Roger Housen

Kolonel Roger Housen
Kolonel Roger Housen (links) bij een herdenkingsdienst in 2015

Roger Housen (21 december 1960) is een Belgisch defensie-expert en voormalig legerkolonel bij de Belgische infanterie. Hij voerde missies uit in het voormalige Joegoslavië, Afghanistan en Centraal-Afrika; En was strateeg bij de Belgische Defensie en de NAVO in de Verenigde Staten.

Housen groeide op in Bree. Hij volgde de richting Wetenschappelijke A in het college en begon in 1978 zijn militaire opleiding in Elsenborn. Hij behaalde het diploma Licentiaat sociale en militaire wetenschappen aan de Koninklijke Militaire School in Brussel en koos voor een carrière bij de infanterie. In 1983 verhuisde onderluitenant Housen met zijn kersverse vrouw naar het Duitse Soest om er te dienen bij de Belgische Strijdkrachten in Duitsland (BSD).^[1] Tijdens manoeuvre-oefeningen aan de grens van het toenmalige Oost- en West-Duitsland, met aan de andere zijde het in grote getale aanwezige Oostduitse Nationale Volksarmee, maakte hij kennis met de spanningen van de Koude Oorlog. Housen werd inlichtingenofficier van een gevechtseenheid, later operatieofficier, en compagniecommandant van het 5e Linie, een infanterie-eenheid van 175 soldaten. Hij maakte van nabij de val van het Ijzeren Gordijn in 1989 mee. Dat jaar verhuisde hij met zijn vrouw en pasgeboren dochter naar de kazerne van Leopoldsburg, waar hij korpscommandant van het Bataljon Bevrijding - 5 Linie werd.

In 1993 en 1994 tijdens de oorlog in Joegoslavië diende kapitein Housen gedurende een jaar als nummer twee onder eerst een Belgische en vervolgens Russische generaal in de oostelijke sector van de Blauwhelmen in Kroatië.^[2] Hij kreeg er onder meer te maken met bedreigingen door de Servische commandant Arkan en zijn militie Arkan Tijgers, die hun regionale hoofdkwartier in hetzelfde dorp als de die van de Verenigde Naties hadden. In andere conflicten nam een scherpschutter hem en een collega onder vuur nabij een oude elektriciteitscentrale en hield een Serviër gedurende zeven uren een kalasjnikov-aanvalsgeweer tegen zijn hoofd.^[3] Net voor hij naar Kroatië vertrok, had hij zijn opleiding tot majoor afgerond.

Als eerste Belg ooit studeerde Housen vanaf juni 2001 gedurende een jaar aan het National War College in de Verenigde Staten, waar hij een diploma Master in National Security Strategy behaalde. Generaal David Petraeus was een van zijn lesgevers. Tijdens de terreuraanslagen van 11 september was hij in het College-gebouw aanwezig, op één kilometer van het Pentagon waar een gekaapte passagiersvliegtuig op neerstortte. Met een groep studenten ging hij ter plaatse hulp bieden. Twee dagen later diende hij aan het College een werkstuk in, getiteld "Strategie om het terrorisme te verslaan", die hoog aangeschreven bij de Amerikaanse Nationale Veiligheidsraad terechtkwam. De Raad nam hem op in een werkgroep die het klankbord was voor de plannen van de Amerikaanse regering als antwoord op de 9/11-terreuraanslagen. Die plannen hebben geleid tot de Amerikaanse inval in Afghanistan in oktober 2001. In 2003 en 2004 trok Housen zelf naar het Aziatische land als commandant van een gevechtseenheid uit de kazerne van Leopoldsburg. Hij leidde er een militair project om de grondwettelijke processen in goede banen te leiden. Housen stond gedurende 6 weken in de hoofdstad Kabul mee in voor de veiligheid van vijftienhonderd lokale volksvertegenwoordigers - ministers, clan-oudsten, krijgsheren en religieuze leiders - die in grote tenten onderhandelden over een nieuwe democratische grondwet.^[4]

Verder was Housen actief in Centraal-Afrika zoals Congo en volgde hij nog verschillende bijkomende opleidingen, onder meer aan de National Defense University in Washington D.C., aan het NATO Defense College in Rome en het ULB in Brussel, waar hij het diploma Master en Sciences Politiques behaalde.^[5][6]

Housen was tussen 2009 en 2012 in België hoofd van de Task Force Structuren en Ambitieniveau (TFSA), belast met de uitwerking en implementatie van het plan De Voltooiing van de Transformatie. Vanaf 2011 was hij hoofd van de divisie Defence Development binnen het stafdepartement Strategie.^[7] Van 2014 tot 2016 werkte hij mee aan de langetermijnplanning van de NAVO, als stafofficier in hun hoofdkwartier in de Verenigde Staten.^[8] In 2017 ging kolonel-stafbrevethouder Housen op 56-jarige leeftijd verplicht bij het leger op pensioen. Hij werd gastmedewerker van de Amerikaanse denktank Institute for National Strategic Studies en strategisch consulent bij de Belgische militaire vakbond ACMP-CGPM.^[9][10]

Housen kloeg tijdens en na zijn militaire carrière regelmatig in de media de afbouw van het Belgisch leger aan, wat hem niet in dank werd afgenomen door politici, zoals defensieminister André Flahaut.^[11][12] Op 18 mei 2017 organiseerde de kolonel op rust met enkele andere militairen een vakbondsactie. Met twee legertrucks trokken ze richting de Kennedytunnel en het viaduct van Vilvoorde om er protest-spandoeken tegen de besparingen bij het leger op te hangen. Door ongelukkige omstandigheden vielen hun voertuigen stil in de Kennedytunnel, met een gigantische file en een ongeval met drie vrachtwagens (enkel blikschade) tot gevolg. Het Antwerpse parket vervolgde de actievoerders voor kwaadwillige verkeersbelemmering en bendevorming. In eerste aanleg werden ze veroordeeld tot celstraffen van zes maanden en 4.000 euro boete, beiden met uitstel, maar in 2020 sprak het Hof van Beroep hen volledig vrij.^[13]

Zowel internationale militaire instituten als de media doen vaak een beroep op zijn kennis van zaken.^[14] Op vraag van hertog Leopold van Arenberg verzorgde Housen de interviews met Amerikaanse veteranen uit Afghanistan en Irak, waarmee de Amerikaanse schrijver en Vietnamoorlog-veteraan Ron Farina een reeks van drie boeken over hun leven schreef, uitgebracht in 2022 en 2024. Twee boeken van zijn eigen hand zijn Geen vrede zonder wapens (2024) en Schemeroorlog (2026). Sinds de Russische invasie van Oekraïne in 2022 is Housen vaak als expert in Russische oorlogstaktiek te gast bij actua-programma's van Vlaamse tv-zenders en schrijft hij opiniestukken voor het weekblad Knack en de krant De Morgen.^[15][16]

Eind 2025 was hij gedurende twee afleveringen kandidaat in de televisiequiz De Slimste Mens ter Wereld op Play.

• (en) housen, roger, Roger Housen - Independent Researcher. independent.academia.edu.