Giuliano Amato

Giuliano Amato
Geboren	13 mei 1938 Turijn
Politieke partij	Onafhankelijk PSI (1958–1994) PD (2007–2008)
Partner	Diana Vincenzi
Handtekening
Premier van Italië
Aangetreden	28 juni 1992
Einde termijn	28 april 1993
Voorganger	Giulio Andreotti
Opvolger	Carlo Azeglio Ciampi
Aangetreden	25 april 2000
Einde termijn	11 juni 2001
Voorganger	Massimo D'Alema
Opvolger	Silvio Berlusconi
Portaal    Politiek Italië

Giuliano Amato (Turijn, 13 mei 1938) is een Italiaans politicus. Hij was gedurende twee periodes premier van Italië: van juni 1992 tot april 1993 en van april 2000 tot juni 2001.

Amato groeide op in Toscane. Hij studeerde rechten aan de Universiteit van Pisa en verkreeg zijn doctoraatstitel in 1963. Na zijn onderwijsopdrachten aan de universiteiten van Modena, Perugia en Florence, werkte hij als professor aan de Universiteit Sapienza Rome van 1975 tot 1997.

Amato begon met zijn politieke carrière in 1958, toen hij lid werd van de Socialistische Partij. Hij was lid van de Kamer van Afgevaardigden van 1983 tot 1994 en bekleedde door de jaren heen verschillende functies in de Italiaanse regering. Zo was hij staatssecretaris van Buitenlandse Zaken in de kabinetten Craxi I (1983–1986) en Craxi II (1986–1987) en minister van de Schatkist in de kabinetten Goria (1987–1988) en De Mita (1988–1989). Daarnaast was hij vicepremier van Italië onder het premierschap van Giovanni Goria (1987–1988).

Van juni 1992 tot april 1993 was Amato premier van Italië en leider van het kabinet-Amato I. Tijdens die tien maanden schudde een reeks schandalen Italië op en veegde bijna een volledige klasse van politieke leiders weg, terwijl Amato zelf, nooit betrokken bij enig wangedrag, zonder proces overeind bleef.

Als premier antwoordde Amato effectief op twee devaluaties van de lire als gevolg van muntspeculatie. Daarna kwam de weg voor Italië vrij om de euro in te voeren. Hij vroeg Italianen „om één hand op hun harten te leggen en hun andere op de portefeuille“ om het land van faillissement te redden.

In april 1993 werd Amato als premier opgevolgd door Carlo Azeglio Ciampi en het jaar daarop stelde hij zich als parlementslid niet langer verkiesbaar. Tussen 1994 en 1997 was hij voorzitter van de Italiaanse mededingingsautoriteit. In oktober 1998 keerde hij, als onafhankelijk politicus, terug in de politiek toen hij door premier Massimo D'Alema naar voren werd geschoven als minister voor Institutionele Hervormingen. Aansluitend werd Amato in mei 1999 opnieuw minister van de Schatkist, een functie die hij tot april 2000 bekleedde in de kabinetten D'Alema I en II.

Toen D'Alema in april 2000 aftrad, werd Amato opnieuw premier van Italië. In die hoedanigheid leidde hij het kabinet-Amato II, die de lopende legislatuur voltooide tot mei 2001. Hij bevorderde economisch concurrentievermogen evenals sociale zekerheid. Naast economische hervormingen, ging hij ook verder met politieke en institutionele hervormingen, proberend om een zwakke uitvoerende en versplinterde wetgevende macht te herstellen.

Na de parlementsverkiezingen van 2001 kwam in Italië een rechtse coalitie aan de macht onder premier Silvio Berlusconi. Amato was vervolgens tot 2006 lid van de Senaat van de Republiek voor het kiesdistrict van Grosseto in Toscane. Hij was tevens ondervoorzitter van de Europese Conventie die het nieuwe Verdrag tot vaststelling van een Grondwet voor Europa opstelde.

In 2006 won een bonte coalitie van linkse en centrumpartijen de parlementsverkiezingen. In het hierop gevormde kabinet-Prodi II werd Amato door premier Romano Prodi benoemd tot minister van Binnenlandse Zaken. Amato sloot zich in 2007 aan bij Prodi's Democratische Partij, maar maakte dit ongedaan toen het kabinet in 2008 ten val was gekomen en de partij na nieuwe verkiezingen in de oppositie belandde.

Tussen 2013 en 2022 diende Amato als rechter van het Italiaans constitutioneel hof. Gedurende zijn laatste periode, van januari tot september 2022, was hij er tevens president.

Amato is gehuwd met Diana Vincenzi, een professor Rechten aan de Universiteit van Rome. Zij hebben twee kinderen en drie kleinkinderen.

Zie de categorie Giuliano Amato van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.