Stockcar

Stockcar F1 wordt in de volksmond de koningsklasse binnen het ovalracen (autospeedway) op zowel asfalt als onverharde banen binnen Nederland genoemd. Het is een autosportvorm met nauwe banden tussen Nederland, België en het Verenigd Koninkrijk. De klasse valt op door contactraces, technisch specifieke zelfbouwvoertuigen en een duidelijke seizoen structuur waarin nationale en internationale kampioenschappen samenkomen.

Hoewel de naam gelijk is aan het type voertuig die binnen de Amerikaanse NASCAR actief is, verschillen de voertuigen enorm. Beide zijn wel ontstaan in een tijd van toen voertuigen van de openbare weg beperkt aangepast werden, en ingezet om te racen, een "stock car" (standaard auto). Tegenwoordig zijn beide niet meer verwant aan een bestaand voertuig.

Andere klassen die vaak op dezelfde evenementen aanwezig zijn zijn de Stockcar F2 (viercilinder Ford motor), Saloonstockcar (viercilinder Ford motor) en de Heritage (klassieke stockcars van minimaal 25 jaar oud)

Circuits binnen Nederland zijn vaak tussen de 350 en 600 meter omtrek, waarbij op een klei, modder, gravel of asfalt ondergrond wordt gereden. Het onderscheid tussen waarvoor een auto hoofdzakelijk bestemd is, is vaak eenvoudig te zien aan de dakspoiler. Op asfalt wordt vaak gebruik gemaakt van een spoiler in de traditionele zin, sterk uitvergroot, en op het onverharde een grote plaat met een frame, waarbij de theorie erachter is dat deze ondersteunt bij het driften, of "speedwayen".

De sport kwam in Nederland op in de tweede helft van de twintigste eeuw. Op asfaltbanen zoals Baarlo en Gendt reden Nederlandse coureurs regelmatig tegen Britse tegenstanders, wat leidde tot technische en organisatorische kruisbestuiving.

Parallel ontwikkelde zich in het noorden een sterke scene op onverharde ovaals, vaak met afwijkende reglementen ten opzichte van het Verenigd Koninkrijk. Tot in de jaren negentig waren de onverharde- en asfaltklassen internationaal gescheiden. Sindsdien is er ook op onverhard een wedstrijdelement tussen Nederlandse en Britse organisaties, wat leidde tot gezamenlijke topevenementen. Ook zijn de technische reglementen rechtgetrokken, en is het nu met kleine aanpassingen mogelijk om op de twee verschillende ondergronden met één stockcar te rijden.

Waar vroeger de chassis van bestaande voertuigen werd gebruikt is dat tegenwoordig niet meer toegestaan. Het voertuig moet volledig zelfbouw zijn. Een ontwikkeling van de afgelopen jaren is de opkomst van chassis bouwers. Dit zijn teams of coureurs die vaak met de top meedoen, en auto's gedeeltelijk of compleet voor andere teams opbouwen. Enkele prominente namen hierin zijn:

• Wainman racing
• Tom Harris motorsport
• Harrison Supplies Ltd
• Newson racing
• Falding
• Fairhurst
• Smith/Cecil built
• De Vries Motorsport
• Paardekoper

Ook zijn op de aspecten van veiligheid en milieu de afgelopen jaren flinke stappen gemaakt. Zo is voor de coureur betere nekbescherming (HANS) verplicht, is een 5-puntsgordel de norm, zijn de stoel en gordelsystemen verbeterd, de auto's sterker geworden, om de circuits boardings/vangrails geplaatst in plaats van de voorheen aanwezige greppels, en is voor het milieu een zeil onder de auto verplicht in het rennerskwartier waardoor bodemvervuiling gemitigeerd wordt.

• BVSR^[1] (Belangenvereniging Stockcar Rijders) Vertegenwoordigt de rijders, beheert het technisch reglement, coördineert keuringen en verstrekt het stockcarpaspoort.
• NAB^[2] (Nederlandse Autosport Bond) Nationale bond die licenties en verzekeringen verzorgt voor aangesloten circuits.
• BriSCA NL/UK^[3] Internationale partners voor afstemming van reglementen, WK-kwalificatie en sancties.

