Zoetwaterkwal
| Zoetwaterkwal | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
 | ||||||||||
| Taxonomische indeling | ||||||||||
| ||||||||||
| Soort | ||||||||||
| Craspedacusta sowerbii Lankester, 1880 | ||||||||||
Afbeeldingen op  Wikimedia Commons | ||||||||||
Zoetwaterkwal op  Wikispecies | ||||||||||
| (en) World Register of Marine Species | ||||||||||
| ||||||||||
De zoetwaterkwal (Craspedacusta sowerbii) is een poliep uit de klasse Hydrozoa. De kwal is maximaal 20 millimeter groot, inclusief de helm).[1] De kwal is niet gevaarlijk voor de mens. De kwal wordt alleen aangetroffen als de watertemperatuur voor een langere periode rond of boven de 20 graden Celsius ligt.[1]
Naamgeving
De wetenschappelijke naam werd in 1880 voor het eerst geldig gepubliceerd door Lankester.[2] Hij vernoemde de soort naar Sowerby, de secretaris van de Botanical Society of London, die de dieren ontdekte.[3] Het epitheton werd door hem gespeld als "Sowerbii"; bij de vorming van de naam latiniseerde hij dus eerst Sowerby's naam tot "Sowerbius",[4] waarna hij er een genitief van maakte met de uitgang "-i".[5] De kwal is een van de soorten die niet steekt.
Verspreiding en leefgebied
Het dier is ontdekt in een tank voor Braziliaanse waterlelies in Londen. Daarom dacht men lange tijd dat deze exoot afkomstig was uit de Amazone. Later bleek dat het dier inheems is in de Yangtze in China. Sindsdien is het op elk continent geïntroduceerd behalve Antarctica, vermoedelijk door transport van waterplanten. De kwal werd ook in België en Nederland waargenomen.[6] In Nederland voor het eerst in 1930, maar inmiddels komt de kwal in alle Nederlandse provincies voor, mits het water warm genoeg is en niet stroomt.[1]
Leefwijze
Het grootste deel van het jaar, waaronder de winter, leeft het dier als een poliep in kolonies. Alleen als de winter mild is zal de kwal zich verder ontwikkelen. Het dier kan zich als poliep ongeslachtelijk voortplanten. De kolonies stammen meestal af van één dier zodat de hele kolonie óf mannelijk óf vrouwelijk is. In de zomer (in de Benelux alleen in heel warme zomers) maken zich medusen los van de kolonie, die zich als vrijzwemmend organisme kunnen verplaatsen. De dieren kunnen dan het andere geslacht tegenkomen en zich geslachtelijk voortplanten.
- Schuchert, P. (2011). Craspedacusta sowerbii Lankester, 1880. In: Schuchert, P. World Hydrozoa database. Gebaseerd op informatie uit het World Register of Marine Species, te vinden op http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=117767.
- 1 2 3 Hees, Lex van, Zoetwaterkwal: Exotische kwal die ook in Nederland voorkomt. Kwallenradar (9 augustus 2013). Geraadpleegd op 12 september 2025.
- ↑ Lankester, E.R. (1880). On a new jelly-fish of the order Trachomedusae, living in fresh water. Nature 22: 147-148
- ↑ William Sowerby (1827-1906), zie James de Carle's Children, their wives and descendants The National Archives
- ↑ Analoog aan "Plinius", die in het Engels "Pliny" wordt genoemd.
- ↑ Zie ICZN artikel 31.1
- ↑ Zoetwaterkwallen aangetroffen in meren van l’Eau d’Heure. De Standaard (27 september 2012). Geraadpleegd op 27 september 2012.