Revolutionair Socialistische Partij (2025)

Zie Revolutionaire Socialistische Partij (doorverwijspagina) voor andere betekenissen van Revolutionaire Socialistische Partij.
Revolutionair Socialistische Partij
Logo
Personen
Partijvoorzitter Maite van Lith
Geschiedenis
Opgericht 25 september 2022 (als De Socialisten)
Afsplitsing van Socialistische Partij
Algemene gegevens
Actief in Nederland
Hoofdkantoor Gaffelstraat 61B, 3014RC Rotterdam
Krant Paraat!
Aantal leden 391 (2024)[1]
Richting Radicaal-links
Ideologie Socialisme
Communisme
Marxisme
Kleuren Rood
Jongeren­organisatie ROOD (sinds 2023)
Officiële website
Portaal  Portaalicoon   Politiek
Nederland

De Revolutionair Socialistische Partij (RSP), tot 2025 De Socialisten, is een Nederlandse politieke partij van revolutionair socialistische signatuur.[2] De partij is ontstaan uit een splitsing binnen de Socialistische Partij (SP).

Geschiedenis

Conflict met SP

Het ontstaan van de RSP is het voortvloeisel van een intern ideologisch conflict binnen de SP. Dit conflict speelde zich af tussen de partijleiding en de linkervleugel van de partij, gevormd door onder andere ROOD (de toenmalige jongerenorganisatie van de SP), Communistisch Platform (CP) en het Marxistisch Forum. Dit conflict begon over de onverenigbaarheid van de standpunten van CP met de standpunten van de SP. Vanaf oktober 2020 werden leden van CP geroyeerd.

Vervolgens werden in november 2020 de banden met jongerenorganisatie ROOD opgeschort, omdat de voorzitter en de meerderheid van het bestuur banden had met CP.[3] In oktober 2021 werden ROOD en het Marxistisch Forum door het partijbestuur bestempeld als 'politieke partijen', wat een verboden dubbellidmaatschap impliceerde. Dit leidde tot het royement van enkele tientallen leden.[4]

De hierop volgende schorsingen van de lokale besturen van de afdelingen Utrecht en Rotterdam vormden voor een aantal leden de aanleiding om een verklaring uit te brengen. Hierin wordt onder andere gesteld dat de partij " (…) kampt met een serieus democratisch tekort en een verziekte bestuurscultuur", en dat "[h]et partijbestuur (…) de aanval [heeft] ingezet tegen het socialisme in deze steden".[5]

Oprichting lokale partijen

Deze ontwikkelingen leidden tot de oprichting van enkele lokale socialistische partijen. In Rotterdam, Utrecht en Amsterdam deden deze partijen mee aan de raadsverkiezingen van 16 maart 2022. Daarnaast werden er partijen opgericht in Arnhem, Nijmegen, Noord-Nederland, Overijssel en West- en Oost-Brabant.

Socialisten 010 (Rotterdam)

Het Rotterdamse Socialisten 010 werd opgericht op 27 december 2021, na de royering van onder meer de afdelingsvoorzitter en de lijsttrekker.[6][7] De twee zittende SP-raadsleden werden lid van deze nieuwe partij, maar bleven onder de naam SP in de Rotterdamse raad zitten.[8] Bij de verkiezingen kreeg Socialisten 010 in totaal 2034 stemmen (1,0%), tegenover de 5766 (2,9%) voor de SP.

Socialisten Utrecht

In Utrecht weigerde het lokale bestuur de royementen uit te voeren, en trad zij af.[9] Een aantal kritische en/of geroyeerde leden startte vervolgens een "oproep voor een eenheidsinitiatief voor Socialisten in Utrecht", waaruit de partij "Socialisten Utrecht" voortkwam.[10] Bij de verkiezingen kreeg Socialisten Utrecht 694 stemmen (0,4%). De SP kreeg er 3945 (2,5%).

Democratisch Socialisten Amsterdam (DSA)

Op 18 januari 2022 werd bekendgemaakt dat een aantal prominente Amsterdamse SP'ers hun lidmaatschap opzegde, en Democratisch Socialisten Amsterdam (DSA) hadden opgericht.[11] DSA kreeg bij verkiezingen 1.472 stemmen (0,5%), terwijl de SP 14.036 stemmen (4,3%) behaalde.

Landelijke partij

Op 25 september 2022 werd er een landelijke conferentie georganiseerd, met 140 aanwezigen. Daarin werd besloten om te gaan werken aan een landelijke socialistische partij, onder de voorlopige naam De Socialisten.[12] Daarnaast riep ROOD haar leden op zich aan te sluiten bij de nieuwe partij.[13]

Op het partijcongres van maart 2025 werd de naam Revolutionair Socialistische Partij gekozen.[2]

Ideologie en standpunten

De partij baseert zich grotendeels op de werken van Karl Marx en marxistische auteurs, zonder daarbinnen een sterke voorkeur te geven aan specifieke stromingen. De partij is expliciet non-Stalinistisch, en legt door haar verleden als minderheidsgroep een sterke nadruk op interne democratie.

