Munkebo
| Plaats in Denemarken | |||
|---|---|---|---|
![]() | |||
| Situering | |||
| Regio | Zuid-Denemarken | ||
| Gemeente | Kerteminde | ||
| Coördinaten | 55° 27′ NB, 10° 33′ OL | ||
| Algemeen | |||
| Inwoners (2008) |
5480[1] | ||
| Foto's | |||
![]() | |||
| |||
Munkebo is een plaats en voormalige gemeente in de Deense regio Zuid-Denemarken, gemeente Kerteminde. De plaats telt 5480 inwoners (2008).
De oppervlakte van de gemeente bedroeg 19,28 km². In 2007 ging de gemeente op in gemeente Kerteminde.
Geschiedenis
In de ijzertijd ontstonden er drie woonplaatsen in Stenby, Garup en Dalby. Overigens is onduidelijk of het echt om nederzettingen ging of slechts om een individuele boerderij.
Vikingperiode
In de Vikingtijd (800-1050 n.Chr) ontstond Munkebo als vaste nederzetting. De naam is afkomstig van de woorden 'munkenes boder' en verwijst naar de rij kleine huizen langs de weg bij het fjord.
Bij Snekkeled was er in het fjord een paalversperring aangebracht om te voorkomen dat vijandelijke schepen eenvoudig konden aanmeren. Deze versperring is tot begin 13e eeuw gebruikt. Het geeft in ieder geval aan dat er al vroeg sprake was van een nederzetting en een haven die kennelijk beschermd moesten worden tegen Noorse Vikingen en tegen de Wenden.
Middeleeuwen
Vanwege de gunstige en veilige ligging van Munkebo werd het dorp gebruikt door kooplieden uit Odense om hun waren te verschepen. Ook de kloosters uit Odense stelden belang in Munkebo: het was er veilig en het bood goede kansen voor de visserij. Vanaf 1100 hielden de monniken zich in Munkebo actief bezig met de visserij en het was in die tijd dat door hen het eerste (houten) kerkje werd gebouwd. Zij zouden tot aan de reformatie in 1536 de bediening van de kerk verzorgen. Het merendeel van de boerderijen was tevens in bezit van de Odenser kerken, ook nog na de reformatie.
Munkebo kende tot 1578 tevens een rechtbank. Hier mochten doodstraffen worden uitgesproken en op het eilandje Galgeholm was een galg geplaats.
De positie van Munkebo verslechterde aan het eind van de middeleeuwen. De koopvaardijschepen werden steeds groter en de haven van Munkbo was onvoldoende diep om deze schepen te kunnen ontvangen. Ook kreeg Munkebo concurrentie van het handelsstadje Kerteminde dat zich aan het begin van het fjord ontwikkelde. Het hielp ook niet dat Kerteminde een vaste brug over de fjordopening bouwde, waardoor veel zeilschepen niet langer konden doorvaren naar Munkebo.
Oorlog met Zweden
In 1657 raakte Denemarken in oorlog met Zweden. Het eiland Funen werd door de Zweden bezet. In 1659 landde een Deens leger bij Kerteminde en verjoeg de Zweden richting Nyborg, maar de Zweden kwamen begin november aan in Munkebo en plunderden de plaats. Toen een Deens leger naderde, trokken de Zweden zich terug in de Sterrenschans, maar uiteindelijk verlieten ze op 9 november Munkebo. Het dorp had flink geleden onder de oorlogshandelingen en moest nu ook nog eens een Deens leger van circa 1000 man van voedsel voorzien. Een strenge winter en een tyfusepidemie maakten de situatie nog erger.
Inpoldering
In de 19e eeuw werd begonnen met de inpoldering van delen van het fjord tussen Munkebo en Dræby. De oorlogen met Duitsland echter stopten de uitvoering van nieuwe inpolderingen, omdat het ministerie het drassige land geschikter achtte als verdedigingslinie dan een net polderlandschap.
20e eeuw
In 1900 kreeg Munkebo een aansluiting op het spoorwegnet. In het dorp Dræby werd een station geopend dat mede werd gefinancierd door de parochie van Munkebo.[2]
De inwoners van Munkebo leefden vooral van de landbouw en visserij. Ook werkte men in de industrie van Odense en Kerteminde.
De twee wereldoorlogen hadden weinig invloed op het dorp. Wel had de visserij last van de oorlogshandelingen op zee.
In 1959 werd in Munkebo de scheepswerf Lindøværft geopend.[3]
- (da) Munkebos tidlige historie. Munkebo.dk. Gearchiveerd op 30 augustus 2024.
- ↑ Statbank.dk, tabel BEF44: inwoneraantal op 1 januari 2008 (volgens definitie stedelijk gebied)
- ↑ (da) Svend Ove Edvardsen, Kampen om Dræby Station (2014). Gearchiveerd op 11 juni 2024.
- ↑ (da) Lindø Industripark i Munkebo | Industri i stor skala. VisitKerteminde. Gearchiveerd op 12 mei 2025. Geraadpleegd op 2 november 2025.

