Het Wapen van Leiden

Het Wapen van Leiden
Aanzicht in 2023. Het hotel draagt dan de naam Het Wapen van Vries
Locatie
Plaats	Oude Rijksweg 1, Vries
Adres	Oude Rijksweg 1
Coördinaten	53° 8′ NB, 6° 58′ OL
Status en tijdlijn
Status	permanent gesloten
Start bouw	1932
Oorspr. functie	Herberg
Huidig gebruik	Hotel
Architectuur
Stijlperiode	Amsterdamse School
Bouwkundige informatie
Architect(en)	J.F.A. Göbel
Portaal    Civiele techniek en bouwkunde

Het Wapen van Leiden is een historische herberg en later een hotel in het Drentse dorp Vries, dat vernoemd is naar de Leidse lakenhandelaren die hier in de 17e en 18e eeuw verbleven op reis naar Groningen. De reizigers verkozen Vries als pleisterplaats boven Groningen vanwege de lagere logieskosten en overslagbelastingen.

De eerste herbergier die bij naam bekend is, was Harm Koops, die wordt genoemd in het haardstedenregister van 1742-1744. De familie Koops, die tot de dorpselite van Vries behoorde en functies als schatbeurder, assessor of locoburgemeester vervulde, bleef eigenaar tot in de 19e eeuw. De laatste telg uit dit geslacht die het pand bezat, was Albertus Koops (1771-1842).

Na zijn dood in 1842, nadat zijn dochter Jantien Koops (1813-1860) was getrouwd met Roelof Geerts Homan (1801-1860), kwam de herberg in handen van de familie Homan. Het jaar 1850 was een rampjaar voor de familie, aangezien zowel Roelof als Jantien overleden. De kinderen zetten de zaak samen voort, totdat in 1882 alleen Geert Homan (1842-1921) nog actief was in de herberg.

Op zaterdag 20 februari 1932 werd het pand getroffen door een grote brand. De brandweer kon de herberg niet meer redden, maar wist de naastgelegen panden te behouden. Bij de brand ging een van de oudste gebouwen van Vries verloren. De toenmalige eigenaar, Albertus 'Bert' Homan, besloot direct tot herbouw en gaf architect J.F.A. Göbel de opdracht voor een nieuw pand.

Göbel ontwierp een karakteristiek gebouw in een expressionistische stijl die verwant is aan de Amsterdamse School. Kenmerkende elementen zijn het horizontale en verticale lijnenspel en de zware kapconstructie. Het pand is, voor zover bekend, het enige werk van Göbel buiten Assen en Emmen in Drenthe.

Bert Homan bleef eigenaar tot 1956. Hierna werd het pand overgenomen door de familie Schuiling, die het tot 1979 in bezit had, waarna de families Krijthe en Dorenbos eigenaar werden.

In de jaren '20 van de 21e eeuw experimenteerde het hotel met nieuwe namen, waaronder Herberg Tío en Het Wapen van Vries. In 2022 werd het pand tijdelijk gebruikt voor de opvang van asielzoekers.