Sint (film)

Sint
Alternatieve titel(s) Saint
Saint Nick
Regie Dick Maas
Producent Dick Maas
Tom de Mol
Scenario Dick Maas
Hoofdrollen Bert Luppes
Egbert-Jan Weeber
Huub Stapel
Jaap Spijkers
Caro Lenssen
Escha Tanihatu
Muziek Dick Maas
Montage Bert Rijkelijkhuizen
Cinema­tografie Guido van Gennep
Production design Wilbert van Dorp
Productie­bedrijf Parachute Pictures
Tom de Mol Productions
Distributie Vlag van Nederland A-Film
Vlag van België Kinepolis
Première 11 november 2010
Genre horror / fantasy / komedie
Speelduur 85 minuten
Taal Nederlands
Land van herkomst Vlag van Nederland Nederland
Budget € 4,4 miljoen[1]
Opbrengst US$ 3,8 miljoen[2]
Gewonnen prijzen Gouden Film
TV Krant Filmposter Award
Kijkwijzer
Bekijk/bewerk dit op Wikidata
Bekijk/bewerk dit op Wikidata
Angst Geweld Grof taalgebruik
Officiële website
(en) IMDb-profiel
MovieMeter-profiel
(mul) TMDb-profiel
(en) AllMovie-profiel
Portaal  Portaalicoon   Film
Opname op de hoek van de Brouwersgracht en de Herengracht februari 2010. Hier werd de scène opgenomen waarbij een agent vanuit de auto schiet.

Sint is een Nederlandse horrorfilm uit 2010 die geregisseerd, geschreven en mede geproduceerd werd door Dick Maas.[3] Het verhaal is een horrorvariant op de geschiedenis achter het sinterklaasfeest.[4] De film ging zowel in Nederland als in België op 11 november 2010 in première.[5]

Verhaal

Ergens in de 15e eeuw trekt St. Niklas, een in ongenade gevallen bisschop, op zijn schimmel met een bende rovers al plunderend en moordend door de straten van allerlei plaatsen in Nederland. Wanneer hij eraan komt, roepen de mensen hun families naar binnen en barricaderen ze hun huizen. De knechten van Niklas trappen de gesloten deuren niettemin in en vermoorden sommige mensen in hun huizen. Ook klimmen ze via de schoorstenen naar binnen. Nadat Niklas en zijn handlangers op 5 december 1492 weer nietsontziend hebben toegeslagen, besluiten de bewoners van een getroffen dorp dat het afgelopen moet zijn. Zodra Niklas en zijn trawanten zich weer op hun boot bevinden, steekt de woedende menigte die volledig in brand. De verdorven bisschop en al zijn handlangers komen op gruwelijke wijze om in de vlammen.

In het jaar 2010 is, buiten de Katholieke Kerk, bijna niemand meer op de hoogte van de echte geschiedenis achter de historische misdadiger Niklas (tegenwoordig bekend als Sinterklaas) en diens handlangers. Tijdens het traditionele jaarlijkse kinderfeest vereert heel Nederland deze bisschop en zijn roversbende (Zwarte Pieten) juist als kindervrienden. De Katholieke Kerk in Nederland wil dit heel graag zo houden. Ze houdt daarom al eeuwenlang de waarheid goed verborgen, door zeer overtuigend de mythe in stand te houden over een fictieve bisschop Nicolaas van Myra, die in de 4e eeuw zou hebben geleefd en op wie het huidige feest zou teruggaan. Ook de stoomboot en de traditie van het schoen zetten hangen in feite samen met het feit dat Niklas een schoener had. Wat ook uit alle macht geheim wordt gehouden is dat Niklas in elk jaar waarin 5 december samenvalt met een volle maan uit de dood herrijst om zich met zijn bende te wreken voor hun verbranding. Dit gebeurde in 1968 voor het laatst. Er vielen honderden doden, maar dat Niklas erachter zat werd nooit bekend. Degenen die de verhalen over de herrijzende Niklas wel kennen, denken dat het om een sprookje gaat. Politieagent Goert was er in 1968 niettemin als kind getuige van hoe Niklas en zijn mannen zijn hele familie uitmoordden. Hij heeft een uitgebreid rapport over de zaak geschreven en wijst zijn chef erop dat de geschiedenis op het punt staat zich te herhalen. De aankomende sinterklaasavond valt namelijk voor het eerst in 42 jaar weer samen met een volle maan. Goert wordt echter op verlof gestuurd.

