Alphen-Chaam

Alphen-Chaam

Gemeente in Nederland
(Details) (Details)
Situering
Provincie	Noord-Brabant Noord-Brabant
Coördinaten	51° 30′ NB, 4° 52′ OL
Algemeen
Oppervlakte	93,52 km²
- land	93,04 km²
- water	0,48 km²
Inwoners (30 sep 2025)	10.509? (113 inw./km²)
Bestuurs­centrum	Alphen
Kernen	Alphen, Bavel AC, Chaam, Galder, Strijbeek en Ulvenhout AC
Belangrijke verkeersaders
Partnerstad	Pniewy (Polen)[1] Kandi (Benin)[1]
Politiek
Burgemeester (lijst)	Lieke Schuitmaker (VVD)
Zetels GBA GBSV CDA VVD GSU D66	15 4 4 3 2 1 1
Economie
Gemiddeld inkomen (2023)	€ 41.300 per inwoner
Gem. WOZ-waarde (2024)	€ 458.000
WW-uitkeringen (2023)	8 per 1000 inw.
Overig
Postcode(s)	4855-4856, 4858-4859, 4861, 5130-5131
Netnummer(s)	013, 0161, 076
CBS-code	1723
CBS-wijkindeling	zie wijken en buurten
Woonplaatscode	3432-3437
Amsterdamse code	10710
Website	www.alphen-chaam.nl
Bevolkingspiramide (2023)
Foto's
Voormalige raadhuis te Chaam
Portaal    Nederland

Alphen-Chaam is een gemeente in de provincie Noord-Brabant in Nederland. De gemeente telt 10.509 inwoners en heeft een totale oppervlakte van 93,52 km², waarvan 93,04 km² land en 0,48 km² water (30 september 2025, Bron: CBS^[2]).

De gemeente is op 1 januari 1997 ontstaan door samenvoeging van de voormalige gemeenten Alphen en Riel (het dorp Riel ging over naar de gemeente Goirle), Chaam en Nieuw-Ginneken (zuidelijk deel).

De gemeentenaam is samengesteld uit de namen van de twee belangrijkste dorpen in de gemeente, Alphen en Chaam.

De voorkeur van de nieuwe gemeentenaam kwam voort uit de wens om beide historische namen in de gemeentenaam tot uitdrukking te laten komen. Streekarchivaris A. Zom heeft over een alternatieve, historische naam nagedacht, zoals dat bij Halderberge ook is gebeurd, maar heeft er geen kunnen vinden: "het gebied tussen Alphen en Chaam heeft geen toponiemen opgeleverd. Het was vroeger hei, amper van de economische betekenis. Er liepen schapen. Die werden gehoed door meisjes. Die moesten niet alleen op de schapen letten, maar ook op de soldaten die hen lastigvielen. Verder gebeurde er niets tussen Alphen en Chaam".

Zie Wapen van Alphen-Chaam voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

De nieuwe gemeente Alphen-Chaam heeft een gemeentewapen, goedgekeurd bij Koninklijk Besluit van 6 maart 1998, dat is ontleend aan de wapens van de vroegere gemeenten. Het wordt als volgt beschreven: "In sinopel twee alpen en een kam, geplaatst twee en een, alles van zilver. Het schild gedekt met een gouden kroon van acht parels waarop drie parels en gehouden door twee vogels.^[3][4]

De hoofdplaats van de gemeente Alphen-Chaam is Alphen. Daarnaast telt de gemeente de dorpen Bavel (gedeeltelijk), Chaam, Galder, Strijbeek en Ulvenhout (gedeeltelijk). De gemeente telt ook een groot aantal buurtschappen: Alphen-Oosterwijk, Anneville, Balleman, Boshoven, Boslust, Couwelaar, Chaamdijk, Dassemus, Druisdijk, Geersbroek, Ginderdoor, Grazen, Heerstaaien, Heikant, Het Sas, Hondseind, Houtgoor, Kalishoek, Kerzel, Klooster, Kwaalburg, Leg, Looneind, Meijsberg, Notsel, Rakens, Snijders-Chaam, Terover, Venweg en 't Zand. Eerder lag ten noorden van Alphen aan de Goedentijd de buurtschap Goedentijd (ook wel Kerk-Goedentijd genoemd). Door de uitbreiding van Alphen is de buurtschap opgenomen in Alphen en is de buurtschap opgehouden te bestaan als zelfstandige plaats.

Topografische gemeentekaart van Alphen-Chaam, september 2022

In de gemeente zijn er een aantal rijksmonumenten, gemeentelijke monumenten en oorlogsmonumenten, zie:

• Lijst van rijksmonumenten in Alphen-Chaam
• Lijst van gemeentelijke monumenten in Alphen-Chaam
• Lijst van oorlogsmonumenten in Alphen-Chaam

In de gemeente Alphen-Chaam zijn diverse beelden, sculpturen en objecten geplaatst in de openbare ruimte, zie:

• Lijst van beelden in Alphen-Chaam