Torbjörn Lundquist

Torbjörn Iwan Lundquist (Stockholm, 30 september 1920 – Grillby, 1 juli 2000) was een Zweeds componist, dirigent en musicoloog.

Lundquist studeerde na zijn militaire dienst vanaf 1945 musicologie aan de Universiteit van Uppsala in Uppsala en bij Issai Dobrowen zoals compositie bij Dag Wirén. Verder studeerde hij orkestdirectie bij Otmar Suitner in Salzburg en in Wenen. In 1947 richtte hij een eigen kamerorkest op, dat hij ook dirigeerde. Van 1949 tot 1956 was hij dirigent van het orkest van het Slottheater Drottningholm. Sindsdien was hij gastdirigent bij orkesten in Zweden en in heel Europa. Lundquist behoorde tot het bestuur van de Zweedse componistenfederatie van 1963 tot 1971 en was van 1969 tot 1971 hun tweede voorzitter.

Zijn Symfonie nr. 1 ging in 1956 in première, maar het werd gevolgd door een periode van experimenteren en privéstudies in verschillende stijlen, genres en tradities. Vanaf 1970 besloot hij dan voorlopig met het componeren van symfonische werken te stoppen. Een financiële steun van de Zweedse regering in 1978 maakte het hem weer mogelijk zich opnieuw aan het componeren van symfonisch repertoire te wijden. Zijn Symonfie nr. 3 - Sinfonie Dolorosa was dan ook zijn baanbrekend werk als symfonicus. Zijn grote natuurverbondenheid komt in de Symfonie nr. 4 - Sinfonia Ecologica en de Symfonie nr. 6 - Sarek tot uiting. Zijn sterke betrokkenheid bij de grote vragen van het leven zijn nog duidelijk in Symfonie nr. 2 - ...voor vrijheid, de Symfonie nr. 7 - Humanity (ter herinnering aan Dag Hammarskjöld, de secretaris-generaal van de Verenigde Naties), en de Symfonie nr. 9 - Survival te herkennen.

Lundquist maakte gebruik van veel verschillende vormen van expressie en stijl bij het componeren om de synthese die hij zocht te bereiken: traditioneel gevormde muziek, moderne avant-garde elementen en door de jazz beïnvloede uitbarstingen worden in zijn werken met elkaar geconfronteerd. Alhoewel de componist beïnvloed werd door impulsen uit andere culturen - zoals de Indonesische gamelanensembles met hun unieke percussiegeluiden en de Saami vuolle (meestal ten onrechte als Joik bekend) - heeft hij zijn symfonieën qua stijl ondergebracht in de Europese orkestrale traditie. De verschillende elementen vloeien samen tot een persoonlijk en rijk palet dat de componist door de jaren heen heeft verfijnd tot een sterke expressie. Zijn werk reflecteert een sterke levensaanvaarding en vrijheidsliefde met gevoelens die, in een overwegend tonaal idioom, variëren van doordachte oprechtheid tot geweldige uitbarsting (erupties). Hij leefde dicht bij de natuur, maar ook dicht bij dat wat er gebeurt in de buitenwereld. In tijden van snelle verandering en aantasting van het milieu zocht Lundquist naar de kern van het leven, niet om de werkelijkheid te ontsnappen, maar om het te herstellen.

In 1989 werd hij bekroond met de Atterberg Prijs van het Svenska tonsättares internationella musikbyrå (STIM) voor zijn engageerde en muzikale toonkunst in diepe humanistische geest. In 1992 werd hem de Hugo Alfvénprijs toegekend.

• Wolfgang Suppan, Armin Suppan: Das Neue Lexikon des Blasmusikwesens, 4. Auflage, Freiburg-Tiengen, Blasmusikverlag Schulz GmbH, 1994, ISBN 3-923058-07-1
• Jean-Luc Carron: Torbjörn Iwan Lundquist : portrait d'un compositeur suédois contemporain vivant, Bulletin / Association Française Carl Nielsen; 10. 1993. pp. 62-195
• Lisa Ann Cleveland: An Analysis of Referential Collections in the Contemporary Accordion Works of Torbjörn Iwan Lundquist, Evanston, Il.; Northwestern University, dissertation 1993. 229 p.
• Bärbel Hölzing: Torbjörn Iwan Lundquist : Werkverzeichnis und Diskographie, Bochum: Augemus, 1994. 117 S. (Texte zur Geschichte und Gegenwart des Akkordeons ; 4) - Anhang: Partita piccola für Akkordeon : Versuch einer Kurzanalyse / Guido Wagner
• Stig Jacobsson, Hans-Gunnar Peterson: Swedish composers of the 20th century, Stockholm: Svensk musik, 1988.

• (en) Korte biografie op de internetpagina van Requiemsurvey
• (sv) Lijst van filmen voor die Torbjörn Iwan Lundquist de muziek schreef
• (en) http://www.torbjorniwanlundquist.se