Structured Inventory of Malingered Symptomatology

Structured Inventory of Malingered Symptomatology (SIMS) is een psychologische vragenlijst die bedoeld is om te onderzoeken of iemand psychische of cognitieve klachten mogelijk overdrijft of simuleert. In Nederland is de SIMS controversieel omdat het wordt gebruikt bij medische herbeoordelingen door het Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV), vaak uitgevoerd door commerciële bureaus zoals Sazyes (voorheen Psyon). Journalisten hebben kritiek op deze keuringspraktijken en wijzen op de maatschappelijke gevolgen.[1]

Ontwikkeling en doel

De SIMS is ontwikkeld door Gary R. Smith en bestaat uit 75 ja/nee‑vragen over ongebruikelijke symptomen, geheugenproblemen en cognitieve vaardigheden. De test is bedoeld om mogelijke overrapportage te signaleren als onderdeel van een breder diagnostisch onderzoek. Een hoge score geeft aanleiding tot nader onderzoek, maar betekent niet automatisch dat iemand simuleert.[2]

Gebruik in Nederland

Het UWV gebruikt de SIMS bij herbeoordelingen van arbeidsongeschiktheid, vaak via bureaus zoals Sazyes (voorheen Psyon). Onderzoek laat zien dat scores soms worden gebruikt om klachten en diagnoses aan te passen. Dit leidt tot kritiek, omdat cliënten niet altijd weten dat zij een test invullen die bedoeld is om mogelijke overrapportage op te sporen.[2]

Ervaringen en voorbeelden

Journalistieke publicaties illustreren hoe SIMS-scores in de praktijk worden toegepast:

  • Een uitkeringsaanvrager met PTSS-klachten werd door Psyon onderzocht. De diagnose werd teruggebracht tot ‘aanpassingsstoornis’, wat leidde tot beëindiging van de uitkering.[1]
  • Rapporten van Sazyes/Psyon bevatten vaak standaardformuleringen en vage diagnoses, ongeacht de verschillen in klachten van cliënten.[1]
  • Termen als ‘atypische klachtenpresentatie’ of ‘klachtenaggravatie’ worden gebruikt op basis van testresultaten.[1]
  • Volgens De Groene Amsterdammer en Trouw krijgen burgers die bezwaar maken tegen UWV-beslissingen vaak geen eerlijke kans in de rechtszaal. Rechters toetsen vooral procedureel en baseren zich op dossiers die bestaan uit knip-en-plakwerk en dubieuze leugentesten.[3][4]

Kritiek en controverse

Het gebruik van de SIMS door het UWV en keuringsbureau Sazyes (voorheen Psyon) heeft geleid tot kritiek vanuit de wetenschap. Volgens prof. dr. Harald Merckelbach, hoogleraar rechtspsychologie aan de Universiteit Maastricht, die de SIMS in Nederland introduceerde, wordt de test door Sazyes onjuist toegepast. Hij stelt dat een hoge SIMS‑score niet betekent dat iemand veinst, dat er veel legitieme redenen kunnen zijn voor een hoge score, bijvoorbeeld dat iemand zich ongehoord voelt, en dat zulke scores altijd aanleiding moeten geven tot verder onderzoek in plaats van zwart‑wit geïnterpreteerd te worden.[2]

Journalisten spreken van een “afkeuringsindustrie” waarin SIMS-scores uitkeringen kunnen beïnvloeden. Volgens De Groene Amsterdammer en Trouw lopen kwetsbare burgers vaak onwetend in de val, omdat medische dossiers en testresultaten door het UWV en externe bureaus worden overgenomen zonder onafhankelijke toetsing.[3][4]

Voorbeeldvragen

De SIMS bevat 75 vragen, waaronder vragen die overrapportage van symptomen detecteren en vragen over geheugen, logisch redeneren en basiskennis om mogelijke overdrijving van cognitieve prestaties te beoordelen.[5]

Overdreven symptomen

  1. "Als ik een telefoonnummer noteer, komt het achterstevoren op papier zonder dat ik dat wil."
  2. "Soms verlies ik gevoel in mijn handen en lijkt het alsof ik handschoenen draag."
  3. "Soms merk ik dat ik hoofdpijn krijg en duizelig word vlak voordat ik iets vergeet."
  4. "Soms ben ik zo depressief dat ik alleen in bed wil liggen."

Deze vragen zijn bedoeld om te controleren of iemand symptomen overdreven rapporteert. Zo kan bijvoorbeeld de uitspraak 'Ik ben heel depressief, en ga daardoor veel eten en sporten' worden herkend als atypisch voor een depressie.

Controlevragen

  1. "De hoofdstad van Duitsland is Berlijn."
  2. "Zilver en goud hebben een overeenkomst: het zijn beide metalen."

Deze cognitieve items helpen beoordelen of iemand beperkingen overdrijft die het geheugen, logisch redeneren of basiskennis betreffen. Zelfs bij normaal geheugenverlies is het onwaarschijnlijk dat zulke feitelijke kennis vergeten wordt.[5]

Bronnen

  1. 1 2 3 4 Allemaal dezelfde stempel van de commerciële keuringsarts. SVL Andrologie en Psychologie. Geraadpleegd op 17 december 2025.
  2. 1 2 3 De afkeuringsindustrie. Platform Investico. Geraadpleegd op 17 december 2025.
  3. 1 2 Het UWV keurt zijn eigen vlees. De Groene Amsterdammer. Geraadpleegd op 17 december 2025.
  4. 1 2 UWV gebruikt dubieuze keuringsmethoden: mensen lopen onwetend in de val. Trouw. Geraadpleegd op 17 december 2025.
  5. 1 2 Strukturierter Fragebogen Simulierter Symptome – Duitstalige versie van de SIMS. ResearchGate. Geraadpleegd op 17 december 2025.
Dit artikel is uitgegeven door Wikipedia. De tekst is beschikbaar onder Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0, tenzij anders vermeld. Voor de mediabestanden kunnen aanvullende voorwaarden gelden.