Frank gaat op 5 december verkleed als Sinterklaas op weg naar een feest om op te treden, samen met twee als Zwarte Pieten verklede vrienden. Wanneer ze hun auto even stilzetten, komt hij er op gruwelijke wijze achter dat de verhalen over de herrijzende Niklas op waarheid berusten. De verminkte ondode Niklas en zijn zwartgeblakerde trawanten hakken Franks vrienden aan stukken en hijzelf ontkomt maar ternauwernood. De politie gelooft zijn verhaal echter niet en verdenkt hem juist van de moorden, zowel die op zijn vrienden als die op zijn in haar eigen huis dood aangetroffen ex-vriendin Sophie. Zij maakte het die morgen uit met hem door middel van een sinterklaasgedicht dat Frank zelf ten overstaan van hun hele klas moest voorlezen. Naast gelegenheid had hij dus ook een motief.

Frank zit achter in een politieauto wanneer de twee agenten voorin ineens Niklas te paard over de daken zien rijden. Aan het einde van een woeste achtervolging, schiet een van de politiemannen Niklas' paard neer. Het paard valt daardoor van het dak en belandt op de politiewagen. Hierbij plet het dier de agenten. Frank kruipt ongedeerd naar buiten, maar komt daar oog in oog met Niklas en diens opgekrabbelde, weer volledig herstelde paard. Frank wordt gered doordat de plotseling opduikende Goert Niklas weet te verjagen met een vlammenwerper. Goert weet dat Niklas en zijn bende immuun zijn voor kogels, maar niet voor vuur.

Goert heeft een bootje volgeladen met explosieven om de schoener van Niklas om middernacht, wanneer de ondode bisschop en zijn knechten erop zitten, aan te vallen. Frank eist als tegenprestatie voor het repareren van de motor dat hij mee mag. Goert vertelt Frank onderweg de volledige waarheid over bisschop Niklas en diens bende. Onderweg worden ze aangehouden door een politieboot, die de explosieven op het bootje aantreft. Dan zien de agenten de boot van Niklas op de radar en varen erheen. Bij een aanval van de bende komen Frank en Goert vrij. Goert raakt wel zwaargewond, maar had toch al een zelfmoordaanval gepland en wil die alsnog uitvoeren. Frank weerhoudt hem daarvan en volgt Goerts aanwijzingen op om de ontsteking van de explosieven te installeren. Terwijl het tijdmechanisme afloopt en het moment van ontploffing nadert, verschijnen er opnieuw agenten die Frank willen arresteren. Goert leidt net lang genoeg hun aandacht af om Frank in staat te stellen het bootje met de explosieven op de schoener af te sturen. Het schip ontploft. Dit is tevens Goerts laatste daad; hij overlijdt aan zijn verwondingen.

De politie constateert zelf ook dat Niklas en zijn mannen de moordenaars zijn. Frank krijgt in besloten kring de eer die hem voor zijn daden toekomt. Hem wordt niettemin nadrukkelijk verzocht de ware toedracht van de gebeurtenissen niet naar buiten te brengen. Het feit dat Niklas en zijn bende achter de moorden zat, wordt weer in de doofpot gestopt. Kranten en journaals berichten wel over de sterfgevallen maar geven bizarre ongevallen op als de oorzaken. Terwijl Frank in een ziekenhuisbed ligt te herstellen wordt hij door zijn klasgenoot Lisa opgezocht en verleid. Frank vertelt Lisa dat hij haar ooit nog weleens zal vertellen wat er echt is gebeurd, of dat ze het anders zelf wel zal merken als het weer volle maan is op 5 december 2033.

Rolverdeling

acteur personage
Huub Stapel St. Niklas
Egbert-Jan Weeber Frank
Caro Lenssen Lisa
Bert Lippes Goert Hoekstra
Jaap Spijkers politiechef
Ben Ramakers Van Dijk
Escha Tanihatu Sophie
Cynthia Abma moeder van Lisa
Barbara Sarafian moeder van Frank
Joey van der Velden Hanco
Jim Deddes Sander
Madelief Blanken Natasha
Julian Maas Timmie
Peter Bolhuis waterpolitieman 1
Casper Gimbrère waterpolitieman 2
Geert Lageveen waterpolitieman 3
Kees Boot rechercheur 1
Bob Schwarze rechercheur 2
Frederik Blom politieman 1
Sjoerd Dragtsma politieman 2
Jörgen Scholtens politieman 3
Hein van der Heijden bewaker ziekenhuis
Lien Van de Kelder verpleegster
Wil van der Meer leraar
Fred Goessens barman
Rene van Asten burgemeester Amsterdam
Jens Koopman dief
Huug van Tienhoven dorpshoofd
Niels van den Berg jonge Goert
Rinus van de Giessen vader van Goert
Esther de Koning moeder van Goert
Levi Meijer broertje van Goert
Chrissy Meijer zusje van Goert 1
Noa Roest zusje van Goert 2

