Mor Sharbel-kerk
| Mor Sharbel-kerk ܥܕܬܐ ܕܡܪ ܫܪܒܝܠ | ||||
|---|---|---|---|---|
 | ||||
De Mor Sharbel-kerk in Midyat | ||||
| Locatie | ||||
| Plaats | Midyat | |||
| Gewijd aan | St. Sharbel | |||
| Status en tijdlijn | ||||
| Gebouwd in | 1954–1956 | |||
| Bouwkundige informatie | ||||
| Bouwmateriaal | Kalksteen | |||
| ||||
De Mor Sharbel-kerk (Syrisch: ܥܕܬܐ ܕܡܪ ܫܪܒܝܠ, Idto d-Mor Sharbel) is een Syrisch-orthodoxe kerk in Midyat, gelegen in de regio Tur Abdin in Turkije. De kerk werd in de jaren 1950 gebouwd ter nagedachtenis aan het verwoeste Mor Sharbel-klooster, dat aan de noordzijde van Midyat stond en waarvan de monniken tijdens de massamoorden op de Arameeërs in 1915 omkwamen of moesten vluchten.
Geschiedenis
In de 19e eeuw bevond zich ten noorden van Midyat een oud klooster gewijd aan de heiligen St. Ya‘qub en St. Sharbel. Het complex, dat volgens een colofon uit 1892 was herbouwd door de monniken Barsawmo, Yuhannon en Shem‘un, gold als een van de oudste monastieke centra van Tur Abdin. De Syrisch-orthodoxe metropoliet Philoxenos Yuhanon Dolabani bezocht het klooster in 1907 en beschreef een kleine gemeenschap van monniken die er manuscripten kopieerden en oude Syrische tradities bewaarden.
Sayfo en verwoesting (1915–1930)
Tijdens de genocide van 1915 werden vrijwel alle kloosters van Midyat aangevallen. Volgens de bronnen in het werk van Öğünç (2006) werden de monniken van de Mor Sharbel-klooster “afgeslacht als lammeren”; anderen zouden zijn gevlucht naar Iwardo, waar zij aan ziekte overleden.[1]
Na de oorlog werd het klooster in 1918 opnieuw bewoond door twee monniken, Afrem en Gawriye. In 1922 werd Yawsef van Arbo er tot priester gewijd door Mor Sewerios Shmuyel van het Mor Malke-klooster. In 1926 confisqueerde het Turkse leger het terrein in het kader van militaire operaties tegen Koerdische opstanden. Het klooster werd gebruikt als wapen- en voedselopslag, terwijl andere kerken in Midyat dienden als stal, gevangenis of barak. Rond 1930 werd het klooster van Mor Sharbel volledig met de grond gelijkgemaakt. Het terrein bleef daarna militair gebied.
Wederopbouw van de gemeenschap (1954–1957)
De gelovigen van Midyat namen in de jaren 1950 het initiatief om ter ere van de verdwenen heiligen een nieuwe kerk te bouwen. Op een door de familie Mirza Hadodo geschonken stuk land werd in 1954 begonnen met de bouw van een nieuwe kerk, gewijd aan Mor Sharbel, Mor Ya‘qub en Mor Afrem. Het bouwwerk, uitgevoerd in kalksteen en versierd met fijn beeldhouwwerk, werd in 1957 ingewijd door Philoxenos Yuhanon Dolabani, bisschop van Mardin, en Iwannis Afrem, bisschop van Midyat en Tur Abdin.
De nieuwe kerk symboliseerde voor de Syrisch-orthodoxe gemeenschap de overleving van geloof en traditie na vernietiging. Zij werd het religieuze centrum voor de noordelijke wijken van Midyat en behield de jaarlijkse feestdag van Mor Sharbel.
Continuïteit en diaspora
Het klooster van Mor Sharbel en Mor Ya‘qub geldt als voorbeeld van de veerkracht en continuïteit van de Syrisch-orthodoxe traditie, ondanks het verlies van plaats en bezit. Toen het oorspronkelijke klooster in de 13e eeuw van Kfar Shamaʿ naar Midyat werd verplaatst, herrees het opnieuw als symbool van volharding. Nadat het in de 20e eeuw door het leger werd vernietigd, kreeg het een nieuw thuis in de huidige kerk aan de noordzijde van Midyat.
Ook in de diaspora leeft de traditie voort: in Amsterdam werd een kerk opgericht onder dezelfde naam, geleid door Chorepiskopos Semʿan Be-Maqdesi-Elyas, afkomstig uit Midyat. Deze geestelijke was eerder priester van de Mor Sharbel-kerk in Midyat, waarmee de verbinding tussen Tur Abdin en Europa behouden bleef.
Het is onbekend of relieken van de heilige Mor Sharbel uit het oude klooster zijn overgebracht naar de nieuwe kerk. Het voortbestaan van Suryoye-cultuur in Midyat en daarbuiten wordt beschouwd als een wonder van geloof en volharding, een symbool van de ononderbroken draad die de gemeenschap met haar verleden verbindt.
Zie ook
- Mor Gabriel-klooster
- Mor Augin-klooster
- Mor Barsaumo-kerk
- Mor Ahisnoyo-kerk
- Syrisch-orthodoxe Kerk van Antiochië
- ↑ Öğünç, N. (red.) (2006). Midyat ve Çevresi Süryaniler Tarihi. Mardin.