Ostróda
Dit artikel gaat over de plaats Ostróda. Voor de gelijknamige gemeente zie Ostróda (gemeente).
Stad in Polen  | |||
|---|---|---|---|
  | |||
  | |||
| Situering | |||
| Woiwodschap | Ermland-Mazurië | ||
| District | Powiat Ostródzki | ||
| Gemeente | Ostróda | ||
| Coördinaten | 53° 42′ NB, 19° 58′ OL | ||
| Algemeen | |||
| Oppervlakte | 14,15 km² | ||
| Inwoners (2005) |
33.603 (2375 inw./km²) | ||
| Overig | |||
| Postcode | 14-100 a 14-104 | ||
| Identificatiecode | 28150 | ||
| Kentekenplaat | NOS | ||
| Website | Officiële website | ||
| Foto's | |||
 | |||
| |||
Ostróda (Duits: Osterode) is een stad in het Poolse woiwodschap Ermland-Mazurië, gelegen in de powiat Ostródzki. De oppervlakte bedraagt 14,15 km², het inwonertal 33.603 (2005).
Geschiedenis
De burcht Osterode is door de ridders van de Duitse Orde aan het eind van de 13de eeuw gesticht. In 1329 werd het stadsrecht verleend aan de nederzetting bij de burcht. In 1381 werden burcht en stad verwoest in een opstand van de oorspronkelijke Pruisische bevolking. Branden en bezettingen verhinderden verdere bloei. In 1454 werd de stad bezet door het stedenverbond dat tegen de Orde in opstand was gekomen, maar bij de Tweede Vrede van Thorn (1466) werd de stad weer aan de Duitse Orde toegewezen. In 1525 werd dit het lutherse hertogdom Pruisen. In de Pools-Zweedse oorlogen had de Zweedse koning Gustaf Adolf hier in 1628 een steunpunt. In de Zevenjarige Oorlog werd de stad tussen 1758 en 1763 door Russische troepen bezet. Franse troepen van Napoleon hadden er in 1807 een basis voor de veldtocht naar Rusland.
De stad had een marginale positie tot er in de tweede helft van de negentiende eeuw betere verbindingen kwamen. In 1860 werd het Oberländischer kanaal (Elbląg-Ostróda-kanaal) naar de Oostzee aangelegd. In 1873 volgde de aansluiting op het Pruisische spoorwegnet. Hierdoor was industrialisering mogelijk met name machinebouw. Het onderwijsaanbod werd uitgebreid en Osterode werd een centrum voor de wijde omgeving. De bevolking begon groeide tot ca. 13.000 inwoners in 1910.
Volgens het Verdrag van Versailles moest de bevolking in een referendum stemmen of men bij het heropgerichte Polen of Duitsland wilde horen. Omdat in heel Mazurië minder dan 5% voor Polen stemde bleef de grens ongewijzigd. De provincie West-Pruisen werd wel aan Polen toegewezen, waardoor Oost-Pruisen een enclave van de rest van Duitsland werd. Om de geïsoleerde economie een impuls te geven kreeg in Osterode een elektriciteitsopwekkingsbedrijf voor de hele provincie Oost-Pruisen. In 1940 was de stad gegroeid tot 50.000 inwoners.
In januari 1945 namen de Sovjet-legers de stad zonder tegenstand in. Zij staken haar in brand nadat eerst bruikbare goederen en technische installaties per spoor naar de Sovjet-Unie waren verscheept. Duizenden Duitse burgers konden niet op tijd vluchten en zouden in de volgende jaren door de Poolse autoriteiten worden uitgewezen. De stad heette sindsdien Ostróda en kreeg een nieuwe Poolse bevolking.
Na 1990 werd een groot sportcentrum bij de stad gebouwd en kunnen er internationale sportontmoetingen georganiseerd worden. Een aantal oude monumenten zijn hersteld.
Auteur
Hans Hellmut Kirst (1914-1989) was afkomstig uit Osterode, en behoorde tot de bekendste naoorlogse schrijvers in Duitsland. Sommige van zijn werken hebben het leven in Osterode als onderwerp.
Verkeer en vervoer
Zie ook
· 
· 