Het programma[14] van de RSP bestaat uit een maximumprogramma, dat de langetermijndoelstellingen vertegenwoordigt en een minimumprogramma, dat de kortetermijndoelstellingen vertegenwoordigt om dichter tot de doelen van het maximumprogramma te komen.

De RSP is een voorstander van een radicale democratisering van de samenleving, waaronder de economie. Verder presenteert de partij zich als anti-racistisch, feministisch, groen, internationalistisch en pro-lhbtiq+-rechten.

Maximumprogramma

Als langetermijndoelstelling benoemt de partij "(...) een communistische samenleving in Nederland, Europa en de wereld. In een dergelijke samenleving zal economische productie niet langer voortgedreven worden door de chaos van marktwerking en winststreven, maar zal iedereen bijdragen naar vermogen en iedereen nemen op basis van behoefte. Het is een staatloze maatschappij, waarin klasse-heerschappij is opgehouden te bestaan en waarin de rol van democratie en de overige functies van de staat is geabsorbeerd door de samenleving als geheel". Verder benoemen ze het socialisme als kompas richting het communisme, waarbij ze expliciet stellen hier geen blauwdruk voor te hebben.

Acties

In 2024 begon ROOD in samenwerking met de RSP een campagne tegen de NAVO in aanloop naar de NAVO-top in Den Haag in 2025.[15] Als onderdeel van de campagne zullen ROOD en de RSP onder andere lezingen geven, actievoeren bij defensielocaties en de anti-imperialistische boodschap verspreiden.[16][17] Als onderdeel van deze campagne organiseert ROOD samen met de RSP en andere organisaties een tegentop op 21 en 22 juni.[18][19]

Op 1 mei 2025 namen leden van de RSP - samen met ROOD - deel aan een demonstratie op de Dag van de Arbeid in Amsterdam. Ze pleitten voor bevordering van de klassenstrijd en benadrukten de noodzaak van revolutionaire actie buiten de parlementaire middelen om.[20]

In mei 2025 kraakten activisten van de RSP tijdens een woondemonstratie in Utrecht een pand in de Mariastraat uit protest tegen leegstand.[21][22]

Lokaal

In mei 2025 kent de RSP een partijorganisatie met afdelingen in Amsterdam, Rotterdam, Den Haag, Utrecht, Eindhoven, Overijssel, Zuid-Limburg, Noord-Nederland, Arnhem, Nijmegen, West-Brabant en Wageningen.[23]

Verkiezingen

Na de splitsing, die vlak voor de gemeenteraadsverkiezingen van 2022 plaatsvond, deden drie van de toen nog lokale initiatieven onder diverse namen mee aan verkiezingen.[24][25][26][27] Er werden geen zetels behaald.

Gemeenteraadsverkiezingen 2022
GemeentePartij#%Zetels
Vlag Amsterdam AmsterdamDemocratisch Socialisten Amsterdam1.4270,5%0
Vlag Rotterdam RotterdamSocialisten 0102.0341,0%0
Vlag Utrecht (gemeente) UtrechtSocialisten Utrecht6940,4%0

In april 2025 heeft de RSP Amsterdam aangekondigd bij de gemeenteraadsverkiezingen van 2026 een gezamenlijke lijst te vormen met de Activistenpartij (een partij in de studentenraad van de Universiteit van Amsterdam) en De Vonk (een lokale afsplitsing van BIJ1). De Vonk heeft twee zetels in de gemeenteraad.[28] Daarnaast heeft de partij aangekondigd zelfstandig mee te doen in Nijmegen.[29]

