6 Gecombineerde lijst CU/SGP.
- ↑ Partijen die nooit landelijk de kiesdeler haalden.
· 
· 
