Station Antwerpen-Zuid

Stationscomplex (2025)
Stationscomplex (2025)
Opening 19 januari 1903
Sluiting 1965 (Simon Bolivarplaats)
Heropening 1965 (Kolonel Silvertopstraat)
Telegrafische code FNZD
Lijn(en) 52 - 59
Reizigerstellingen[1]
    Weekdag
    Zaterdag
    Zondag
(2022)
2.954
658
634
Beheerder NMBS
Architectuur
Architect(en)  Jules Jacques Van Ysendyck
Type Doorgangsstation
Constructie Uitgraving
Aantal sporen 4
Aantal perronsporen 4
Aantal perrons 2 eilandperrons
Perronhoogte 76 cm
Autonoom toegankelijk Werken in uitvoering, na werken autonoom toegankelijke stopplaats
S-Net
Lijn Richting Volgend station
S 32 Roosendaal Antwerpen-Berchem
S 32 Puurs Hoboken-Polder
S 34 Dendermonde Zwijndrecht
S 34 Antwerpen-Centraal Antwerpen-Berchem
Ligging
Gewest Vlaanderen
Provincie Antwerpen
Plaats Antwerpen
Coördinaten 51° 12 NB, 4° 23 OL
Externe link  Stationsinformatie NMBS
Station Antwerpen-Zuid (Belgisch spoorwegstation)
Station Antwerpen-Zuid
Portaal  Portaalicoon   Openbaar vervoer

Station Antwerpen-Zuid is een spoorwegstation in de stad Antwerpen. Het is gelegen aan de Kolonel Silvertopstraat te Antwerpen, en vervangt het voormalige monumentale stationsgebouw dat in 1903 aan de Simon Bolivarplaats in dienst werd genomen.
Het verkeer van reizigerstreinen in de wijk Het Zuid is een onrechtstreeks gevolg van de plaatselijke ontwikkeling van het goederenverkeer per spoor en de wisselwerking met de Antwerpse haven.

Station gezien vanaf de Silvertopstraat met links op de achtergrond de opgravingen naar de Kielsepoort en de Sint-Laureispoort.
Naambord op een perron aan de Kolonel Silvertopstraat.
Voormalig reizigersstation Antwerpen-Zuid aan de Simon Bolivarplaats, ontworpen door architect Jules Jacques Van Ysendyck.

Aanvankelijk kwamen op het Zuid goederentreinen toe:

Ontstaan en chronologisch verloop

  • 1874 - Ontwikkeling van goederenactiviteiten aan de kaaien op het Zuid.
  • 1878 - Opening van het eerste station met de naam "Antwerpen-Zuid".
  • 1882 - Verbinding van het goederenemplacement met de kaaien.
  • 1894 - Het toenmalige Zuidstation wordt wegens de wereldtentoonstelling via een poort door de Antwerpse Vesting met spoorlijn 52 (Antwerpen-Zuid - Puurs - Dendermonde) verbonden.
  • 1894 - Op de Simon Bolivarplaats vangt de bouw aan, van een statig reizigersstation Antwerpen-Zuid in Vlaamse neorenaissancestijl, naar de plannen van architect Jules-Jacques Van Ysendyck (1836-1901).
  • 1901 - Aan de Ledeganckkaai nummer 7 wordt een gelijknamig nieuw goederenstation in neoclassicistische stijl opgetrokken, naar de plannen van architect Franz Seulen (° 1845).
  • 19 januari 1903 - Het nieuwe reizigersstation op de Simon Bolivarplaats, wordt voltooid, kort na het overlijden van zijn architect. De ingebruikneming van het goederengebouw dateert vermoedelijk van hetzelfde jaar.
  • 1907 - De verbinding met de spoorlijn 27B (Weerde - Mechelen - Waarloos - Kontich - Wilrijk - Antwerpen-Zuid) komt tot stand.
  • 1937 - Lijn 27B wordt gesloten tussen Antwerpen-Zuid en Wilrijk. Sedertdien rijden de treinen herkomstig uit Mechelen via lijn 27B tot Hoboken en verder via lijn 52 naar Antwerpen-Zuid.
  • Najaar 1965 - Het monumentale reizigersstation aan de Simon Bolivarplaats wordt gesloopt teneinde het autoverkeer tussen de Amerikalei en de Kennedytunnel mogelijk te maken. Tijdelijke perrons voor toegang tot de reizigerstreinen worden in gebruik genomen aan de Kolonel Silvertopstraat.
  • 1970 - Ingebruikneming van de Kennedytunnel (voor spoorverkeer) die een verbinding vormt tussen de linker- en de rechteroever van de Schelde. Daardoor wordt spoorlijn 59 (Antwerpen-Linkeroever - Gent) via de halte Antwerpen-Zuid verbonden met de stations Antwerpen-Berchem en Antwerpen-Centraal. Hetzelfde geldt voor lijn 52 (Antwerpen-Zuid - Puurs).
  • Tijdens de laatste decennia van de 20ste eeuw verschuiven de goederenactiviteiten per spoor naar het noordelijk havengebied. Om die reden wordt mettertijd het statige goederenstation aan de Ledeganckkaai verlaten en het spoorwegemplacement wordt gesloten (1988).
  • 1998 - Het gebouw van het goederenstation wordt geklasseerd als beschermd monument.
  • 2004 - Het goederenstation wordt door de Bank van Breda - die er haar hoofdzetel in vestigt - gerestaureerd naar de plannen van Conix Architectenbureau.
  • 2006 - Op het terrein van het voormalige reizigersstation wordt het nieuwe Justitiepaleis in gebruik genomen.
  • Vanaf 2016 - Aanleg van een nieuwe woonwijk, genaamd "Nieuw Zuid", op de gronden van de voormalige sporenbundel (Edith Kielpad, Leon Stynenstraat ...).
  • September 2023 - start van de renovatie van het station.