Bronnen

  1. https://rsp.nu/congres/tweede-congres/bestuursverantwoording/#afdelingen
  2. 1 2 Partijbestuur van de RSP, De Socialisten gaat verder als RSP. Paraat (11 april 2025). Gearchiveerd op 19 mei 2025. Geraadpleegd op 12 april 2025.
  3. SP schort alle banden met jeugdafdeling Rood op. RTL Nieuws (24 november 2020). Gearchiveerd op 19 mei 2025. Geraadpleegd op 4 januari 2022.
  4. SP royeert tientallen leden vanwege 'dubbel lidmaatschap'. RTL Nieuws (26 oktober 2021). Gearchiveerd op 19 mei 2025. Geraadpleegd op 4 januari 2022.
  5. Socialisten.org – Een plek waar socialisten elkaar kunnen vinden. Geraadpleegd op 17 januari 2022.
  6. Groenendijk, Peter, "SP Rotterdam houdt geroyeerde leden toch op lijst, deelname aan verkiezingen hoogst onzeker", Algemeen Dagblad, 7 november 2021. Geraadpleegd op 4 januari 2022.
  7. admin, Waarom wij verder gaan als Socialisten 010 - Socialisten 010. Geraadpleegd op 4 januari 2022.
  8. Groenendijk, Peter, SP royeert Rotterdamse raadsleden: ‘Misschien is het maar beter zo’. Algemeen Dagblad (30 december 2021). Geraadpleegd op 17 januari 2021.
  9. Bestuur SP Utrecht treedt af vanwege ‘onmogelijke situatie’ na royement van negen afdelingsleden. De Utrechtse Internet Courant (4 november 2021). Geraadpleegd op 17 januari 2022.
  10. Utrecht – Socialisten.org. Gearchiveerd op 17 januari 2022. Geraadpleegd op 17 januari 2022.
  11. Jesper Roele, Scheuring binnen SP Amsterdam, prominente leden sluiten aan bij ‘nieuw links alternatief’. Het Parool (18 januari 2022). Geraadpleegd op 29 maart 2022.
  12. Persbericht - Betreft: Uit SP verstoten linkervleugel gaat zelfstandig verder (pdf). De Socialisten (26 september 2022). Gearchiveerd op 19 mei 2025. Geraadpleegd op 11 mei 2025.
  13. De strijd voor een partij. ROOD (11 december 2021). Gearchiveerd op 19 mei 2025. Geraadpleegd op 17 januari 2022.
  14. Programma. RSP. Gearchiveerd op 19 mei 2025. Geraadpleegd op 12 mei 2025.
  15. ROOD, NAVO? Nee dank je!. ROOD (1 oktober 2024). Gearchiveerd op 19 mei 2025. Geraadpleegd op 11 mei 2025.
  16. ROOD, Verslag van de lancering van de 'NAVO? Nee dank je!'-campagne: een vuist tegen imperialisme!. ROOD (23 oktober 2024). Gearchiveerd op 19 mei 2025. Geraadpleegd op 11 mei 2025.
  17. Scheffer, Sebastiaan, RSP en ROOD protesteren bij Stadsschouwburg tegen NAVO. OOG (30 april 2025). Gearchiveerd op 19 mei 2025. Geraadpleegd op 18 mei 2025.
  18. NAVO Tegentop. De Nieuwe Vredesbeweging. Gearchiveerd op 19 mei 2025. Geraadpleegd op 11 mei 2025.
  19. Er komt een nieuwe Revolutionair Socialistische Partij in Rotterdam. dagblad010.nl. Gearchiveerd op 19 mei 2025. Geraadpleegd op 18 mei 2025.
  20. van Raalte, Jeroen, Op de Dag van de Arbeid dromen socialistische jongeren hardop van de revolutie Half open slotje.. Trouw (1 mei 2025). Gearchiveerd op 5 januari 2025. Geraadpleegd op 19 mei 2025.
  21. Woning in de Mariastraat in Utrecht gekraakt. De Utrechtse Internet Courant (12 mei 2025). Gearchiveerd op 19 mei 2025. Geraadpleegd op 12 mei 2025.
  22. Honderden mensen bij protest voor lagere huren in Utrecht, pand in Mariastraat na afloop gekraakt. Algemeen Dagblad (10 mei 2025). Gearchiveerd op 10 mei 2025. Geraadpleegd op 19 mei 2025.
  23. Lokaal. RSP. Gearchiveerd op 19 mei 2025. Geraadpleegd op 18 mei 2025.
  24. Groenendijk, Peter, "SP Rotterdam houdt geroyeerde leden toch op lijst, deelname aan verkiezingen hoogst onzeker", Algemeen Dagblad, 7 november 2021. Gearchiveerd op 19 mei 2025. Geraadpleegd op 4 januari 2022.
  25. Groenendijk, Peter, "SP-botsing compleet: ‘We konden zelfs niet meer bij onze mail’", Algemeen Dagblad, 18 november 2021. Gearchiveerd op 19 mei 2025. Geraadpleegd op 4 januari 2021.
  26. Groenendijk, Peter, SP royeert Rotterdamse raadsleden: ‘Misschien is het maar beter zo’. Algemeen Dagblad (30 december 2021). Gearchiveerd op 19 mei 2025. Geraadpleegd op 17 januari 2021.
  27. Bestuur SP Utrecht treedt af vanwege ‘onmogelijke situatie’ na royement van negen afdelingsleden. De Utrechtse Internet Courant (4 november 2021). Gearchiveerd op 19 mei 2025. Geraadpleegd op 17 januari 2022.
  28. Talboo, Stef, De Vonk: Amsterdamse revolutionaire organisaties slaan handen ineen. Paraat (25 april 2025). Geraadpleegd op 22 juli 2025.
  29. Nieuwe socialistische partij RSP doet mee aan Nijmeegse gemeenteraadsverkiezingen. www.rn7.nl. Geraadpleegd op 5 januari 2026.