63rd Street Lines

Voor de tunnel onder de East River, zie 63rd Street Tunnel.

IND 63rd Street Line BMT 63rd Street Line
Aangelegd door	Metropolitan Transportation Authority (MTA)
Geopend	1989
Geëlektrificeerd	Gelijkspanning 600V derde rail
Aantal sporen	2-4
Treindienst door	New York City Subway

De IND 63rd Street Line en de BMT 63rd Street Line, ook wel aangeduid als de 63rd Street Crosstown, Crosstown Route, of Route 131-A, zijn twee metrolijntrajecten van de B Division van het New York City Subway-systeem. De twee lijnen lopen onder 63rd Street aan de Upper East Side van Manhattan, met een cross-platform-overstap bij het metrostation Lexington Avenue–63rd Street.

Elke lijn bestaat uit twee sporen die niet naast mekaar maar boven mekaar zijn aangelegd, waarbij de sporen voor de uiteindelijk zuidwaarts rijdende stellen van elke lijn parallel aan elkaar liggen op het bovenste niveau, terwijl de sporen voor de uiteindelijk noordwaarts rijdende metrostellen parallel zijn op het onderste niveau. Kruisverbindingen tussen de respectievelijke sporen van elke lijn bevinden zich net ten westen van het station Lexington Avenue–63rd Street.

Beide lijnen werden gezamenlijk gelegd, door de MTA. De verwijzing in de naamgeving naar de Independent Subway System (IND) en de Brooklyn-Manhattan Transit Corporation (BMT) om het onderscheid tussen beide lijnen te maken, slaat dan niet op de betrokkenheid van deze historische maatschappijen, maar op de oorsprong van de betrokken, aangesloten metrolijntrajecten en de firma die deze gekoppelde lijnen oorspronkelijk aangelegd heeft.

De IND 63rd Street Line, die in 63rd Street langs de zuidelijke straatzijde is aangelegd, wordt sinds 2001 bediend door M-treinen op weekdagen en door F-treinen in het weekend en laat in de nacht; het verbindt de IND Sixth Avenue Line in Manhattan met een aftakking ten noorden van het metrostation 57th Street met de IND Queens Boulevard Line in Queens ten westen van het metrostation 36th Street. Het gebruikt het bovenste niveau van de tweelaagse 63rd Street Tunnel om onder de East River door te rijden tussen Manhattan en Queens.

De BMT 63rd Street Line, die in 63rd Street langs de noordelijke straatzijde is aangelegd, wordt sinds 2017 te allen tijde bediend door de Q-trein, hoewel er tijdens de spitsuren ook een beperkt aantal N- en R-treinen op de lijn rijden. Ook bekend als de Second Avenue Connection verbindt dit metrolijntraject de BMT Broadway Line met een aftakking ten noorden van het metrostation 57th Street-Seventh Avenue met de Second Avenue Subway, eveneens in Manhattan, ten zuiden van het metrostation 72nd Street.

De oversteek tussen de lijnen is in het verleden gebruikt tijdens verstoringen in de dienst, evenals tijdens de sluitingen van de Manhattan Bridge eind jaren negentig. Deze verbinding, die sinds 2017 niet in passagiersvervoer wordt gebruikt, maakt het mogelijk om treinen te rijden van de Broadway Line naar de Queens Boulevard Line en van de Sixth Avenue Line naar de Second Avenue Line.

Deze lijnen werden bedacht als onderdeel van de uitbreidingsplannen van de Metropolitan Transportation Authority uit 1968, en samen met de Archer Avenue-lijnen en een klein deel van de Second Avenue Subway waren het de enige delen van het plan die werden voltooid voordat het op 20 maart 1975 door burgemeester Abraham Beame vanwege financiële problemen werd teruggeschroefd. De IND 63rd Street Line was oorspronkelijk gepland om verder oostwaarts te worden verlengd naar Queens als een super-express bypass van de IND Queens Boulevard Line. Nadat deze plannen halverwege de jaren zeventig werden verlaten, werd het resultaat vaak aangeduid als een "subway to nowhere" omdat het eindigde met één halte 21st Street-Queensbridge in Queens, zonder enige infrastructuur die aansloot op andere metrolijnen in Queens. De 63rd Street Tunnel was veel eerder afgewerkt dan de geplande lijnen voor de tunnel en stond meer dan tien jaar ongebruikt, en het onderste niveau, bedoeld voor toekomstige Long Island Rail Road (LIRR) dienst, werd initieel uitsluitend voltooid om de metrolijn erboven te ondersteunen.

De IND 63rd Street Line tussen Queens en Manhattan opende op 29 oktober 1989 met als enige station 21st Street-Queensbridge en werd op 16 december 2001 na de realisatie van de 63rd Street Connector aangesloten op de Queens Boulevard Line. De BMT 63rd Street Line in Manhattan werd vanaf 2017 alleen nog gebruikt voor reguliere dienst, toen de eerste fase van de Second Avenue Subway werd geopend. Het onderste niveau van de 63rd Street Tunnel onder de East River werd in 2023 met het East Side Access-project in gebruik genomen voor treinverkeer van de Long Island Rail Road (LIRR) naar het nieuwe treinstation Grand Central Madison te leiden.

Zie de categorie 63rd Street Lines van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.