Palácio do Congresso Nacional

Palácio do Congresso Nacional
Palácio Nereu Ramos
Locatie
Plaats	Brasília, FD,  Brazilië
Coördinaten	15° 48′ ZB, 47° 52′ WL
Onderdeel van	Brasilia werelderfgoedinschrijving
Vernoemd naar	Nereu Ramos
Status en tijdlijn
Status	nationaal historisch erfgoed
Start bouw	1958
Gereed	1960
Opening	21 april 1960
Oorspr. functie	Zetel van het nationaal congres van Brazilië
Huidig gebruik	Nationaal Congres
Afmetingen
Hoogte tot top	100 m
Architectuur
Stijlperiode	Modernisme
Bouwkundige informatie
Architect(en)	Oscar Niemeyer
Constructeur(s)	Joaquim Cardoso
Aannemer(s)	Construtora Rabello S.A.
Prijzen en erkenningen
Monumentstatus	heritage asset listed by IPHAN (2007)[1]
Detailkaart
Het Palácio do Congresso Nacional, centraal op de Eixo Monumental met vooraan de Esplanada dos Ministérios, het plein aan beide zijden omgeven door de kantoortorens van de ministeries.
Portaal    Civiele techniek en bouwkunde

Het Palácio do Congresso Nacional, ook Palácio Nereu Ramos, is de zetel van het Nationaal Congres van Brazilië. Het is de zetel van zowel het Huis van Afgevaardigden als de Senaat. Het is gelegen in de Braziliaanse hoofdstad Brasília. Het gebouw is ontworpen door Oscar Niemeyer, met een structureel ontwerp van ingenieur Joaquim Cardozo, en gebouwd tussen 1958 en 1960 in modernistische stijl. Het gebouw staat op de lijst van nationaal historisch erfgoed.

Het paleis van het congres was een van de belangrijkste kenmerken van Lúcio Costa's plan voor de nieuw opgerichte federale hoofdstad Brasília. Het Palácio do Congresso Nacional, gelegen aan het Praça dos Três Poderes in Brasília, maakt deel uit van het Plano Piloto de Brasília, het initieel ontwerp van de nieuwe hoofdstad, en was een van de eerste gebouwen die in de hoofdstad werden gebouwd. De positionering aan de Praça dos Três Poderes vertaalt de trias politica, de politieke theorie van de democratische staatsinrichting. Het Palácio is de zetel van de Federale Wetgevende Macht van Brazilië. Aan de aanliggende zijden van het plein liggen respectievelijk het Palácio do Planalto, zetel van de Uitvoerende Macht geleid door de president van Brazilië en het Palácio do Supremo Tribunal Federal, zetel van de Juridische Macht, meer specifiek het hooggerechtshof. Aan de andere zijde van het paleis, met een eveneens uitgewerkte voorgevel, ligt het centrale grasveld van de Eixo Monumental en ligt het gebouw aan het hoofd van de Esplanada dos Ministérios, het plein omgeven door de identieke torengebouwen van de ministeries aan beide zijden van de Eixo Monumental.

President Juscelino Kubitschek benadrukte tegenover Niemeyer dat in zijn visie de beide kamers van het congres in tegenstelling tot hoe het altijd was in Rio de Janeiro wel samengebracht konden worden in een paleis, maar dat de indeling dusdanig moest zijn dat de twee kamers hun onafhankelijkheid behielden. Op een horizontaal platformblok zijn aan de ene zijde een halve bol (zetel van de Senaat), aan de andere zijde een halfrond (zetel van de Kamer van Afgevaardigden) gesuperponeerd en daartussen rijzen twee naastliggende kantoortorens (de zogenaamde "Anexo 1"), met elk een hoogte van honderd meter, met in elke toren kantoorruimte van een van de twee kamers. Het congres bezet ook andere naburige gebouwen voor bijkomende kantoorruimte, waarvan sommige met elkaar verbonden zijn door een tunnel.

