Verdediging van Sebastopol (panorama)

In 1901 kreeg Franz Roubaud van tsaar Nicolaas II van Rusland de opdracht om een panoramaschilderij te maken van de verdediging van Sebastopol. Het idee zou gebaseerd zijn op de verhalen van Lev Tolstoj. De ontwerptekeningen ontstonden in 1902 in Odessa en werden in 1902 tentoongesteld in het Winterpaleis in Sint-Petersburg. De positie van waaruit de ontwerptekeningen waren gemaakt was de heuvel Malakoff-Koergan (Russisch: Малахов курган) ten zuidoosten van Sebastopol. Roubaud woonde destijds in München en begon in datzelfde jaar met de productie in een panoramastudio in het stadsdeel Schwabing. In Schwabing waren er tijdelijk meer dan twee panoramastudio's met een diameter van ongeveer 40 meter, waaronder een aan de Helmholzstraße 4 en een aan de Schwabinger Landstraße (nu Leopoldstraße). Het is onduidelijk welke panoramastudio Roubaud heeft gebruikt. Twee jaar lang werkte hij samen met zijn collega's Leopold Schönchen, Oskar Merté, Karl Hubert Frosch, Konstantin Eldring en ongeveer 20 studenten van de Kunstacademie van München aan het panorama. Twee Russische officieren waren als adviseurs bij de productie aanwezig. Ongeveer 4.000 personen zijn vereeuwigd in het schilderij, waaronder veel officieren en verschillende historische figuren uit de burgermaatschappij. Bijvoorbeeld de beroemde Russische chirurg Nikolaj Ivanovitsj Pirogov en Dasja Sebastopolskaja, een jonge vrouw die de soldaten met water verzorgde. Ook de elementen van het faux-terrain werden in de panoramastudio geprefabriceerd. Daaronder bevinden zich modellen van verwoeste bunkers, door paarden getrokken karren, kanonnen en gesneuvelde soldaten die opgaan in het schilderij en het gevoel van driedimensionaliteit versterken. Roubaud hield zelf hield toezicht op het transport van de voltooide doekrol naar Sebastopol in de zomer van 1904 en zag daar toe op de installatie van het panorama en het faux-terrain.

Ondertussen was op een van de voormalige vestingheuvels bij Sevastopol, boven aan het einde van de Historische Boulevard (Russisch: Исторический бульвар), een gebouw voor het panorama opgericht. Het werd ontworpen en gebouwd onder leiding van ingenieur Friedrich-Oscar Enberg. De buitengevel is versierd met marmeren bustes van de belangrijkste personen die bij de verdediging van Sevastopol een rol speelden, waaronder een van de schrijver Lev Tolstoj die deelnam aan de verdediging van Sevastopol. Op 27 mei 1905 werd het Panorama geopend ter gelegenheid van de 50e verjaardag van de slag. Na enkele correcties werd het schilderij in 1909 tentoongesteld in Sint-Petersburg en in 1910 opnieuw in Sebastopol.

Tijdens een Duitse luchtaanval op 25 juni 1942 werd het gebouw zwaar beschadigd en vloog het schilderij in brand. Er konden echter 86 stukken van het doek worden gered en in Moskou worden opgeslagen. De restauratie na de Tweede Wereldoorlog leidde uiteindelijk tot een replica, die in Moskou tussen 1951 en 1954 werd geschilderd door de kunstenaars Vassili Iakovlev (1893-1953), professor Pavel Sokolov-Skalya (1899-1961) en nog 17 andere schilders.

• 
  Ontwerptekening van het panorama 1902
• 
  In de baai, aankomst van het opgerolde doek in Sebastopol 1904

• 
  Chirurg Nikolaj Ivanovitsj Pirogov (in het midden)
• 
  Dasja Sebastopolskaja voorziet soldaten van water
• 
  Gevallen soldaten

• 
  Panoramagebouw met omgeving
• 
  Bustes aan de buitengevel
• 
  Buste van Dasja Sebastopolskaja
• 
  Buste van Lev Tolstoj