Vroeg-Kimmerische fase

De Vroeg-Kimmerische of Vroeg-Cimmerische fase was een fase van tektonische beweging in de ondergrond van het noordwesten van Europa. De fase vond plaats tussen ongeveer 240 en 205 miljoen jaar geleden, gedurende het Midden- en Laat-Trias. Ze resulteerde in de vorming van afschuivingsbreuken en een stelsel van horsten en slenken.

De extensie die uiteindelijk zou leiden tot het uiteenvallen van het supercontinent Pangea begon in het late Perm. Ten noorden van de Hercynische gebergtegordel ontstond een groot sedimentair bekken, het Permbekken, dat zich uitstrekte tussen Polen en Engeland. Tijdens de Hardegsenfase (rond 248 miljoen jaar geleden, in het Vroeg-Trias) raakte de bodemdaling geconcentreerd in kleinere gebieden. Die ontwikkeling versnelde tijdens de Vroeg-Kimmerische fase.

Tijdens de Vroeg-Kimmerische fase tekende zich een systeem van horsten en slenken af in de ondergrond van Noordwest-Europa. Het voormalige Permbekken raakte daardoor verdeeld in kleinere bekkens. De rekspanning in de aardkorst was ongeveer oost-west gericht.

De belangrijkste gebieden van daling (slenken) waren de Glückstadtslenk in het noorden van Duitsland en de Hornslenk in het zuidoostelijk deel van de Noordzee. Ook in de Centrale Noordzeeslenk vond in toenemende mate gelokaliseerde verzakking plaats. Buiten de slenken ontstonden horsten, gebieden waar de daling relatief gering was. Enkele voorbeelden zijn het Klaverbankhoog in de zuidelijke Noordzee, het Texel-IJsselmeerhoog in het noorden van Nederland, en het Ringkøbing-Fynhoog in het zuiden van Denemarken en het zuidoosten van de Noordzee.

Een ander gevolg van de Vroeg-Kimmerische fase zijn toenemende verschillen in dikte van sedimentlagen. Afzettingen uit het Perm vertonen relatief weinig dikteverschillen, in tegenstelling tot het Trias. In gebieden waar snelle daling plaatsvond was meer accomodatieruimte voor sediment. Zo is de Buntsandstein (Onder-Trias) in de Hornslenk 3000 m dik, in de Centrale Noordzeeslenk 500 m en op de horsten minder dan 50 m.^[1]