In de tijd dat Brasília werd gebouwd, probeerden architect Oscar Niemeyer en bouwkundig ingenieur Joaquim Cardozo de gebogen vormen te creëren die vandaag het gebouw bepalen. Niemeyer had de schetsen van het project gemaakt en de gebogen vormen naar de ingenieur gestuurd, die de taak had om de wiskundige berekeningen te maken zodat de betonnen structuur de gladde vormen kon bevatten. Het doel was om twee verschillende koepels te creëren, met een extra uitdaging voor de koepel van de Kamer van Afgevaardigden, die alleen op de plaat hoefde te rusten. Vele uren van berekeningen en reflectie waren nodig voor Joaquim Cardozo om de vergelijkingen te vinden die de presentatie van de juiste raaklijnen oplosten, waardoor de vloeiende gebogen lijnen, gecreëerd in de geest van de architect, konden materialiseren in de constructie.

Het werk werd op tijd voltooid voor de inauguratie tijdens de festiviteiten van de inhuldiging van Brasília, op 21 april 1960. Het Palácio do Congresso Nacional werd in nagedachtenis van Nereu Ramos, kortstondig zelf Braziliaans president, en overleden in een vliegtuigramp in 1958 ook het Palácio Nereu Ramos benoemd.

Op 6 december 2007 heeft het Instituto do Patrimônio Histórico e Artístico Nacional (IPHAN) het gebouw van het Nationaal Congres aangewezen als historisch erfgoed van het Braziliaanse volk. Het gebouw staat sinds 1987 ook op de werelderfgoedlijst van UNESCO, als onderdeel van de oorspronkelijke stedelijke gebouwen van Brasília.

Zie Bestorming van het Braziliaanse parlement voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

De aanslagen van 8 januari 2023, staatsgreep van 8 januari 2023, ook wel de Bolsonarist Intentona of gewoon 8 januari genoemd, waren een reeks vandalismes, invasies en plunderingen van openbaar eigendom in Brasília, gepleegd door een menigte bolsonaristen extremisten die federale overheidsgebouwen bestormden met als doel een militaire staatsgreep te plegen tegen de gekozen regering van Luiz Inácio Lula da Silva om Jair Bolsonaro opnieuw aan te stellen als president van Brazilië.

Rond 13.00 uur, Braziliaanse tijd, verlieten ongeveer 4.000 radicale bolsonaristen het hoofdkwartier van het leger en marcheerden naar het Praça dos Três Poderes, botsten met de militaire politie van het Federaal District (PMDF) op de esplanade van de ministeries. Voor 15.00 uur brak de menigte door de veiligheidsbarrière die door de politie was ingesteld en bezette de oprit en de dakplaat van het Nationaal Congres, terwijl een deel van de groep erin slaagde het Congres, het Planalto en het paleis van het Hooggerechtshof binnen te vallen en te vernielen. Lula en Bolsonaro waren niet in Brasilia op het moment van de invasies. Het Federale Hooggerechtshof (STF) beschouwde de gebeurtenissen als terroristische daden.

Het hoofdgebouw bestaat uit drie verdiepingen: een half ingegraven verdieping, de begane grond en het terras.

Structureel wordt het gevormd door elliptische pilaren van gewapend beton, op afstand van elkaar in een maas van 10 bij 15 meter. Het gebouw is aan de buitenkant bedekt met wit marmer. De plenaire zittingszalen zijn twee structureel zelfstandige delen. De plenaire vergaderruimte van de Kamer van Afgevaardigden, officieel de plenaire vergadering van Ulysses Guimarães genoemd, heeft 396 zetels, minder dan het aantal federale afgevaardigden. Daarboven is er een galerij waar bezoekers toegang toe hebben. De plenaire vergadering van de Senaat heeft 81 zetels, hetzelfde als het aantal senatoren. De Senaat heeft ook de Plenarinho, die meubels heeft uit de gebouwen van de Senaat in Rio, die naar Brasília zijn gestuurd.

