San Leone (wijk)
San Leone is een wijk in de stad Agrigento op het Italiaanse eiland Sicilië. San Leone is de badplaats van Agrigento. Het ligt aan de monding van de gelijknamige rivier San Leone, die ook de Akragas genoemd wordt. De rivier stroomt vanuit de bovenstad doorheen de Vallei der Tempels naar de Middellandse Zee. De haven aan de monding is verdwenen.
Namen
De naam San Leone is afgeleid van paus Leo II, die heilig werd verklaard in de Roomse Kerk en een Siciliaan was.[1] De naam in het Siciliaans dialect is Santuli of ook Salleô.
Historiek
De oorsprong is een haven in de Griekse Oudheid. Agrigento heette Akragas bij de Grieken. Akragas was een nevenkolonie van de Griekse kolonisten in Gela.[2] De haven maakte de commerciële en militaire verbinding met andere steden aan de zuidkust van Sicilië en met Malta.
De haveninfrastructuur lag aan en rond de monding van de San Leone. De haven bleef in gebruik in de Romeinse Tijd, de Byzantijnse Tijd en tijdens het emiraat Sicilië van de Arabieren. Nadien verdwenen de havensteigers onder het waterpeil.
Reeds in de Byzantijnse tijd stichtten monniken een orthodox klooster in de haven. Het klooster was gewijd aan de Maagd Maria. Dit valt op te maken uit het heiligenleven van bisschop Gregorius II dat opgetekend is door Leontius in de San Saba abdij in Rome. San Leone werd in de late middeleeuwen interessant om zijn versterkt klooster. De monniken ontgonnen de kustplaats. De havenactiviteiten verschoven noordwaarts naar Porto Empedocle.
In de 16e eeuw beschreef Tommaso Fazello hoe vierkante steenblokken onder zeeniveau lagen voor het strand van San Leone. Het waren ruïnes uit de voormalige haven. San Leone was een klein vissersdorp geworden. Het was regelmatig het voorwerp van pirateninvallen. Een uitkijktoren moest de vissers hiervoor waarschuwen, zoals opgetrokken tijdens het bestuur van keizer Karel V.
In de 18e eeuw bouwde Lorenzo Gioeni d’Aragona, bisschop van Agrigento, een residentie in San Lorenzo. Tevens liet hij de pier van Porto Empedocle aanleggen met stenen van de Tempel van Zeus Olympus. Porto Empedocle nam zo als haven aan belang toe. Nog later, in de 19e eeuw, beschreef Toniazzo hoe brokken van havengebouwen soms bij eb boven het waterpeil uitstaken. Anders niet meer.
Na de Tweede Wereldoorlog nam de bevolking in San Leone toe. Het toerisme speelde een grote rol. San Leone biedt een kilometerslang zandstrand.[3] Tienduizenden toeristen streken neer in een stadswijk die slechts enkele duizenden inwoners telt.
Archeologisch
Systematisch archeologisch onderzoek vond plaats in 1903, 1920 en 1955. De volgende vondsten zijn vermeldenswaard: een sarcofaag uit de Griekse Tijd, Laat-Romeinse amforen en andere gebruiksvoorwerpen, alsook pakhuizen uit de Arabische Tijd. In een van de pakhuizen werd een muntschat aangetroffen; de munten toonden afbeeldingen van verschillende kaliefen. De munten bestrijken de periode van 699-700 (het 80e jaar na de Hidjra) tot 827-828 (het 212e jaar na de Hidjra).[4]
- ↑ (it) San Leone. Summer in Italy. Italy Travel Guide (2025).
- ↑ (en) Smith, William, Agrigentum (Perseus). Dictionary of Greek and Roman Geography. Tufts University (1854).
- ↑ (fr) Calogero, Ignazio, Plage de San Leone (Viale delle Dune). La Sicilia in Rete (2020).
- ↑ (it) Bella, di, Elio, L’affascinante storia di San Leone, il lido di Agrigento. Agrigento Ieri e Oggi (2014).