Prominente banen en clubs:

• Asfalt: NOV Lelystad, Raceway Venray
• Onverhard: FAC (Blauwhuis, Hallum, Makkum), ASE Emmen, MAB Texel, NAC Kollum, ACON Sint Maarten
• Buitenland: Verenigd Koningkrijk, voorheen Warneton België

Op een gemiddelde wedstrijddag in Nederland worden in de Stockcar F1‑klasse drie manches verreden. Het totaal behaalde puntenaantal bepaalt of een coureur zich plaatst voor de afsluitende finale.

Omdat Stockcar F1 een contactklasse is, is schadeherstel tussen de races door aan de orde van de dag. Reparaties richten zich vaak op het ijzerwerk van de auto: verbogen bumpers, beschadigde zijrekken en andere structurele delen. Teams nemen daarom een uitgebreide uitrusting mee, waaronder aggregaten, lasapparaten, ijzerwaren en reserve-onderdelen zoals ophangingselementen.

Tot circa 2010 werden de raceauto’s veelal met een losse aanhanger naar het circuit vervoerd. In de laatste jaren is het steeds gebruikelijker geworden dat teams beschikken over volledig ingerichte race‑trucks. Deze voertuigen dienen niet alleen voor het vervoer van auto en team, maar fungeren ook als mobiele werkplaats, compleet uitgerust om ter plaatse snel en efficiënt herstelwerkzaamheden uit te voeren.

De kalender houdt rekening met zowel nationale titels als kwalificatie voor de Britse World Final.

• World Final-kwalificatie Aan het begin van het jaar (soms inclusief eindraces van het vorige seizoen) worden kwalificatiewedstrijden verreden. De snelste rijders van asfalt- en dirt-clubs plaatsen zich voor de World Final in Engeland. Plaatsen worden verdeeld op basis van puntentelling en enkele wildcards.
• Zilveren Dak Jaarlijkse puntenprijs over het hele seizoen, afzonderlijk voor asfalt en onverhard.
• World cup Jaarlijks georganiseerd op Raceway Venray. Winnaar mag gouden strepen op de dakspoiler toevoegen.
• Nederlands kampioenschap Jaarlijks georganiseerd op de ACON Sint Maarten in Augustus.
• Dutch open Jaarlijks georganiseerd op NOV Lelystad in Oktober.
• World of Dirt Jaarlijkse titel voor de beste dirt-rijder, herkenbaar aan een goud-oranje geblokte dakspoiler.
• Kings battle Jaarlijkse titel voor de King of Dirt, een twee daags evenement georganiseerd op koningsdag op het FAC circuit in Blauwhuis
• Shootout In recente jaren toegepast bij de laatste races van het seizoen: beperkte reset van het klassement om de strijd spannender te maken.

Gradatiekleur en startopstelling De startopstelling wordt bepaald door gradatiekleur, van wit (C-gradatie), geel, blauw, rood, superstar (rode spoiler met flikkerende lichten) naar goud (wereldkampioen).

Volgens het actuele BVSR Technisch Reglement (2025):

• Opbouw en afmetingen: Zelfgebouwd stalen chassis, rolkooi gelast op het chassis, maximale lengte 4,10 m en breedte 2,30 m, bodemvrijheid min. 50 mm.
• Gewicht: 1350–1500 kg (excl. rijder, incl. brandstof), specifieke verdelingseisen bevatten: minimaal 56% achtergewicht, maximaal 52.9% linkergewicht.
• Motor en aandrijving: V8 met stalen onderblok, carburateur, handgeschakelde versnellingsbak met achteruit, alleen achterwielaandrijving.
• Bumpers en zijrekken: Gelaste bumpers binnen de bandbreedte, veiligheidsrek achter verplicht.
• Vering en schokdempers: Blad- of spiraalveren; specifieke dempermerken op asfalt.
• Banden: Voorgeschreven American Racer-typen, aangevuld met rallybanden op bepaalde posities; bewerking verboden.

Deze kampioenslijsten zijn mogelijk niet compleet.