Eromheen zijn de twee verdiepingen gewijd aan administratieve zalen en evenementshallen, zoals de Witte Kamer en de Zwarte Zaal. Het gebouw heeft verschillende werken van grote Braziliaanse kunstenaars, zoals Athos Bulcão, Marianne Peretti, Alfredo Ceschiatti, Emiliano Di Cavalcanti en Burle Marx. De Zwarte Zaal, met een oppervlakte van 1.100 m² is de gemeenschappelijke toegang tot de twee plenaire sessiezalen, toegankelijk via de hoofdoprit. Er worden ook tentoonstellingen en politieke of culturele demonstraties georganiseerd. De zwarte marmeren vloer geeft de plaats zijn naam. De Witte Kamer is de werkingang van de Senaat, de naam komt van de marmeren vloer, die hier wit is.

Het bovenste gedeelte, de esplanade waar de koepels zitten, was ontworpen een open plein te zijn, maar de toegang wordt meestal gesloten om veiligheidsredenen.

De Senaat die zich onder de holle koepel bevindt symboliseert de reflectie, bedachtzaamheid, evenwicht en het gewicht van ervaring (aangezien de ambtstermijn van senatoren 8 jaar is) over te brengen. Het is de hoge kamer, waar de regels en wetten van de natie gevalideerd worden. De koepel van de Senaat is een paraboloïde, ongeveer 10 meter hoog en 38 meter in diameter, met een dikte van 10 cm aan de bovenkant en 35 cm aan de basis. De koepel heeft een overspanning van 16 meter naar de plenaire vergadering van de Senaat - tegen het plafond voegde Athos Bulcão een sierplafond toe met 135 duizend metalen platen.

De bolle, plaatvormige, naar boven gerichte koepel boven de Kamer van Afgevaardigden is groter en opener. Symbolisch gezien staat de schaal open voor alle ideeën en ideologieën, tendensen, verlangens en meningen van het Braziliaanse volk, vertegenwoordigd in het gebouw door de afgevaardigden. Structureel was het veel uitdagender voor Joaquim Cardozo, met dezelfde hoogte van 10 meter als de koepel van de Senaat, maar met een diameter van 62 meter. Het is een ellipsoïde van omwenteling en zijn overspanning naar de 22 meter lange kamer zorgt ervoor dat de structuur net op de randen van de opening zit. Om de constructie technisch te realiseren, werd het plafond van de bolle koepel gemaakt met een verzonken bolvormige schaal.

De naastliggende kantoortorens hebben elk 28 verdiepingen, en zijn elk 45 meter lang, 10,5 meter breed aan de gesloten zijgevels - op het oosten en westen gericht - en 12,25 meter breed in het midden. Het zijn dus geen rechthoekige torens. Het zijn de hoogste gebouwen op de Esplanade en de hoogste bouwwerken van het origineel ontwerp van Brasilia. Ze bevinden zich niet precies in het midden, omdat ze dichter bij de koepel van de Senaat staan, die kleiner is, om een gevoel van evenwicht in het geheel te geven. De structuur is opgebouwd uit stalen pilaren en balken bedekt met beton, met dubbele platen. De oost- en westmuur zijn omsloten met metselwerk en wit marmer. De stalen balken kwamen uit de Verenigde Staten, omdat Brazilië deze niet snel genoeg kon produceren.

De torens worden aangeduid als Anexo I van de Kamer en Anexo I van de Senaat. Beide kamers hebben andere bijgebouwen (Anexo II, III en IV da Câmara en Anexo II do Senado) aan de andere kant van de Eixo Monumental voor kantoren van gedeputeerden en senatoren, commissievergaderzalen, bibliotheek, juridische en medische dienst en andere ruimtes, verbonden met tunnels, gangen, loopbruggen en roltrappen.

Zie de categorie Palácio do Congresso Nacional (Brasília) van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.