Han Wösten

Han Wösten
Han Wösten, oktober 2025
Persoonlijke gegevens
Volledige naam	Herman Abel Bernard Wösten
Geboortedatum	26 maart 1966
Geboorteplaats	Wolvega
Beroep	bioloog,[1] academisch docent[2]
Academische achtergrond
Proefschrift	Excretion of proteins during fungal growth and development
Promotor(s)	J.G.H. Wessels
Wetenschappelijk werk
Vakgebied(en)	Microbiologie
Universiteit	Rijksuniversiteit Groningen, Universiteit Utrecht
Soort hoogleraar	gewoon hoogleraar
Prijzen en erkenningen	Bioart & Design Award (2020),[3] Bioart & Design Award (2017),[4] Bioart & Design Award (2014),[5] Bioart & Design Award (2010)[6]

Herman Abel Bernard (Han) Wösten (Wolvega, 26 maart 1966^[7]) is een Nederlandse hoogleraar microbiologie aan de Faculteit Bètawetenschappen, departement Biologie, van de Universiteit Utrecht.^[8]

Wösten studeerde biologie aan de Rijksuniversiteit Groningen.^[7] Aan diezelfde universiteit promoveerde hij op 1 juli 1994 op het proefschrift Excretion of proteins during fungal growth and development, met als promotor Joseph Wessels.^[9]

Vanaf juli 2000 is hij hoogleraar aan de Universiteit Utrecht, bij de Leerstoelgroep Microbiologie. Zijn oratie, die hij gaf op 15 mei 2002, was getiteld Schimmels uit het sprookjesrijk.^[7]

Wösten doet onderzoek naar schimmels (zwammen, wetenschappelijke naam fungi) en ook naar de mogelijke toepassingen daarvan om bijvoorbeeld textiel en een op leer gelijkend product te maken dat kan worden gebruikt in onder andere mode en materialen die kunnen worden gebruikt in architectuur, zoals isolatiematerialen.^{[10][11][12][13]}

Samen met ontwerper Aniele Hoitink maakte Wösten een jurk van fungi.^[14][15][16] Volgens Wösten zijn er drie voordelen aan kleding die gemaakt is van fungi:^[14][17]

1. het materiaal is duurzaam; het kost bijvoorbeeld veel minder water dan kleding van reguliere textiel
2. het materiaal scheidt stoffen af die goed kunnen zijn voor de huid
3. het materiaal is zelfhelend: levende schimmels kunnen scheuren in het materiaal dichten

Met de schimmeljurk werd hij ook bij een breder publiek bekend, en sindsdien werkt hij regelmatig mee aan radioprogramma's, evenementen waarbij wetenschap wordt gecombineerd met 'entertainment' en ook aan het televisieprogramma Het Klokhuis.^[18][19][20]

Ook doet Wösten onderzoek naar plastics, waarbij hij tracht toepassingen te vinden om plastic te vervangen door op fungi gebaseerd materiaal en toepassingen waarbij plastic afval door fungi kan worden afgebroken.^[13] Schimmels zouden mogelijk ook gif kunnen afbreken^[21] en kunnen dienen als materiaal om huizen en andere gebouwen mee te bouwen.^[22][23]

In 2023 was Wösten voorzitter van een uit zeven leden bestaande jury van de Van Leeuwenhoekmedaille, die dat jaar werd toegekend aan Jill Banfield.^[24][25][26] Hij is bestuurslid van onder andere het Provinciaal Utrechts Genootschap van Kunsten en Wetenschappen (PUG),^[27] en Stichting Trésor,^[28] redacteur van het Antonie van Leeuwenhoek - Journal of Microbiology en was bestuurslid van de Koninklijke Nederlandse Vereniging voor Microbiologie (2009-2017)^[8] en lid van de wetenschapsadviescommissie van het KNAW instituut Centraal Bureau voor Schimmelcultures (2001-2013).^[8]

Wösten won drie keer een Bio Art & Design Award van ZonMw; de laatste keer samen met de Koreaanse kunstenaar Jiwon Woo, in 2017.^[29]

• Profielpagina Universiteit Utrecht^[8]