Scheepjes (merk)
| Scheepjes | ||||
|---|---|---|---|---|
 | ||||
 | ||||
| Industrie en producten | ||||
| Industrie(ën) | Textielindustrie | |||
| Status en tijdlijn | ||||
| Oprichting | 1799, recent in 2010 is het merk weer nieuw leven ingeblazen | |||
| Oorzaak einde | Faillissement in 1988 | |||
| Bedrijfsstructuur | ||||
| Oprichter(s) | Dirk Stevenszn. van Schuppen | |||
| Eigendom | De Bondt | |||
| ||||
Scheepjes is een Nederlands merk dat garen produceert voor onder meer breien en haken. Het merk vindt zijn oorsprong in 1799, toen Dirk Stevenszn. van Schuppen in Veenendaal begon met het opkopen en laten verwerken van wol. In de loop van de negentiende en twintigste eeuw groeide het bedrijf uit tot een belangrijke speler binnen de lokale textielindustrie. Na het faillissement in 1988 verdween de productie, maar in 2010 werd de merknaam nieuw leven ingeblazen door textielproducent De Bondt uit Tynaarlo. Tegenwoordig wordt Scheepjes internationaal gebruikt door ontwerpers en hobbyisten, en vaak genoemd als aanbevolen garen in handwerkpatronen.[1][2][3][4]
Geschiedenis
De opkomst van Scheepjes is nauw verbonden met de ontwikkeling van de textielindustrie in Veenendaal. In 1799 begon Dirk Stevenszn. van Schuppen met het opkopen van wol, die aanvankelijk in huisnijverheid werd verwerkt. Dankzij de industrialisatie kon het bedrijf al vroeg profiteren van mechanische bewerking: de wol werd vanaf het midden van de negentiende eeuw naar Leiden gestuurd om machinaal te worden gekaard. Na het overlijden van Van Schuppen ging het bedrijf in 1855 over op zijn echtgenote en zoon. In deze periode breidde de productie zich uit en werden niet alleen garens verwerkt, maar ook stoffen geweven. Rond 1885 had het bedrijf circa 300 werknemers in dienst.[1][2][5]
Vanaf de jaren 1930 raakte de naam Scheepjeswol steeds meer ingeburgerd. Het bedrijf kende decennialang groei en ontving in 1949 het predicaat Koninklijk. In 1962 bereikte het personeelsaantal een piek van ongeveer 900 medewerkers. In de daaropvolgende decennia kreeg het bedrijf echter te maken met toenemende concurrentie uit lagelonenlanden en stijgende productiekosten na het loslaten van de geleide loonpolitiek. Uiteindelijk leidde dit in 1988 tot een faillissement.
In 2010 werd de merknaam overgenomen door textielproducent De Bondt uit Tynaarlo. Sindsdien richt Scheepjes zich op de productie van handwerkgaren voor de internationale markt, met een breed assortiment aan materialen en kleurcollecties.[6]
Producten
Scheepjes produceert een breed assortiment handwerkgaren in verschillende materialen, waaronder acryl, bamboe, jute, zijde en diverse soorten wol, zoals alpaca, mohair en merinowol.[7] In de afgelopen jaren heeft Scheepjes verschillende garens geïntroduceerd met aandacht voor milieuvriendelijke productie. Voorbeelden hiervan zijn:
- Terrazzo, een garen op basis van gerecyclede wol en viscose;[8]
- Organicon, een duurzaam geproduceerd biologisch katoengaren;[9]
- Woolwise, een wolgaren dat eveneens met aandacht voor duurzaamheid wordt geproduceerd.[10]
Verschillende garenlijnen hebben een prominente plaats binnen de haak- en breigemeenschap. Katoengarens zoals Catona en Cahlista worden veel gebruikt voor onder meer amigurumi.[11] En Whirl, een zogenoemde “cake”[12] met een langzaam kleurverloop, die vaak wordt gebruikt voor sjaals en omslagdoeken.
- 1 2 Expositie over ‘De Schup’. Oud Veenendaal (1 november 2022).
- 1 2 Geschiedenis (22 december 2024). Geraadpleegd op Scheepjes.
- ↑ Schellingerhout, Leonie en D'hous, Mireille (2015). Haken en sfeer slippers, tassen, omslagdoeken en meer, p. 32.
- ↑ Roseboom, Mark (2022). Crochet Journey: A Global Crochet Adventure from the Guy with the Hook.
- ↑ Scheepjeswol. Gemeentearchief Veenendaal. Geraadpleegd op 22 december 2024.
- ↑ Scheepjes. Haakpret. Geraadpleegd op 22 december 2024.
- ↑ Assortiment Scheepjes garens. Geraadpleegd op 16 november 2025.
- ↑ Terrazzo. Scheepjes. Geraadpleegd op 16 november 2025.
- ↑ Organicon. Scheepjes. Geraadpleegd op 16 november 2025.
- ↑ Woolwise. Scheepjes. Geraadpleegd op 16 november 2025.
- ↑ Van den Brink, Dennis (2015). Kawaii haken, p. 9.
- ↑ Een cake is een platte bol (relatief dun en vaak katoen) garen. De naam komt van het Engelse woord voor 'taart' waaraan de vorm van de bollen wel doet denken.