Pieter Wagenaar Hummelinck

Pieter Wagenaar Hummelinck
Persoonlijke gegevens
Volledige naam Pieter Wagenaar Hummelinck
Geboortedatum 13 januari 1907
Geboorteplaats Vlaardingen
Overlijdensdatum 30 maart 2003
Overlijdensplaats Dieren
Nationaliteit Vlag van Nederland Nederland
Beroep Bioloog en natuuronderzoeker
Academische achtergrond
Opleiding Biologie
Alma mater Rijksuniversiteit Utrecht
Proefschrift Studies on the Fauna of Curaçao, Aruba, Bonaire and the Venezuelan Islands (1940) [1]
Wetenschappelijk werk
Vakgebied(en) Zoölogie (malacologie), botanie, archeologie, geologie
Portaal  Portaalicoon   Biologie

Pieter Wagenaar Hummelinck (Vlaardingen, 13 januari 1907 - Dieren, 30 maart 2003) was een Nederlandse bioloog. Hummelinck stond bekend om zijn werk als malacoloog en natuuronderzoeker. Zijn brede wetenschappelijke belangstelling was gericht op een grote verscheidenheid van organismen, in het bijzonder de flora en fauna van het Caraïbisch gebied. Zijn onderzoekswerk heeft een belangrijke bijdrage geleverd aan de ontwikkeling van de wetenschappelijke interesse in de flora en fauna van de Nederlandse Caraïbische eilanden.

Levensloop

Hummelinck werd op 13 januari 1907 geboren in Vlaardingen als zoon van Marius Gerrit Wagenaar Hummelinck en Maria Elisabeth van Dusseldorp.[2][3] Zijn vader was directeur van N.V. Hollandia, een Vlaardingse zuivelfabriek opgericht door Hummelincks grootvader.[4][5]

Al op jonge leeftijd ontwikkelde Hummelinck een grote interesse in de natuur. In 1923 publiceerde hij zijn eerste artikel over zeldzame vondsten op het strand bij Kijkduin. Hij beschreef hierin onder andere diverse mollusken die hij daar aantrof.[6]

Hummelinck studeerde biologie aan de Rijksuniversiteit Utrecht, waar hij in 1935 cum laude afstudeerde en in 1940 promoveerde.[2][7] Zijn promotieonderzoek richtte zich op de zoogdieren, hagedissen en mollusken van Aruba, Bonaire en Curaçao (de ABC-eilanden) en de Venezolaanse eilanden. In 1940 verdedigde hij zijn proefschrift Studies on the Fauna of Curaçao, Aruba, Bonaire and the Venezuelan Islands ter verkrijging van de graad van doctor in de wis- en natuurkunde aan de Rijksuniversiteit Utrecht.[1]

Hummelinck was werkzaam op het zoölogisch laboratorium van de Rijksuniversiteit Utrecht. Hoewel hij vooral bekendheid verwierf als malacoloog, vanwege zijn onderzoek naar mollusken, omvatte zijn werk ook studies naar andere dier- en plantensoorten. In zijn onderzoek stond het Caraïbisch gebied centraal. Gedurende tientallen jaren leidde of vergezelde Hummelinck expedities in dit gebied. Zijn interesse was bijzonder breed en de onderzoeksreizen beperkten zich daarom niet tot één soort of groep. Zijn werk resulteerde in een uitgebreide verzameling van zoölogisch en botanisch materiaal, afkomstig van tientallen eilanden en kustgebieden in het Caraïbisch gebied. Het materiaal werd ondergebracht bij het Instituut voor Taxonomische Zoölogie aan de Rijksuniversiteit Utrecht, een instelling die werd opgericht naar aanleiding van Hummelincks verzamelreizen.[2][8]

Na zijn pensionering in 1972 zette Hummelinck zijn onderzoek voort en bleef hij wetenschappelijke publicaties verzorgen. Zijn werk wordt nog steeds onderzocht door wetenschappers over de hele wereld.[2]

Hummelinck overleed op 30 maart 2003 te Dieren. Hij werd 96 jaar oud.

