't Haagje 1

’t Haagje
't Haagje 1
Locatie
Plaats Driebergen-Rijsenburg
Adres ’t Haagje 1
Status en tijdlijn
Start bouw 1882
Gereed 1883
Huidig gebruik Bewoning en zang-/bijeenkomstzaal
Prijzen en erkenningen
Monumentstatus Gemeentelijk monument
Portaal  Portaalicoon   Civiele techniek en bouwkunde

’t Haagje 1 in Driebergen-Rijsenburg is een gemeentelijk monument en voormalig kerkgebouw en bewaarschool uit de late 19e eeuw. De naam van de doodlopende weg ’t Haagje gaat terug op een voormalige buurtschap met dezelfde benaming. In dit gebied stonden in de 19e eeuw eenvoudige woningen voor arbeiders die betrokken waren bij de aanleg van de Rhijnspoorweg, de spoorlijn tussen Amsterdam, Utrecht en Arnhem.

Het pand werd in 1882–1883 gebouwd in opdracht van de familie Willink en heeft sinds 2012 een gecombineerde woon- en bijeenkomstfunctie. Het gebouw is aangewezen als gemeentelijk monument.[1] Het gebouw kreeg de monumentenstatus vanwege de cultuurhistorische waarde als vroeg kerk- en schoolgebouw. Maar ook vanwege de betekenis voor de ontwikkeling van Driebergen-Rijsenburg en de relatie met de families Willink en Insinger.[1]

Geschiedenis

Het achterste deel van het gebouw werd in 1882 gebouwd als bewaarschool, een voorloper van de kleuterschool. De bouw vond plaats op initiatief en kosten van J.A. Willink, eigenaar van het nabijgelegen landgoed Beerschoten.[2]

In 1883 werd aan de voorzijde een kerkzaal toegevoegd, op initiatief van mevrouw Willink. De zaal werd gebruikt door de Nederlandse Hervormde Gemeente. De predikant reisde op zondagen via het kerkepad vanuit Austerlitz om hier diensten te leiden.[2] Boven de entree van de kerkzaal bevindt zich een ingemetselde gevelsteen met twee Bijbelcitaten. Het eerste is afkomstig uit Matteüs 11:28 en het tweede uit Kolossenzen 3:17.

De kerk bleef in gebruik tot 1934, toen de hervormde gemeenschap verhuisde naar een nieuw kerkgebouw aan de Loolaan (later bekend als ’t Hooge Licht).[2]

De bewaarschool bleef bestaan tot 1953. Zij werd aanvankelijk geleid door mevrouw Willink en later door de dames Insinger, afkomstig uit een bekende bankiersfamilie.[2]

Na het buiten gebruik raken van de kerk werd het gebouw gebruikt als opslag- en kantoorruimte tot circa 2010.[3]

Restauratie en huidige functie

In 2012 werd het gebouw volledig gerenoveerd en uitgebreid met een kleine zaal. Sindsdien heeft het een gecombineerde functie als woonhuis en ruimte voor zingevings- en bijeenkomstactiviteiten.[3]

Architectuur

Het gebouw bestaat uit twee duidelijk herkenbare bouwfasen:

  • het achterste deel uit 1882, oorspronkelijk ingericht als bewaarschool;
  • het voorste deel uit 1883, gebouwd als zaalkerk voor de hervormde gemeente.

Hoewel geen uitgebreide architectonische beschrijvingen beschikbaar zijn, is bekend dat het gebouw in 2012 in ere is hersteld en dat de oorspronkelijke vorm grotendeels behouden bleef.[3]

Zie ook