Tariefzone

Bij zowel het binnenlandse als het SCIC-NRT-tarief behoren tot één tariefzone: Antwerpen-Berchem, Antwerpen-Centraal, Antwerpen-Luchtbal, Antwerpen-Noorderdokken en Antwerpen-Zuid.[2][3]

Treindienst

Serie Treinsoort Route Bijzonderheden
IC 02 Intercity (NMBS) Oostende Gent-Sint-Pieters Antwerpen-Zuid Antwerpen-Centraal
IC 28 Intercity (NMBS) Antwerpen-Centraal Antwerpen-Zuid Gent-Sint-Pieters Lichtervelde De Panne Rijdt niet in het weekend, stopt in juli/augustus tijdens de week in Beervelde
S 32 2350 S-trein Antwerpen (NMBS) Puurs Antwerpen-Zuid Antwerpen-Centraal Essen Rijdt alleen op werkdagen.
S 32 2550 S-trein Antwerpen (NMBS) Puurs Antwerpen-Zuid Antwerpen-Centraal EssenRoosendaal
S 34 S-trein Antwerpen (NMBS) Dendermonde Lokeren Sint-Niklaas Antwerpen-Zuid Antwerpen-Centraal Rijdt 2×/u tussen Antwerpen - Dendermonde tijdens de week, 1x/u tijdens het weekend en juli/augustus
EXP 18122/18135 Toeristentrein (NMBS) Antwerpen-Centraal Antwerpen-Zuid Sint-Niklaas Gent-Sint-Pieters Brugge Blankenberge Rijdt in juli en augustus, rijdt enkel in het weekend
EXP 18126/18136 Toeristentrein (NMBS) Antwerpen-Centraal Antwerpen-Zuid Sint-Niklaas Gent-Sint-Pieters Brugge Blankenberge Rijdt in juli en augustus, rijdt enkel in het weekend

Reizigerstellingen

De grafiek en tabel geven het gemiddeld aantal instappende reizigers weer op een week-, zater- en zondag.[4]

Tabel: aantal instappende reizigers station Antwerpen-Zuid
WeekdagZaterdagZondag
19771 73014384
19781 785168125
19791 88613367
19801 84711290
19811 99912898
19822 13712765
19832 1519876
19841 6726671
19851 4329249
19861 4126443
19879209183
19881 12610373
19891 0197874
19909548459
19918316959
19927508369
19937335846
19947593642
19957962620
19969613539
19978303518
19981 0003316
19991 0303318
20001 1601433
20011 0144421
20021 0173531
20031 1144130
20041 2744718
20051 4283644
20061 3164540
20071 4607271
2008---
20091 1826862
2010---
2011---
20121 64630-
20131 582144188
20141 928131163
20151 769257205
20161 918590516
20172 381344317
20182 594475578
20193 262164175
20201 852435409
2021---
20222 954658634
20233 338658808
20243 605835758

Aansluitend openbaar vervoer

Aan de huidige stopplaats Antwerpen-Zuid hebben de trams van de lijnen 4 en 10 een halte. Zij verzekeren een verbinding met Hoboken enerzijds en met het stadscentrum en Deurne-Noord anderzijds. Er is ook een stopplaats voor stadsbussen 13, 14 en 38 en streekbussen 180-181-182-183, 290-295 en 500. Deze bussen verbinden kernen ten zuiden van Antwerpen als Aartselaar, Boom, Hemiksem, Hoboken, Mechelen en Rumst met de Groenplaats (180-181-182-183), de stationsbuurt (13-14) of Berchem Station en het Sportpaleis (38).

Sinds 3 juni 2017 is er vlak bij het station een overstaphalte aangelegd, waar de buslijnen 290, 295 en 500 hun eindhalte hebben. Reizigers richting stadscentrum kunnen daar overstappen op tram 4 of de buslijnen 180-181-182-183 (voor de Groenplaats) of op premetrolijnen 1 en 10 of bussen 13-14 (voor de buurt Rooseveltplaats / Centraal station).