Albertinum (Nijmegen)

Albertinum
Kapel en beeld bij het Albertinum.
Land	Nederland
Regio	Gelderland
Plaats	Nijmegen
Adres	Heyendaalseweg 121 - 133
Coördinaten	51° 50′ NB, 5° 52′ OL
Religie	rooms-katholiek
Kloosterorde	Dominicanen
Gebouwd in	1930
Huidige bestemming	studentenwoningen
Monumentale status	Rijksmonument
Monumentnummer	508798
Architectuur
Bouwmethode	expressionisme
Bouwmateriaal	baksteen
Portaal    Religie

Het Albertinumklooster is een voormalig dominicanenklooster in Nijmegen. Het werd in de jaren 1930 gebouwd als studiehuis voor de Orde van de Dominicanen. Het klooster was vernoemd naar de middeleeuwse bisschop, theoloog en filosoof Albertus Magnus. Het gebouw heeft een bijzondere, zeshoekige plattegrond en is aangewezen als rijksmonument nummer 508798.

Het klooster heeft de uitstraling van een burcht, met als uitgangspunt dat kloosters levenswaarden beschermt in roerige tijden.^[1] In plaats van natuursteen is metselwerk met baksteen gebruikt om het betonskelet te verbergen.^[2] De trappenhuizen hebben de vorm van kasteelachtige, ronde torens. De lange gangen van het gebouw hebben glas-in-loodramen die vervangen zijn in 1957. Het interieur in de gangen is redelijk gaaf bewaard gebleven.^[1]

Naar dominicaanse traditie is het klooster gebouwd rondom een besloten binnenhof. In het oorspronkelijke ontwerp was de buitentuin ontworpen in harmonie met het kloostergebouw, maar uiteindelijk heeft men gekozen voor een gemengde stijl met een meer landschappelijke uitstraling.^[1] Ten zuiden van het gebouw bevindt zich een onopvallende begraafplaats waar tot 2007 dominicanen werden begraven.^[3]

Het adres van het klooster was oorspronkelijk Driehuizerweg 145. Tegenwoordig ligt het aan de Heyendaalseweg.^[4]

Het was oorspronkelijk de bedoeling dat de kapel ook nog zou worden voorzien van een aantal beelden van beroemde dominicanen zoals Catharina van Siena, Rosa van Lima, en van bekende Nederlandse heiligen als Petrus Canisius en Liduina van Schiedam (als begeleiding bij het koorgebed). Antoon Molkenboer maakte in 1939 tevens een ontwerp voor een mozaïek dat in de apsis van de kapel had moeten komen, met Jezus in het middelpunt. Deze plannen zijn echter nooit verwezenlijkt.^[5]

In het klooster was sinds 1957 ook een reliekschrijn van Albertus Magnus ondergebracht, vanuit de Sint-Andreaskerk in Keulen. Het ging om een stuk rib van ongeveer 5 cm.^[6][7] In 1995 is dit reliek weer overgebracht naar de Heilig Grafkapel van de Stevenskerk.^[8]

In 1994 besliste het bestuur van de Orde der Dominicanen om het pand te ontruimen en te verkopen, wegens een gebrek aan roepingen^[9]. Het pand kwam hierna in handen van vastgoedbedrijf Wibeco, dat tevens het klooster gebruikt als hoofdlocatie.^[10][11] Het gebouw kreeg een nieuwe bestemming als bedrijfsruimte en voor studentenhuisvesting, zoals de meeste andere voormalige kloosters in Nijmegen. De nabijgelegen Hogeschool van Arnhem en Nijmegen gebruikt de begane grond voor onderwijs. De kapel is omgevormd tot hoorcollegezaal. Voorheen huisvestte het klooster ook de theologische faculteit van de Radboud Universiteit.^[12]

Het Albertinumklooster kende twee bekende bewoners: de theoloog Edward Schillebeeckx, die er een van zijn belangrijkste boeken schreef en, tot de jaren 1970, de oud-rector magnificus van de Nijmeegse universiteit prof. mag. dr. Jan van der Ploeg O.P.. Door de polarisatie binnen het klooster zag deze laatste zich gedwongen op zichzelf te gaan wonen.

• Albertinumgenootschap
• Albertinumklooster op monumentenlijst Nijmegen