UilenSpiegel

Logo UilenSpiegel vzw

UilenSpiegel vzw is een Vlaamse socio-culturele vereniging, opgericht in 1997,voor mensen met een psychische kwetsbaarheid, levensmoeilijkheden, mensen met bijzondere psychische ervaringen, en voor hen die zich solidair verklaren met de noden en belangen van deze groep.

UilenSpiegel streeft naar verbeteringen binnen de geestelijke gezondheidszorg en wil het welzijn van mensen met een psychische kwetsbaarheid vergroten. Dit doet ze door het organiseren van lotgenotencontact, informatieverstrekking, het geven van opleidingen en vorming, bevorderen van participatie, sensibilisering en belangenbehartiging. UilenSpiegel plaatst het thema 'psychische kwetsbaarheid' hoog op de maatschappelijke en politieke agenda.

UilenSpiegel onderstreept hiermee het belang van lotgenotencontact, de noodzaak om het taboe en stigma rond psychische kwetsbaarheid te doorbreken en het belang van de rol die ervaringsdeskundigen kunnen hebben in het bereiken van haar doelstellingen. Ze staat open voor iedere levensvisie en gaat partnerschappen aan met organisaties die complementaire doelstellingen nastreven. UilenSpiegel wil een warme organisatie zijn, waarin iedereen met zijn of haar psychische kwetsbaarheid zichzelf kan zijn.

Op 22 oktober 2022 vierde UilenSpiegel in Leuven het 25-jarig bestaan met een symposium.

Geschiedenis

UilenSpiegel ontstond vanuit uit de antipsychiatrie-beweging die zich vanaf de jaren 1970 ook in Vlaanderen ontwikkelde. De organisatie kwam voort uit verzet van ex-patiënten en hun naasten tegen autoritaire verhoudingen, beperkte inspraak en stigmatiserende praktijken binnen de geestelijke gezondheidszorg.

Vanaf de vroege jaren 2000 kreeg de herstelgerichte visie in de geestelijke gezondheidszorg, mede beïnvloed door ontwikkelingen in Nederland, ook in Vlaanderen meer ingang. Uilenspiegel nam deze visie mee op en legde daarbij de nadruk op participatie, belangenbehartiging en de inzet van ervaringsdeskundigheid.

In dit kader werd ervaringskennis steeds nadrukkelijker gepositioneerd als een volwaardige kennisbron naast professionele en wetenschappelijke kennis. UilenSpiegel zet zich in voor de gelijkwaardige erkenning van deze kennis binnen beleid, zorgontwikkeling en overlegstructuren, wat bijdraagt aan de versterking van de stem van gebruikers en hun naasten in de Vlaamse geestelijke gezondheidszorg.

Waarden

  • Toegankelijk
  • Constructief-kritisch
  • Emancipatorisch

Zes pijlers

  • Lotgenotencontact, in 2025 waren er 35 lotgenotengroepen[1]
  • Belangenbehartiging
  • Informeren door o.a. het tijdschrift Spiegel
  • Participatie met vertegenwoordiging in meerdere beleidsorganen
  • Sensibiliseren
  • Herstel en ervaringsdeskundigheid

Projecten

  • Lotgenotengroepen[2]
  • PlusVriend[3]
  • NatuurGenoten[4]
  • LuisterGenoten[5]
  • Participatie[6]
  • Ervaringsdeskundigheid & patiëntenvertegenwoordiging[7]
  • Somatische zorg[8]
  • Actiegroep Ervaringsdeskundige Hulpverleners[9]
  • NADA[10]

Tijdschrift Spiegel

Cover maart 2024

UilenSpiegel heeft een eigen tijdschrift, Spiegel, rond allerlei actuele onderwerpen binnen de geestelijke gezondheidszorg (ggz) en de vereniging zelf.[11]