Johanneskerk (Saalfeld)

Johanneskerk Johanneskirche
Markt en Johanneskerk, Saalfeld/Saale
Locatie
Land	Duitsland
Plaats	Saalfeld  Duitsland
Coördinaten	50° 39′ NB, 11° 22′ OL
Gewijd aan	Johannes de Doper
Status en tijdlijn
Gebouwd in	1380-1514
Monumentale status	cultureel monument, Heritage monument in Thuringia
Bouwkundige informatie
Stijl­periode	gotische architectuur
Interieur
Orgel	Wilhelm Sauer (Frankfurt/Oder)
Kerkprovincie en -genootschap
Denominatie	Lutheranisme
Detailkaart
Portaal    Christendom

De Johanneskerk (Duits: Johanneskirche) is de protestantse (evangelisch-lutherse) stadskerk in Saalfeld aan de Saale in Thüringen. de oorspronkelijk aan Johannes de Doper gewijde kerk is de grootste hallenkerk van de deelstaat en staat op een heuvel in de binnenstad in de onmiddellijke nabijheid van het Marktplein (Martkplatz). De beide 64 meter hoge torens zijn in de verre omtrek zichtbaar.

• 
  Westelijk portaal
• 
  Interieur
• 
  Altaarstuk in de Veronicakapel (Graflegging van Christus, ca. 1510)
• 
  Orgel
• 
  Glas-in-loodraam met afbeelding van Johannes de Doper
• 
  Gewelf

Nadat de romaanse voorganger door brand in 1314 werd verwoest, werd de huidige gotische Johanneskerk in de periode 1380-1514 gebouwd. De Reformatie werd in 1524 in Saalfeld ingevoerd en sindsdien is de kerk een luthers kerkgebouw. De eerste superintendent was de reformator Caspar Aquila (eigenlijk Johann Kaspar Adler), die Maarten Luther nog heeft geholpen bij de vertaling van het Oude Testament,

Toen Saalfeld tegen het einde van de 17e eeuw hoofdstad werd van het hertogdom Saksen-Saalfeld, diende de crypte onder de kerk als grafkelder voor de hertogen. Het nieuwe orgel werd in 1714 ingewijd.

Een ingrijpende renovatie van de kerk vond in de jaren 1891-1894 plaats. In deze periode werden de huidige torenspitsen opgericht, die iets hoger zijn dan de oudere. Tevens werden in die jaren nieuwe glas-in-loodvensters gemaakt, waarbij diverse fragmenten van oudere glasramen, uit 1514, werden ingemonteerd. De restauratie van het interieur vond in 1983 plaats.

Het kerkgebouw dient tegenwoordig de protestants-lutherse kerkgemeente van Saalfeld als plaats voor erediensten, orgelconcerten en bepaalde andere evenementen.

Het om zijn welluidendheid beroemde, grote orgel op de westelijke galerij werd in 1894 door Wilhelm Sauer (Frankfurt/Oder) in de oude orgelkas van de voorganger uit 1708 (Fincke) ingebouwd. Veranderingen in het orgel in de jaren 1930 werden in 1996 door de orgelbouwfirma Rösel & Hercher (Saalfeld) ongedaan gemaakt met de reconstructie van 16 registers. Het orgel bevindt zich sindsdien weer in de oorspronkelijke staat en bezit vijftig registers op mechanische kegellades. De speeltracturen zijn pneumatisch. In 2022 is het orgel opnieuw gerestaureerd. Elders in het godshuis bevinden zich nog twee kleinere kerkorgels.

• (de) Website Protestantse Kerk van Saalfeld

Zie de categorie Johanneskerk, Saalfeld van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.