Achtergrond

De film werd geregisseerd, geschreven en mede geproduceerd door Dick Maas, voor de productie werd hij bijgestaan door Tom de Mol namens productiebedrijf Tom de Mol Productions.[3] Daarnaast verzorgde Maas ook de muziek voor de film.[3] De opnames van de film gingen halverwege februari 2010 van start, er werd hoofdzakelijk gefilmd in Amsterdam.[1] Enkele delen van de dakscène, waarin Niklas’ paard in volle galop tussen de schoorstenen door raast, werden opgenomen in de Universiteitskliniek voor Paarden van de faculteit Diergeneeskunde van de Universiteit Utrecht met een loopband voor bewegingsonderzoek bij sportpaarden. Daarnaast werden voor de flashbackscène, die zich moet afspelen in 1492, opnames gemaakt in het middeleeuwse gedeelte van het Archeon.[6] De film kostte 4,4 miljoen euro om te maken.[1] Hoofdrollen in de film waren onder anderen weggelegd voor Huub Stapel, Egbert-Jan Weeber en Caro Lenssen.[7][8]

Controverse

Filmposter

De film leidde voor de première al tot enige beroering, vooral vanwege de filmposter.[9] De film zelf is niet toegankelijk voor kinderen, maar ouderorganisatie Ouders & Coo pleitte ervoor dat de poster niet op straat of in de hal van een bioscoop te zien mocht zijn omdat deze te eng voor kinderen zou zijn. Op de poster staat namelijk het silhouet van een grimmige Sinterklaas met een monsterlijk gezicht, wat schadelijk gevonden werd voor kleine kinderen.[10][11] De organisatie riep zelfs ouders op om bioscopen te gaan boycotten waar de film gedraaid zou worden.[12][13] Ook collega-regisseur Johan Nijenhuis maakte in de media uitgebreid bezwaar tegen de poster.[14]

Wegens de hoeveelheid klachten werd door de Reclame Code Commissie een onderzoek gestart of de poster in het openbaar mocht blijven hangen.[15] De commissie kwam op 22 oktober 2010 tot de conclusie dat de poster niet de grens van het ontoelaatbare overschreed. Dit kwam mede omdat de poster zo donker is dat het gezicht niet goed te zien is.[15] Nijenhuis ging tegen de uitspraak in beroep, het college van beroep besloot echter op 5 november 2010 bij de eerdere uitspraak van de Reclame Code Commissie te blijven.[16]

De poster werd, ondanks de eerdere commotie, op 4 januari 2011 in de Amsterdamse bioscoop Pathé City bekroond met de TV Krant Filmposter Award.[17] Regisseur Maas nam zelf de prijs in ontvangst. Er werden 58.367 stemmen uitgebracht tijdens deze verkiezing van de mooiste poster van 2010. Daarvan was bijna 10% voor de poster van Sint.[18]

Italië

De film zorgde voor de nodige kritiek en verontwaardiging in de Italiaanse stad Bari, waar Sint Nicolaas in de basiliek begraven ligt. Burgemeester van het dorp vond dat Nederland zijn excuses aan moest bieden, omdat de film godslasterend zou zijn.[19]

Zwarte Piet

De film werd gemaakt ten tijden dat de oorspronkelijke Zwarte Pieten nog gangbaar waren, voordat de heropleving kwam van het Zwartepietendebat. RTL Nederland had de uitzendrechten van de film en zond hem van 2012 tot en met 2015 vier keer uit op een van hun televisiezenders.[20] Door het aanhoudende Zwartepietendebat besloot RTL de licentie van de film niet te verlengen, omdat zij een zogeheten Schoorsteenpieten-beleid hadden ingevoerd.[21] Talpa Network nam datzelfde jaar de uitzendrechten over.[22] In de Verenigde Staten werd in 2024 een disclaimer aan de film toegevoegd waarin staat dat de film culturele stereotypen bevat die niet overeenkomen met de hedendaagse maatstaven.[23]

Release en ontvangst

Op 7 april 2010 werd de eerste teaser trailer van de film uitgebracht,[24] deze werd op 22 september 2010 opgevolgd door een volledige trailer.[25] Sint werd vervolgens op 11 november 2010 door distributeur A-Film in de Nederlandse bioscopen uitgebracht en door Kinepolis in de Belgische bioscopen.[5] De film werd door het publiek positief ontvangen. Zo werd de film op 15 november 2010, vier dagen na de première, al bekroond met een Gouden Film voor het behalen van 100.000 bioscoopbezoekers.[26] Daarnaast was er veel internationale belangstelling voor de film: Sint werd aan ruim dertig landen verkocht, waaronder de Verenigde Staten, Mexico, Engeland en Spanje.[27][28][29]

Trivia

  • In de film worden beelden gebruikt van de door Dick Maas geschreven Flodder-aflevering Heerlijk avondje. Hierin zijn Coen van Vrijberghe de Coningh en Stefan de Walle te zien als Zwarte Piet en Lou Landré als Sinterklaas. Van Vrijberghe de Coningh nam voor de tv-serie de rol van Johnnie Flodder over van Huub Stapel, die de rol vertolkte in de eerste films (die net als Sint geregisseerd werden door Maas).