Kasteel Endegeest

Kasteel Endegeest
Kasteel Endegeest (2009)
Kasteel Endegeest (2009)
Locatie
Plaats OegstgeestBewerken op Wikidata ,Vlag van Nederland Nederland
Adres Endegeesterstraatweg 5Bewerken op Wikidata
Onderdeel van Complex buitenplaats EndegeestBewerken op Wikidata
Status in gebruikBewerken op Wikidata
Bouwkundige informatie
Bouwmateriaal steen
Status en tijdlijn
Gebouwd in 14de eeuw (Juliaans)Bewerken op Wikidata
Erkenning
Monumentale status rijksmonument (18 november 1971)[1]Bewerken op Wikidata
Monumentnummer 31233
Links

Kasteel Endegeest is een kasteel in de Nederlandse gemeente Oegstgeest. Het ligt in een bos annex park aan de Endegeesterstraatweg 5.

Geschiedenis

De oudste vermelding van een kasteel Endegeest dateert van 1307. Van 1641 tot 1643 verbleef de Franse filosoof René Descartes op het kasteel. Een borstbeeld van Descartes (gemaakt door Erszébet Baerveldt) op het kasteelplein herinnert nog aan deze beroemde bewoner. Het huidige kasteel is echter aanmerkelijk jonger en werd tussen 1647 en 1651 gebouwd in opdracht van Elisabeth van Schouwen van Endegeest en haar echtgenoot Jacob van Berchem. Daarna werd het gedeelte tussen de twee torens volgebouwd. Voor het kasteel ligt een plein dat door een poort toegankelijk is. Boven de poort prijkt het familiewapen.

Op 31 december 1800[2] werd het kasteel overgedragen aan mr. Dirck Cornelis Gevers (Rotterdam, 1763), die enkele jaren later door koning Louis Bonaparte tot burgemeester van Leiden werd benoemd, en onder Willem I hoge regeringsfuncties bekleedde. Deze werd door zijn koetsier op 29 oktober 1839 levenloos aangetroffen in zijn koets. Het kasteel ging over op zijn zoon Daniël.

Tuinnaald (Obelisk), foto uit 1942, RCE

In 1895 werd Endegeest aangekocht door de gemeente Leiden om het als psychiatrische inrichting in gebruik te nemen, samen met de naastgelegen buitenplaats Rhijngeest. De opening werd door veel notabelen bijgewoond, waaronder Jan Heemskerk, minister van Binnenlandse Zaken, en F. Was, de liberale burgemeester van Leiden. De kliniek heette tot circa 1950 Rhijngeest, daarna Jelgersmakliniek.

Meer dan 100 jaar lang werden het kasteel, het omliggende park en het landgoed gebruikt voor de geestelijke gezondheidszorg. De raad van bestuur en de concernstaf van GGZ Rivierduinen zetelden tot november 2016 in het kasteel. In 2018 heeft de Oudendal Groep het landgoed en vervolgens ook het kasteel met de veel jongere (1907) bijgebouwen aangekocht.

Huidig gebruik

IJskelder (2010)

GGZ Rivierduinen heeft nog enkele paviljoens aan de rand van het terrein in gebruik. De oude gracht is nog aan drie kanten te zien. De ijskelder, die zich net aan de overkant van de gracht bevindt, is gerestaureerd. Het kasteel zelf is inmiddels eveneens gerestaureerd. Het kasteel, alsmede de ijskelder en de obelisk, hebben de status van rijksmonument.

Galerij

Zie de categorie Kasteel Endegeest van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.