Zonnewijzer (Fred Carasso)
| Zonnewijzer | ||||
|---|---|---|---|---|
 | ||||
Zonnewijzer (foto 2008) | ||||
| Kunstenaar | Fred Carasso | |||
| Jaar | 1951-1953 | |||
| Materiaal | steen en brons | |||
| Locatie | Noord Brabantlaan 1a, Eindhoven terrein Evoluon | |||
| Adres | Noord Brabantlaan 1a, Eindhoven | |||
| Opgedragen aan | Philips | |||
| ||||
Zonnewijzer is een artistiek kunstwerk van Fred Carasso (ontwerp) en Louis Kalff (artistieke begeleiding namens Philips) in Eindhoven.
In meerdere plaatsen zijn varianten van zonnewijzers te vinden; deze is een geschenk van buitenlandse filialen van Philips die zo bijdroegen aan de viering van zestig jaar Philips. De maquette van Carasso en Kalff werd in 1951 overhandigd aan het bedrijf, waarna het op 22 mei 1953 onthuld kon worden. De plaats werd de Philips Schouwburg aan de Glaslaan (volgens kunstwacht) dan wel Mathildelaan (volgens Stadsarchief Eindhoven), in 1968 omgedoopt tot Philips Ontspanningscentrum.[1] Dat gebouw werd rond 1990 gesloopt en er moest dus een nieuwe plek voor gezocht worden. Dit werd gevonden op de terreinen van het Evoluon in de wijk Strijp; de genoemde maquette verhuisde ook daarnaartoe. Daar bevond zich in de toegang al een werk van Carasso: De evolutie van de mens.
De basis wordt gevormd door een 41 steenblokken die verwijzen naar de deelnemende landenrelaties en de vijf werelddelen; de bijdragen uit Nederland is een klinker (stapsteen). De steenblokken werd in een volgorde geplaatst die gelijk is aan de ligging ten opzichte van Eindhoven. Daarbinnen volgt een rond granieten plateau waarop een windroos in diverse uitgewerkte kleuren te zien. Eromheen ligt een glasmozaïek met vrouwenfiguren; het zou staan voor de 24 uur in een etmaal. Dit verwijst ernaar dat er in die dagen er op elk uur wel ergens ter wereld personeel werkzaam was in een Philipsfabriek.[2] Vanuit het plateau rijst een zwarte zuil opgebouwd uit zeven schijven op, die zou staan voor Philips zelf. Die zuil wordt omringd door allegorische beelden:
- Dageraad, vrouwenfiguur doet een mantel uit
- Dag, mannenfiguur rijst op
- Schemering, mannenfiguur legt zich neer met aan zijn voeten een uil en sterren
- Nacht, vrouwenfiguur dekt zich met mantel toe
- ↑ Stadsarchief Eindhoven: Beeldbank, Zonnewijzer op oorspronkelijke adres (geraadpleegd 28 november 2025)
- ↑ Een vergelijking met het Britse rijk op haar hoogtepunt; de zon scheen altijd wel ergens in dat wereldomvattende rijk.
- Buitenkunst EIndhoven, geraadpleegd 28 november 2025)
- Redactie, Overdracht monumentale zonnewijzer. Eindhovensch Dagblad (23 mei 1953). Geraadpleegd op 28 november 2025 – via Delpher.