Nederlandse Caraïbische eilanden

Hummelincks onderzoek richtte zich in het bijzonder op de flora en fauna van de Nederlandse Caraïbische eilanden.[2] Hij was een pionier in het onderzoeken, inventariseren, classificeren en beschrijven van uiteenlopende inheemse dier- en plantensoorten van de ABC-eilanden. Zijn werk heeft een belangrijke bijdrage geleverd aan de ontwikkeling van de natuurwetenschappelijke kennis over de Nederlandse Caraïbische eilanden en Suriname.[9]

In 1925 reisde Hummelinck voor de eerste maal naar het Caraïbisch gebied, waar hij onderzoek deed in Florida, Cuba en Jamaica. Een tweede reis volgde in 1930, toen hij het toenmalige Nederlands West-Indië aandeed voor een geologische expeditie.[2] Tijdens deze studiereis, georganiseerd door professor Rutten, ontstond Hummelincks voorliefde voor de ABC-eilanden. In 1936 en 1937 bezocht hij nogmaals deze eilanden, met een uitstap naar de Venezolaanse eilanden en het aangrenzende vasteland.[1] Deze regio werd de kern van zijn wetenschappelijke werk: tussen 1930 en 1973 maakte hij negen expedities naar het gebied om materiaal te verzamelen.[2]

In 1945 richtte Hummelinck de Natuurwetenschappelijke Studiekring voor Suriname en de Nederlandse Antillen (NSSNA) op, een onderzoeks‑ en publicatieorganisatie die zich richtte op de natuurwetenschappen in Suriname en de (toenmalige) Nederlandse Antillen.[2][7] De NSSNA publiceerde onder andere de reeks Uitgaven van de Stichting Natuurwetenschappelijke Studiekring voor Suriname en de Nederlandse Antillen (1951-1989) en droeg op deze manier bij aan de uitbreiding en de verspreiding van de natuurwetenschappelijke kennis over Suriname en de Nederlandse Caraïbische eilanden.

Daarnaast werd op initiatief van enkele medewerkers van de NSSNA, waaronder Hummelinck, in 1948 de Natuurwetenschappelijke Werkgroep Nederlandse Antillen opgericht.[7][10] Deze werkgroep beoogde de kennis over de natuur van de Nederlandse Caraïbische eilanden uit te breiden en bredere belangstelling aan te wakkeren in de natuur van deze eilanden. De werkgroep richtte zich op andere vakgebieden die in de regel niet door de Uitgaven van de NSSNA werden bestreken.[9]

Hummelinck was ook nauw betrokken bij de oprichting van CARMABI, de Caribbean Research and Management of Biodiversity Foundation (voorheen: Caribbean Marine Biological Institute), op Curaçao.[7] De eerste plannen voor een Curaçaos onderzoeksstation werden in 1948 gepresenteerd, wat uiteindelijk leidde tot de oprichting van CARMABI in 1955.[9][11] Tegenwoordig is CARMABI een internationaal erkend kenniscentrum voor tropisch natuuronderzoek in het Caraïbisch gebied, dat zich bezighoudt met natuurbescherming, educatie en wetenschappelijk onderzoek.[12]

Eponiemen

Diverse diersoorten zijn naar Hummelinck vernoemd, waaronder:[13][14]

Mollusken:

Andere diersoorten:

Bibliografie

Hummelinck's brede interesse wordt weerspiegeld in zijn wetenschappelijke bijdragen, waarvan hij er in totaal meer dan 180 publiceerde.[2]

Enkele van Hummelincks publicaties in de Studies on the Fauna of Curaçao and other Caribbean Islands zijn:

Enkele van Hummelincks publicaties in de (Nieuwe) West-Indische Gids zijn:

Enkele andere publicaties van Hummelinck zijn:

Dit artikel is uitgegeven door Wikipedia. De tekst is beschikbaar onder Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0, tenzij anders vermeld. Voor de mediabestanden kunnen aanvullende voorwaarden gelden.