Hans Wijers

Hans Wijers
Wijers in 2010
Wijers in 2010
Algemeen
Volledige naam Gerardus Johannes Wijers
Geboortedatum 11 januari 1951
Geboorteplaats Oostburg
Partij D66 (1976-heden)
Titulatuur dr.
Functies
1994–1998 Minister van Economische Zaken
1996 Minister van Financiën (a.i.)
2025 Informateur Nederlands kabinet
Portaal  Portaalicoon   Politiek

Gerardus Johannes (Hans) Wijers (Oostburg, 11 januari 1951) is een Nederlands managementconsultant,[1] bestuurder en voormalig politicus. Van mei 2003 tot mei 2012 was hij de bestuursvoorzitter van het chemieconcern AkzoNobel. Hij was van 1994 tot 1998 minister van Economische Zaken voor Democraten 66 (D66) in het eerste kabinet-Kok. In 1996 was hij enkele weken minister van Financiën, als invaller voor Gerrit Zalm.

Carrière

Wijers had toonaangevende rollen in zowel het bedrijfsleven als de politiek. Daarnaast is hij bestuurder van een aantal maatschappelijke organisatie. Hij wordt vooral gezien als een groot strateeg[1] en was meerdere keren de invloedrijkste Nederlander volgens de Volkskrant top 200.[2]

Opleiding en eerste werkervaringen

Na de hbs studeerde Wijers economie aan de Rijksuniversiteit Groningen, waar hij in 1976 cum laude zijn doctoraalexamen haalde. Hij vertrok daarna naar de vakgroep Economie van de Erasmus Universiteit in Rotterdam, waar hij universitair docent werd en in 1982 promoveerde. Zijn proefschrift ging over een onderzoek naar industriepolitiek en had als titel Industriepolitiek. Een onderzoek naar de vormgeving van het overheidsbeleid gericht op industriële sectoren. Van 1982 tot 1984 was Wijers werkzaam als ambtenaar bij het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en het ministerie van Economische Zaken. Daarna begon hij een carrière als organisatieadviseur, onder meer bij bureau Horringa en De Koning, dat later onderdeel werd van The Boston Consulting Group.

Politieke functies (vanaf 1994)

Wijers was sinds 1976 lid van D66. Hij werd in 1994 door D66-voorman Hans van Mierlo gepolst voor een ministerspost in het kabinet-Kok I. Als minister van Economische Zaken was hij onder meer verantwoordelijk voor een verruiming van de Winkeltijdenwet en voor het tot stand komen van de eerste Mededingingswet, waardoor de Nederlandse Mededingingsautoriteit in het leven werd geroepen. Een belangrijke gebeurtenis in zijn ministerschap was het faillissement van de vliegtuigfabriek Fokker in maart 1996. Toen Wijers vanwege het ontbreken van een duidelijk toekomstperspectief verdere staatssteun weigerde, trok het Duitse moederconcern DASA zijn handen van Fokker af.

Tegen het einde van de kabinetsperiode had Hans van Mierlo besloten zich niet herkiesbaar te stellen. De partijtop oefende tevergeefs sterke druk uit op de populaire Wijers om de lijst van D66 te gaan trekken. Hij wilde die taak echter niet op zich nemen, omdat hij voorrang wilde geven aan zijn gezin.[1] Toen na de Tweede Kamerverkiezingen in 1998 het tweede zogeheten paarse kabinet, kabinet-Kok II, werd gevormd, gaf Wijers ook te kennen geen belangstelling te hebben voor een tweede termijn als minister.

Wijers bleef ook nadat hij zijn functie als minister had opgegeven politiek betrokken. Zo riep hij in 2023 de politieke partijen op om het algemeen belang boven dat van bestaande deelbelangen te plaatsen.[3] Hij vond dat de politiek zich moest realiseren dat er "minder populaire maatregelen moeten worden genomen", onder andere op het gebied van woningbouw, energietransitie en ruimtelijke ordening.[3]

