Nederlandse Stichting voor het Dove en Slechthorende Kind

NSDSK
Nederlandse Stichting voor het Dove en Slechthorende Kind
Het hoofdkantoor van de NSDSK in Amsterdam
Locatie
Land	Nederland
Activiteiten en ideologie
Doel	Het signaleren, diagnosticeren en behandelen van doofheid/slechthorendheid of een taalontwikkelingsstoornis bij jonge kinderen.
Status en tijdlijn
Opgericht	9 juli 1953
Organisatiestructuur
Rechtsvorm	stichting
Lid van	Deelkracht
Links
http://www.nsdsk.nl/

De Nederlandse Stichting voor het Dove en Slechthorende Kind, afgekort tot NSDSK, is een zorgaanbieder en kennisinstelling die op 9 juli 1953 is opgericht in Amsterdam. De NSDSK verzorgt behandeling ten behoeve van kinderen die doof of slechthorend zijn en/of een taalontwikkelingsstoornis (TOS) hebben.

De NSDSK bestaat uit vier afdelingen: Vroegbehandeling, Audiologisch Centrum Holland Noord, Onderzoek en Ontwikkeling en Vroegtijdige Onderkenning Gehoorstoornissen. Het Audiologisch Centrum Holland Noord (ACHN) in Alkmaar diagnosticeert en zorgt voor gehoorrevalidatie bij kinderen en volwassen. De onderzoeksafdeling van de NSDSK verricht praktijkgericht wetenschappelijk onderzoek naar auditieve en communicatieve beperkingen. De afdeling zet zich tevens in voor het ontwikkelen van behandelmethoden en het meten van de effecten hiervan.

NSDSK werkt samen met de jeugdgezondheidszorg (JGZ) op het gebied van de neonatale gehoorscreening.^[1] NSDSK ontwikkelde daartoe de software voor screening en het administratiesysteem - het neonatale gehoorscreeningsinformatiesysteem (CANG/NIS) - maar werd ook verantwoordelijk voor het opleiden van de medewerkers om de screening uit te voeren. De gegevens uit de screening wordt na toestemming van ouders doorgegeven door het audiologisch centrum aan NSDSK, zij houden de diagnostische database voor Nederland bij.^[2]

NSDSK heeft op vier locaties een behandelgroep voor dove en slechthorende peuters van anderhalf tot vier jaar oud: De Knipoog zit Amsterdam Zuid (de Pijp) en Zuidoost, Alkmaar en Haarlem. Voor TOS-peuters heeft zij behandelgroep De Ster op 22 locaties zitten. Sinds 2017 is behandelgroep De Zon van start gegaan, voor kinderen met een fonologische stoornis. Op locaties in Hoofddorp en Landsmeer worden kinderen met ernstige spraakproblemen geholpen.^[3]

In 1981 voerde de NDSDK het KOMVA-project^[4] uit in samenwerking met de Universiteit van Amsterdam, de eerste landelijke inventarisatie van gebaren met als doel een gebarenwoordenboek op te kunnen stellen. Aan de hand van 2000 woorden zijn gebaren gevraagd aan groepen dove mensen in de vijf regio's. Dat leverde uiteindelijk 15.000 gebaren op video op. Niet alleen regionale verschillen werden gevonden, maar ook veel verschillen tussen oudere en jongere gebarengebruikers.

In samenwerking met de Bascule, een academisch centrum voor kinder- en jeugdpsychiatrie, mocht de NDSDK van 2015 tot 2019 de opleiding tot GZ-psycholoog aanbieden. In samenwerking met het Universitair Audiologisch Centrum (VUmc) biedt het ACHN van de NSDSK een vierjarige opleiding tot klinisch fysicus-audioloog aan.^[5] Daarnaast heeft de NSDSK een Academie waar opleidingen en trainingen voor professionals en ouders/verzorgenden van cliënten worden aangeboden. Ook het opleiden en (her)autoriseren van neonatale gehoorscreeners loopt via de NSDSK Academie.^[6]

Net als Kentalis en Auris is de NSDSK een door ZonMw erkende expertiseorganisatie op het gebied van auditieve en communicatieve beperkingen. Sinds 2020 werken de drie organisaties samen onder de naam Deelkracht, waar ook andere organisaties die actief zijn in de sector zich bij aangesloten hebben. De samenwerking bestaat uit verschillende deelprogramma's: doof/slechthorend, taalontwikkelingsstoornis, doofblindheid en communicatief meervoudige beperking.^[7]

Per 1 september 2024 is prof. dr. Evelien Dirks benoemd tot bijzonder hoogleraar Early Development and Intervention in Deaf and Hard of Hearing Children aan Tilburg University. De leerstoel is ingesteld en gefinancierd door de NSDSK en is ingebed bij Tranzo, het wetenschappelijk centrum voor zorg en welzijn van de Tilburg School of Social and Behavioral Sciences.^[8]

De bijzondere leerstoel richt zich op het stimuleren van de zorg aan jonge dove en slechthorende kinderen en het systeem waarin zij opgroeien. Dit gebeurt door wetenschappelijke kennis te vergroten over hun ontwikkeling en over de effectiviteit van interventies. Daarnaast draagt de leerstoel bij aan een bredere bekendheid en kennis van de doelgroep, onder meer bij professionals die met jonge kinderen werken, zoals in de Jeugdgezondheidszorg en in kinderdagverblijven.^[8]

Volgens Dirks is de vroege ontwikkeling van dove en slechthorende kinderen cruciaal voor hun latere groei en deelname aan de samenleving. De interactie tussen ouder en kind speelt hierbij een centrale rol. Interventies die zich richten op het gehele systeem rond het kind zijn volgens haar het meest effectief wanneer ze vroeg worden ingezet.^[8] Haar oratie vond plaats 10 oktober 2025 en ging vooraf aan een symposium genaamd 'Vroeg gezien, beter begrepen.' over effectieve zorg voor dove en slechthorende kinderen.^[9]

Onderstaande overzicht publicaties is niet volledig.

• 1988 - Notatiesysteem voor Nederlandse gebaren, KOMVA, Stroombergen, M., Schermer, G.M., gepubliceerd door NSDSK (Amsterdam)
• 1993 - Gevoelsgebaren uit de Nederlandse Gebarentaal, KOMVA, R. Harder, G.M. Schermer, gepubliceerd door NSDSK en Van Tricht.
• 2006 - Landelijke implementatie neonatale gehoorscreening, Kauffman-de Boer MA, Uilenburg N, Schuitema T, Vinks E, Brink van den G, Ploeg van der CPB, Hille E, Verkerk PH., gepubliceerd door NSDSK (Amsterdam)

• Website NSDSK