Ballerina (schoen)
| Ballerina | ||||
|---|---|---|---|---|
![]() | ||||
Het assortiment ballerina's in een schoenenwinkel | ||||
| Type | schoen | |||
| Andere benamingen | flatje | |||
| Periode | jaren 1950–heden | |||
| Verwant aan | balletschoen, pumps | |||
| ||||
Een ballerina of flatje is een soort schoen. Ballerina's zijn gemodelleerd naar balletschoenen, maar zijn niet bedoeld voor sport of dans. De ballerina is een eenvoudige, praktische en functionele damesschoen en is geschikt voor zowel dagelijks gebruik als meer formele en feestelijke gelegenheden.
In het moderne spraakgebruik wordt bijna elke schoen met een open wreef zonder hak een ballerina genoemd. Een schoen met hak wordt meestal een pump genoemd, uitgezonderd indien het kenmerkende strikje van een ballerina aanwezig is, dan wordt de schoen meestal een ballerina met hak genoemd.
Dat is niet altijd zo geweest. In de jaren 50 introduceerden Franse modehuizen aangepaste balletschoenen voor dagelijks gebruik en is waar de naam van de schoen vandaan komt. Deze oerballerinas waren gemaakt van flexibel leer, vaak in de kleur rood, en het kenmerkende strikje van de ballerina was oorspronkelijk een koordje dat rondom de schoen liep, waarmee de schoen strak om de voet getrokken kon worden.
Riempjesballerinas (schoenen met een riempje over de wreef) gaan verder terug in de tijd. Al in de 17e eeuw waren in Europa dit soort schoenen in gebruik voor mannen en vrouwen, waarbij de schoenen voor vrouwen vaak iets ronder werden gemaakt dan die voor mannen. In de 19 eeuw werd lakleer uitgevonden en werd de riempjesballerina populair als deftige meisjesschoen. In het Nederlands werden ze in die tijd vaak aangeduid als "riemschoentjes". De Mary Jane van de Brown Shoe company, waar naar de schoen in het Engele taalgebied is vernoemd, was op zich niets bijzonders, wel heeft de invloed van hun Mary Jane de riempjesballerina wereldwijd neergezet als de meisjesschoen bij uitstek.
De moderne pump heeft eigenlijk altijd een hak, maar dit was niet altijd zo. De pump is afgeleid van schoenen die aan het hof gedragen werden, daar komt de Brits-Engelse benaming "court shoe" vandaan. Dit waren schoenen zonder hak, met een gesp op de neus. Ze werden door mannen en vrouwen gedragen en wederom waren de schoenen voor vrouwen vaak iets ronder gemaakt dan die voor mannen. Een moderne ballerina die een gesp op de neus heeft, van stug leer is gemaakt en een dikke zool heeft, lijkt meer op een klassieke hofschoen dan op de oerballerina.