Ook in 2025 kwam Wijers – nog steeds lid van D66 – kort politiek in beeld. Hij werd op 13 november 2025 aangesteld als informateur bij de kabinetsformatie van dat jaar, samen met Sybrand Buma vanuit het CDA.[4] Bij zijn aantreden kreeg Wijers kritiek over eerdere negatieve uitspraken die hij had gedaan over VVD-partijleider Yeşilgöz, en over de sterke voorkeur die hij had uitgesproken voor een kabinet met GroenLinks-PvdA. Onder andere publiceerde de krant NRC een letterlijk citaat van Wijers uit een besloten appgroep tijdens de aanloop naar de Tweede Kamerverkiezingen van dat jaar: "We moeten juist de deur openzetten naar Timmermans, dan doe ik mee. We moeten hem naar het centrum trekken en ook die feeks van de VVD", waarbij dit laatste op Yeşilgöz betrekking had.[5] Om de formatie niet te schaden, besloot hij onmiddellijk – al binnen een etmaal na zijn benoeming – terug te treden.[6] Volgens NRC zou Weijers Yeşilgöz ook een 'leugenaar' genoemd hebben, maar later stelde hoofdredacteur Patricia Veldhuis dat dat niet klopte; NRC plaatste een waarschuwing boven een artikel: "NRC kan niet instaan voor de zorgvuldige totstandkoming van dit artikel. Er zijn inmiddels meer bronnen die iets anders zeggen dan onze bronnen over of de heer Wijers het woord „leugenaar” heeft gebruikt. Na nader intern onderzoek hebben we moeten constateren dat we bij het voorleggen van zijn vermeende uitspraken aan de heer Wijers, te weinig transparant en duidelijk zijn geweest over onze eigen precieze bevindingen."[7][8][9]

Managementconsultant en directievoorzitter

Na zijn periode als minister pakte Wijers in 1999 zijn oude beroep van consultant weer op: hij werd senior partner en voorzitter van de Nederlandse vestiging van het adviesbureau The Boston Consulting Group. Vanuit die positie publiceerde hij in 2024 het rapport Hoe Tata Steel Nederland te verduurzamen?[10]

In juli 2002 werd hij lid van de raad van bestuur van Akzo Nobel NV en op 1 mei 2003 voorzitter. Hij volgde Kees van Lede op. Onder Wijers' leiding werd in 2007 de farmacietak van Organon[11] afgestoten en werd het Britse ICI overgenomen. AkzoNobel ging zich onder Wijers meer toeleggen op verf en chemie. Eind april 2012 nam hij afscheid als bestuursvoorzitter. Hij werd opgevolgd door Ton Büchner.

Wijers was van januari 2009 tot mei 2018 niet-uitvoerend bestuurder bij Royal Dutch Shell waar hij later tevens vicevoorzitter werd. Zijn opvolger werd Gerard Kleisterlee. Hij is verder president-commissaris (voorzitter van de raad van commissarissen) bij Heineken, hij werkt daar op het hoofdkantoor, en commissaris bij HAL Holding NV.

Vanaf 2017 was hij commissaris bij ING.[12] Wijers werd in 2019 als opvolger van Jeroen van der Veer president-commissaris. Hij kreeg onder andere te maken met de kwestie rond de beloning van Ralph Hamers en de witwasaffaire met de daaropvolgende boete van 775 miljoen euro.[13] Op 23 april 2019 werd hem, samen met de andere commissarissen, tijdens de aandeelhoudersvergadering van ING, geen decharge verleend. Hij was hierover zeer teleurgesteld. In 2023 vertrok hij bij ING.[14]

Maatschappelijke nevenfuncties

Wijers was in 2010 voorzitter van de jury van de Libris Literatuur Prijs en in 2013 voorzitter van het Nationaal Comité Inhuldiging voor koning Willem-Alexander.

Van 2012 tot 2016 was hij president-commissaris bij voetbalclub Ajax waar hij interne problemen moest zien op te lossen. Zijn visie op 'collectief falen' kwam hem op publiekelijke kritiek te staan van Johan Cruijff.[13]

Daarnaast was hij van 2011 tot 2019 voorzitter van de Vereniging Natuurmonumenten. Vanaf 2015 tot 2020 was hij voorzitter van de Raad van Commissarissen van het Koninklijk Concertgebouw N.V.

Wijers is samen met Frans Blom de oprichter[3] van DenkWerk, een denktank die volgens eigen zeggen "ideeën wil bijdragen richting een welvarend, inclusief en vooruitstrevend Nederland."[15] In 2025 is Wijers een van de leden van DenkWerk.

Privé

Wijers heeft twee kinderen. Zijn echtgenote is gynaecoloog[1] en zijn zoon Jochem is sportcommentator.[16]

Voorganger:
J.E. Andriessen
Minister van Economische Zaken
1994-1998
Opvolger:
A. Jorritsma-Lebbink
Voorganger:
G. Zalm
Minister van Financiën
1996
Opvolger:
G. Zalm