Hamburg-HafenCity
| Wijk van Hamburg | |
|---|---|
![]() | |
| Kerngegevens | |
| Gemeente | Hamburg |
| District | Hamburg-Mitte |
| Coördinaten | 53°32'30"NB, 9°59'36"OL |
| Oppervlakte | 2,4 km² |
| Inwoners (31 december 2020) |
5.803[1] |
| Foto('s) | |
![]() | |

HafenCity is een stadsdeel van de Duitse stad Hamburg, centraal gelegen in het district Hamburg-Mitte. HafenCity wordt gevormd door een aantal riviereilanden van de Elbe, waaronder Kehrwieder en Wandrahm en de oude haven van Groß Grasbrook, gelegen op het voormalige riviereiland Grasbrook.
In HafenCity wordt de oude vrije handelszone van de Hamburgse haven terug grootschalig herbevolkt door herinrichting van de ruimte met kantoren, hotels, woningzones en openbare bouwwerken met als landmark de Elbphilharmonie. De bedoeling is het bewonersaantal van net geen 2.000 in 2013 binnen een termijn van circa 10 jaar tot 12.000 te laten stijgen, met kantoorruimtes voor 45.000 werknemers. Dit masterplan voor stadsontwikkeling wordt door zijn omvang tot de grootste van Europa gerekend, en is deels geïnspireerd door Docklands in Londen.
HafenCity is daarmee het jongste stadsdeel van de stad. Het werd op 1 maart 2008 gevormd, als het resultaat van de wetgeving "Gesetz über die räumliche Gliederung der Freien und Hansestadt Hamburg) - RäumGlG". Het cultureel werelderfgoed Speicherstadt is door de aangepaste stadsdeelgrenzen ook gelegen in HafenCity, waar het vroeger een onderdeel was van de Altstadt.
Geschiedenis
Grasbrook was initieel ook een riviereiland. In de middeleeuwen was het westen van Grasbrook het executieveld van de stad Hamburg. Onder meer de piraten Klaus Störtebeker en de Victualiënbroeders werden hier onthoofd. In de 18e eeuw werd Groß Grasbrook de locatie van scheepswerven en havenbedrijven. In 1844 werd de eerste gasfabriek van Hamburg in het noorden van het vroegere eiland in dienst genomen. In 1868 werd het eerste havendok hier uitgegraven, de Sandtorhafen, in 1881 volgde de Grasbrookhafen. Daarna volgden de Strandhafen, de Magdeburger Hafen, de Brooktorhafen en de Ericusgraben die aansloten op de Oberhafen en werd de Baakenhafen uitgegraven.
De woonwijken van de eilanden Kehrwieder en Wandrahm werden neergehaald in 1883 om ruimte te maken voor de vrijhandelszone en douane voor de haven van Hamburg. Hierbij moesten 20.000 inwoners andere bewoning zoeken. In 1888 werden de eerste pakhuizen van de Speicherstadt in dienst genomen. Kaispeicher B was reeds in 1878 gebouwd, het administratief gebouw van het oude havenbeheer bij de Magdeburger Hafen (Altes Hafenamt) dateert van 1885. Rond de eeuwwisseling en in het begin van de 20e eeuw kwamen de eerste verwarmde fruitopslagruimtes in gebruik, en in 1928 kwam een gekoeld magazijn, een ontwerp van architect Fritz Schumacher, in dienst voor de opslag van de haringvangst.
Een belangrijk bouwkundig monument vlakbij de wijk is het in 1922 gebouwde Chilehaus, een in donkere baksteen opgetrokken kantoorpand.
Speicherstadt
De Oberhafenkantine in 2012
Een veel kleiner, maar in dezelfde stijl gebouwd pand is het volksrestaurant Oberhafenkantine, voltooid in 1925. Het eethuisje staat sinds 2000 onder monumentenzorg. Oorspronkelijk was het een zogenaamde Kaffeeklappe, een van de begin 20e eeuw ingerichte betaalbare, alcoholvrije eetgelegenheden voor haven- en andere arbeiders in diverse Duitse haven- en industriesteden. Het pand bevindt zich, dichtbij een groot spoorviaduct aan de waterkant, aan de Stockmeyerstraße in de wijk Oberhafen en meet op de begane grond slechts 3 × 7,5 meter. Door overstromingen en door getijwerking (de kade, waaraan het ligt, wordt door de stroming weleens ondermijnd) is de kantine diverse keren, waaronder na het Elbe-hoogwater 2013, beschadigd geraakt en was dan tijdelijk gesloten. Het gebouwtje is ook circa 8,7 graad uit het lood komen te staan en is dus nu scheef. De vele vaste bezoekers, die hier komen eten, beschouwen dit juist als de charme van dit restaurantje, dat ook in zijn reclame-uitingen de scheefstand belicht. Vergelijk de eveneens scheve Britse pub Crooked House in Himley, Staffordshire, Engeland.
Referenties
- Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel Hamburg-HafenCity op de Duitstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.

