Manotgrot

Manotgrot
Kaart van de Manotgrot met de opgravingsgebieden
Situering
Land	Israël
Locatie	Galilea
Coördinaten	33° 2′ NB, 35° 12′ OL
Dichtstbijzijnde plaats	Manot
Informatie
Omschrijving	Kalksteengrot
Periode	Initieel laatpaleolithicum
Vondstjaar	2008
Portaal    Archeologie

De Manotgrot (Hebreeuws: מערת מנות Me'arat Manot) is een grot in West-Galilea, Israël, die in 2008 werd ontdekt. Het is opmerkelijk vanwege de ontdekking van een schedel die toebehoort aan een moderne mens, genaamd Manot 1, waarvan de leeftijd door U-Th-datering van de calcietkorst op het schedeldak van Manot 1 en van druipstenen in de grot wordt geschat op 54.700 BP. De gedeeltelijke schedel werd ontdekt aan het begin van de verkenning van de grot in 2008. De betekenis ervan werd erkend na gedetailleerde wetenschappelijke analyse, en werd voor het eerst gepubliceerd in een online editie van Nature op 28 januari 2015. De leeftijd impliceert dat het exemplaar de oudste met zekerheid gedateerde moderne mens buiten Afrika is, en is bewijs dat moderne mensen zij aan zij leefden met neanderthalers. De grot staat ook bekend om zijn indrukwekkende vuursteen- en beenartefacten. Geologisch gezien is het een actieve stalactietengrot.

De Manotgrot ligt in West-Galilea, ongeveer 10 km ten noorden van de HaYonimgrot en 50 km ten noordoosten van de Karmelberg. Het werd per toeval ontdekt tijdens bouwwerkzaamheden in 2008 toen een bulldozer het dak opensloeg. Experts van de afdeling grottenonderzoek van de Hebreeuwse Universiteit van Jeruzalem deden het eerste onderzoek. Belangrijke vondsten waren stenen werktuigen, stukken houtskool en menselijke resten. De werktuigen bestonden uit een Levallois-punt, stekers, microklingen, overbrugde klingen en Aurignacien-gereedschappen zoals neus- en gekielde eindschrabbers. Er werden ook overblijfselen gevonden van damherten, edelherten, berggazellen, paarden, oerossen, hyena's en beren.

De belangrijkste vondst was een bijna complete menselijke schedel. De vondsten werden gemeld aan de Israel Antiquities Authority (IAA), die een nieuw onderzoek toestond. Ofer Marder en H. Khalaily deden het onderzoek en ontdekten dat het een rijke vindplaats was. De IAA erkende het belang ervan en gaf in 2010 opdracht voor een grootschalige opgraving. Gedurende drie weken werd de site opgegraven door een samenwerking van archeologen van de Hebreeuwse Universiteit van Jeruzalem, de Universiteit van Tel Aviv, de Geologische Dienst van Israël, het Zinman Instituut voor Archeologie van de Universiteit van Haifa, het Kimmel Centrum voor Archeologische Wetenschappen van het Weizmanninstituut van Wetenschappen en de afdeling Archeologie van de Universiteit van Boston.

De Manotgrot bestaat uit een lange hal, 80 m lang en tussen de 10 en 25 m breed. Twee lagere kamers zijn ermee verbonden vanaf het noorden en het zuiden. De grot heeft actieve stalagmietenformaties. Archeologische resten geven aan dat de meest recente artefacten dateren uit het laatpaleolithicum. Dit geeft aan dat de grot minstens 15.000 jaar volledig afgesloten is geweest. De blokkade was waarschijnlijk te wijten aan vallende rotsen en actieve stalagmieten bij de hoofdingangen.

Archeologen hebben op basis van koolstofdatering de volgende chronologie voor de grot voorgesteld: een vroege Ahmarian-fase (46.000–42.000 BP), een Levantijns Aurignacien-fase (38.000–34.000 BP) en een post-Levantijns Aurignacien-fase (34.000–33.000 BP).

De belangrijkste vondst in de grot is een gedeeltelijk schedeldak van een moderne mens, door archeologen aangeduid als Manot 1. Het exemplaar werd met behulp van uranium-thoriumdatering geschat op 54.700 BP. Het laat zien dat moderne mensen in de Levant samenleefden met neanderthalers, Dit zou de veronderstelling kunnen ondersteunen dat deze twee soorten zich hadden vermengd, zoals blijkt uit genoomsequentiebepaling.

• Boker Tachtit

Zie de categorie Manot Cave van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.